Meer betalen voor files en tv-kijken – dankzij Balkenende IV
Nov 16th 2009Paul de KromFrontpage

Woensdag jl. mocht ik weer eens een overleg over windenergie doen in de Kamer. Mijn oude hobby. Als voormalig woordvoerder energie heb ik mij altijd uit alle macht verzet tegen die subsidieslurpende ondingen. Iedereen die een beetje verstand heeft van energie weet dat windmolens geen oplossing zijn voor het energie, noch voor het klimaatprobleem. De plannen zijn zo waanzinnig dat ik eigenlijk nooit heb kunnen geloven dat we serieus 6.000 megawatt (MW) op zee neer gaan zetten. Leuke ideeën voor aan de groen-linkse borreltafel. Goed voor het entertainmentgehalte van het debat. Meer niet! Was het maar waar. Ik werd opnieuw ruw met de neus op de werkelijkheid gedrukt. De waanzinnige geldsmijterij gaat gewoon door.
In januari wordt 950 MW op zee aanbesteed. Kosten voor belastingbetalers (subsidies) en energieconsumenten (verhoging nettarieven): totaal 4,5 miljard! Een eenvoudige rekensom leert dan dat 6.000 MW (4,5 miljard x 6 =) 27 miljard gaat kosten! Give or take een paar miljard. Als je dan ook nog bedenkt dat het rendement van wind op zee ongeveer 30% is (doordat het niet, te zacht of te hard waait), dan leveren die 950 MW de facto zo’n 300 MW op. Ter vergelijking: de kerncentrale Borssele levert 450 MW zonder een cent subsidie (zoals minister Van der Hoeven in het debat bevestigde). Bovendien kan door de onbetrouwbaarheid van de grondstof (wind) er geen conventionele centrale dicht. Windenergie is dus noch voor de betrouwbaarheid van onze energievoorziening, noch voor uitsparing van fossiele brandstoffen een serieus alternatief. Tenminste, als je er prijs op stelt dat je op TV voetbal wil blijven kijken ook als het niet waait. Maar omdat goede bedoelingen wat mogen kosten geeft het kabinet een bedrag uit gelijk aan vijf a zes keer de Betuwelijn! En geen haan die ernaar kraait. Zelfs niet in een tijd van financiële en economische crisis.
En dan hadden we deze week natuurlijk het rekeningrijden.
Een afschuwelijk gecompliceerde operatie. Ondanks de twijfelachtige staat van dienst van de overheid op het gebied van grote IT projecten wordt hier het grootste en meest complexe IT project ooit opgetuigd. Acht miljoen (!) kastjes worden in auto’s ingebouwd (die automobilisten overigens uiteindelijk allemaal zelf gaan betalen). Eenzelfde aantal rekeningen moet per maand worden verstuurd en geïnd. Een heel handhavingsysteem – uiteraard met dito aantal ambtenaren – moet worden opgebouwd. Er moet immers wel worden gecontroleerd of de kastjes werken en er niet aan wordt geprutst. Automobilisten die meer betalen gaan minder rijden, maar dat geldt volgens het kabinet omgekeerd niet (?). De files gaan verminderen – aldus het kabinet – maar niet duidelijk is waar de mensen die geen (reëel) alternatief voor de auto hebben om op hun werk of bij hun klanten te komen, naar toe moeten. Door afschaffing van de luxe- of aanschafbelasting worden grote auto’s relatief goedkoper dan kleine, maar desondanks is er volgens het kabinet toch sprake van milieuwinst (?). De kosten voor de automobilist (of de overheid?) zijn “budgetneutraal” terwijl niemand dat kan controleren.
Ondanks dat er per saldo niet meer wordt betaald komt er op mysterieuze wijze toch meer geld vrij om in wegen (en openbaar vervoer) te investeren. Ondanks het verdwijnen van de belangrijkste inkomstenbron voor de provincies (opcenten) komt er volgens het kabinet “geen nieuwe provinciale belasting voor autobezitters” (Huh? Vrijwel ieder huishouden heeft tegenwoordig toch minimaal 1, maar steeds vaker twee auto’s?). Satellieten volgen straks iedere beweging van elke automobilist in heel Nederland. Maar volgens het kabinet “is er geen enkel gevaar voor de privacy”. Big Brother is er niets bij. Intussen wordt het fiscale regime nu al zodanig veranderd dat niemand het meer begrijpt. En geen enkel ander land in Europa overweegt ook maar bij benadering om hetzelfde te doen. Volgt u het nog? Mijn horrorscenario is dat het project zo ver is gevorderd dat een volgend kabinet de stekker er niet meer uit kan trekken. Denk maar aan de juridische verplichtingen die er al zijn en nog zullen worden aangegaan. Hebt alvast medelijden met de volgende minister van Verkeer en Waterstaat! Want surprise surprise… met de invoering wordt pas begonnen onder het volgende kabinet! Chapeau Camiel!
Blijft over de vraag: waarom hollen op zich intelligente mensen als Cramer, Van der Hoeven en Eurlings tegen beter weten in – althans, dat veronderstel ik – achter dit soort waanzinnige megaprojecten aan? Ik vermoed dat het te maken heeft met een aantal factoren: omdat het nu eenmaal is afgesproken, omdat je als minister een erfenis achter wil laten – never mind degenen die het moeten betalen c.q. later de rommel weer op moeten ruimen (après nous le déluge) – omdat de klimaathysterie tot gevolg heeft dat goede bedoelingen het gezond verstand uitschakelen, omdat men een heilig geloof heeft in de overheid, omdat Nederland met opgeheven vingertje naar de rest van de wereld wijst en we daarom “moreel verplicht zijn het goede voorbeeld te geven”, of omdat er enorme financiële belangen mee zijn gemoeid. Maar hoe het ook zij, een uitkomst staat vast: we gaan meer betalen voor onze energie en om in de file te staan.
br>28 reacties op “Meer betalen voor files en tv-kijken – dankzij Balkenende IV”




Luuk op 16 Nov 2009 om 12:05 pm #
De wereld kan alleen verbeterd worden met rendabele plannen. Windenergie is d00d.
Mirage op 16 Nov 2009 om 12:12 pm #
Ze zouden de subsidies voor windenergie gewoon moeten doorberekenen in de energierekening. Misschien dat mensen dan eens gaan inzien hoeveel ze hiervoor werkelijk betalen.
De Snotverlosser op 16 Nov 2009 om 12:22 pm #
‘T is dat het geen PVV plannen zijn, anders zou de VVD er oppositie tegen gevoerd hebben.
leusen op 16 Nov 2009 om 12:41 pm #
tipo, hoe zat het ook al weer met de VVD en het rekeningrijden?
tipo op 16 Nov 2009 om 12:58 pm #
@leusen
De Krom is om. En heeft als de beste tegen km-heffing gepleit. Laten we dat vieren en zo houden.
We kunnen Hofstra er wel bij slepen, maar dat zou flauw zijn.
TZG op 16 Nov 2009 om 12:59 pm #
Als dit ook de overtuiging van de VVD-fractie in de Tweede Kamer is, waarom dan niet eens beginnen met het laten horen van een krachtig tegengeluid?
Juist in deze tijd zou de VVD zich moeten kunnen onderscheiden van de politieke partijen die zo graag groen (en dus duur) denken!
leusen op 16 Nov 2009 om 1:02 pm #
OK DAN, meneer De Krom – ik mag u van tipo complimenteren en dat doe ik, bij deze, graag! ;-))
Daan op 16 Nov 2009 om 1:23 pm #
Tip voor Paul en anderen die overheidsuitgaven vermelden: reken even uit hoeveel het per inwoner kost (misschien rekening houdend met de belasting op omzet die in het buitenland gemaakt wordt). Dat werkt een uitstekende bewustwording van uitgegeven belastinggeld in de hand weet ik uit ervaring.
tipo op 16 Nov 2009 om 1:34 pm #
@leusen
Overigens was de VVD in haar verkiezingsprogramma gewoon voor km-heffing. Ben benieuwd of het er nu ook echt helemaal uitgehaald is. (en of er niet iets tussen haakjes staat, zoals bij de PvdA en hun referendum dat niet doorging)
Keimpe Bleeker op 16 Nov 2009 om 1:38 pm #
Er is dus, behoudens steun van de kamer, besloten een systeem in te richten op basis van ‘geleende’ (of gejatte) GPS technologie. GPS (’NAVSTAR’) is een Amerikaans militair plaatsbepalingssysteem, waarvoor geen enkele QOS geldt! Het operationeel zijn van de vervangende Galileo constellatie (Europees systeem en bedoeld voor niet militaire doeleinden) is nog lang niet in beeld: de eerste test satellieten dreigen pas in 2013 de ruimte in te gaan, als er dus helemaal niets tegenzit! Over misbruik, manipulatie en jamming wil ik het nog niet eens hebben.
En waar komen deze portalen? Alleen op snelwegen? Ook in steden, dorpen en op de Waddeneilanden? En hoe zit het met de kilometers die op privé terrein worden gereden? Voorbeeld: denk aan werknemers bijvoorbeeld op Schiphol die vele kilometers op ‘eigen terrein’ rijden.Of Auto’s die veelal op eigen terrein rijden en zelden op de openbare weg?
Dan de toepassing. Kijk vooral even op de website van van de heer C. Eurlings: http://bit.ly/1bmhTi. Bij het passeren van de portalen die de transponder van je auto uit moeten lezen, wordt en passant ook een foto gemaakt. Als ‘er geen bijzonderheden’ zijn wordt de foto weer vernietigd. Over welke bijzonderheden het gaat staat er niet bij, maar je kunt op je Hollandse klompen aanvoelen dat alles wat met de auto zelf of de kentekenhouder te maken heeft, daar onder gaat vallen. Autokwesties, verkeerszaken, nationale en lokale fiscale kwesties, niet op tijd bij het UWV gemeld? Hoe je het wendt of keert, het is één grote Big Brother die you Watcht!
Dan het ‘afschaffen’ of verlagen van de aanschafbelastingen. Inherent daaraan is een gigantische ontwaarding van het huidige wagenpark. Gelden daar straks compensaties voor? Ook de kosten van ‘de kastjes’. Iedereen moet zo’n ding aanschaffen! Wat gaat dat kosten en hoe is het onderhoud geregeld? Wat is de betrouwbaarheid en mag ik ‘mijn’ kastje houden als ik een andere auto koop of verder eerst geen eigen auto meer wil? Welke mogelijkheden heb ik zelf om mijn gegevens te controleren? Hoe zit het met huurauto’s waar vandaag Jantje en morgen Pietje in rijdt?
Dan de opbrengst. Als de opbrengst gemiddeld gelijk is en vooral voor de ‘gewone man’ niet duurder uit is, dan zal de (kleine) ondernemer opnieuw de sigaar zijn! Om dat te voorkomen moet er minsten een hoog tarief voor feestrijders gaan gelden en een laag tarief voor businessrijders. Daarmee bewerkstellig je tevens dat feestrijders eerder alternatieven zoeken en er daadwerkelijk iets aan de files wordt gedaan.
Veel vragen voordat een weldenkend mens hier JA tegen kan zeggen.
leusen op 16 Nov 2009 om 1:39 pm #
@ tipo op 16 Nov 2009 om 1:34 pm #
Nou, daar sta ik weer mooi voor aap met mijn complimenten aan PdK! Moet ik voortaan toch weer zelf opzoeken en nadenken. U hebt mij een fijne les geleerd hoor! ;-)
*Kan ik alleen blind varen op de immer goed geinformeerde en genuanceerde commentaren van zande.*
richard op 16 Nov 2009 om 1:42 pm #
Paul,
Is er een analyse van het cbs oid waar de getallen in staan, voor zowel de windmolen parken als het rekeningrijden?
Ik denk dat je discussie verder kan helpen door het kabinet te verplichten de kosten/baten expliciet te maken.
Op dit moment zijn we afhankelijk van lobby-clubjes die hun eigen agenda hebben, en dat helpt de discussie niet. (Ik vind trouwens dat er veel meer inhoudelijk op cijfers gestuurd moet worden, ook bij andere onderwerpen)
Arthur Wolff op 16 Nov 2009 om 2:01 pm #
zet de link ook hier maar even neer, zelfs als de nieuwe tolpoorten belasting neutraal waren was de burger er sowieso op achteruit gegaan.
http://www.elsevier.nl/web/Nieuws/Nederland/250918/Na-kilometerheffing-Provincies-komen-met-inwonerstaks.htm
*gaat zijn ticket terug naar Nederland annuleren*
HoerenSloep op 16 Nov 2009 om 2:13 pm #
@Mirage: zodat we 2 keer voor dezelfde nonsens betalen? Breng ze aub niet op het idee…
Carel Smeets op 16 Nov 2009 om 2:20 pm #
Verzoek aan Paul de Krom:
Zou het niet nuttig zijn het boek Cool It van Bjorn Lomborg aan alle kamerleden te verstrekken zodat zij ook eens een goede analyse van Global Warming onder ogen krijgen? Het brengt alles tot de juiste proporties terug en geeft goede ideeen waar we wel of niet geld aan zouden moeten besteden. Het zelfs in vertaling te krijgen!
Of wentelt het gemiddelde kamerlid zich liever in onwetendheid waar het volgens velen het grootste probleem van de toekomst betreft?
Mirage op 16 Nov 2009 om 2:29 pm #
@HoerenSloep
Nee, nee, niet dubbel uiteraard: Niet van te voren subsidiëren, laat de consument alleen betalen via de energierekening.
De Snotverlosser op 16 Nov 2009 om 2:42 pm #
@ Keimpe Bleeker op 16 Nov 2009 om 1:38 pm #
“Om dat te voorkomen moet er minsten een hoog tarief voor feestrijders gaan gelden en een laag tarief voor businessrijders”
Als ik naar een begrafenis ga, ben ik dan een feestrijder?
De Snotverlosser op 16 Nov 2009 om 2:49 pm #
@ tipo op 16 Nov 2009 om 1:34 pm #
“Overigens was de VVD in haar verkiezingsprogramma gewoon voor km-heffing”
Uiteraard, zolang ondernemers niet extra belast worden maakt het de VVD niet uit.
Als het volk lagere belastingen wil moet het maar op een volkspartij stemmen.
tipo op 16 Nov 2009 om 3:06 pm #
@Richard
Alstublieft:
http://www.nieuwsbank.nl/inp/2009/11/16/R224.htm
Een hele koffer vol onderzoek.
tipo op 16 Nov 2009 om 3:33 pm #
@Richard
Let er bij het lezen van al die rapporten wel op dat de volgende, ongefundeerde, aanname onder alle rapporten ligt:
“Mensen gaan als gevolg van de kilometerprijs minder kilometers rijden en, door de afbouw van de BPM, dit met nieuwere auto’s doen.”
Als mensen evenveel in even oude auto’s blijven rijden is geen enkele conclusie uit die rapporten nog iets waard. Want waarom zou er minder gereden worden, als 84% goedkoper of even duur uit is en de rest niet anders kan? En waarom zou de afschaffing van de BPM per se leiden tot evenzo grote reductie van de aanschafsprijs van auto’s?
Hier het oeuvre van de belangrijkste Nederlandse wetenschapper achter km-heffing:
http://staff.feweb.vu.nl/everhoef/eriklit.htm
Aardige en sympathieke man, Erik Verhoef.
Macro-economisch is het namelijk best een goed plan, die km-heffing. Zeker als je het zo vloeiend invoert als dhr. Verhoef wil. Maar wat voor het collectief goed is, is niet per se goed voor de meeste individu-en.
tipo op 16 Nov 2009 om 4:07 pm #
Zei ik daar dat km-heffing in macro-economische zin een goed plan was? Nee, natuurlijk niet. Een platte heffing zonder spitsheffing helpt niks. Het enige dat een platte km-heffing doet, is de lasten anders verdelen over de weggebruikers. Hierdoor zal nooit minder gereden worden of minder files ontstaan. Het heeft net zo veel effect als de BPM en MRB in de brandstofaccijns verstoppen, vindt Erik Verhoef.
Het grote probleem van de kabinetsvariant van km-heffing in macro-economische zin is dat het vooralsnog een platte heffing is. Over het spitstarief is nog geen besluit genomen.
Als er al een spitsheffing komt, dan is deze om praktische redenen niet de meest ideale variant. Er wordt dan alleen gevarieerd naar plaats en tijd, maar de tarieven zijn dan wel heel statisch. Hierdoor past het verkeer zich aan, maar ontstaat er weer een file voor de file. En een file na te file. Dit leidt niet tot heel veel minder files. Dit leidt ook niet tot minder autokilometers, er wordt alleen op andere momenten gereden. (of juist stilgestaan)
Wat Erik Verhoef voorstelt is een dynamische spitsheffing. Als het drukker wordt op je weg, dan betaal je meer. Als je ook werkelijk in de file staat, dan betaal je nog meer. Als het in werkelijkheid niet druk is (ook al is het vrijdagmiddag) dan betaal je minder. Ben je de enige op de weg, dan is het gratis. Dit, ongeacht tijd of plaats, maar op basis van drukte op je weg, welke de GPS kan registreren.
De macro-economische gedachte achter deze dynamische spitsheffing is dat mensen in de file niets produceren of consumeren en zich dus niet nuttig maken voor de economie. Op het moment dat deze nietsnutten in de file belast worden, maken ze zich wel nuttig, want het collectief profiteert van hen. Op het moment dat er niet wordt gereden, moet iedereen weer de weg opgelokt worden, om zo drukte en nieuwe belastinginkomsten te genereren.
tipo op 16 Nov 2009 om 4:30 pm #
Sorry voor de spam, maar hier is de wet kilometerprijs:
http://www.verkeerenwaterstaat.nl/Images/200910898_tcm195-266300.pdf
En hier de bijlagen:
http://www.verkeerenwaterstaat.nl/onderwerpen/mobiliteit_en_bereikbaarheid/kilometerprijs/meer_informatie/095_downloads_bij_wet_op_kilometerprijs/
F. de Goede op 16 Nov 2009 om 10:44 pm #
Waarom zetten de boeren hier in Noord Duitsland hun weidjes vol met windmolens , en behangen ze de boerderijen met zonnepanelen ?
Alles met eigen geld , 0 subsidie !
Wel een gegarandeerde prijs voor terug geleverde stroom .
En dan de talloze zware transporten vanuit Duisland en Denemarken met prefab windmolens , richting Zuid Europa ?
En de bloeiende zonnecel industrie in Duitsland ?
En dan blijven zeggen vanuit NL. dat het een grote gesubsidieerde bende is ?
We hebben in NL. op een onthutsende manier kansen laten liggen .
Rekeningrijden belastingneutraal bij voorbaat al een HOAX « Arthur Wolff op 17 Nov 2009 om 3:52 pm #
[...] laten als we eens de belofte van Eurlings, dat het rekeningrijden belasting neutraal zal worden, onder de loep leggen. Op deze site hebben al meerdere mensen aangetoond dat het hele [...]
Paul de Krom op 17 Nov 2009 om 10:43 pm #
@Mirage: je suggereert dat als de koste n van windenergie worden doorberekend in de energienota, dat de werkelijke kosten dan wel sneller tot de consumenten doordringen. Ja, dat denk ik ook. De reden dat dat niet gebeurt is juist om dit te voorkomen natuurlijk. Het is niet de bedoeling dat de energierekening omhoog gaat, want dan schrikt iedereen zich opeen een hoedje en breekt de hel los. Dus dan liever uit de algemene middelen. In die systematiek draaien de belastingbetalers er (indirect) voor op.
@Daan: goede suggestie. je hebt gelijk, dat maakt het kleiner en dus begrijpelijker. Zullen we proberen te doen
@Tipo: in het volgende VVD verkiezingsprogramma komt geen kilometerheffing.
@Keimpe Bleeker: je hebt gelijk; Big Brother in optima forma! het is overigens interessant dat dit voor D’66 (dat zich altijd opwerpt als de kampioen van de privacy) dit geen enkel probleem is. Voorzover ik weet: nee, er komt geen compensatie voor afwaardering van het wagenpark. En al die praktische problemen die je noemt heb ik geen antwoord op. Je illustreert prachtig de complexiteit en de reden waarom we er niet aan moeten beginnen. Aan het hele systeem zitten te veel haken en ogen!
@Richard. Die kosten/baten analyse is een paar jaar geleden op mijn verzoek door het CPB gemaakt. Zie http://www.cpb.nl/nl/pub/cpbreeksen/bijzonder/57/ Belangrijkste conclusie: “Het voor 2020 aanleggen van windparken in zee met een totale omvang tot 6000 MW blijkt in alle geanalyseerde scenario’s, varianten en hierop toegepaste gevoeligheidsanalyses maatschappelijk onrendabel te zijn”.
@Carel Smeets. Ik ken het standaardwerk van Lomborg “The Skeptical Environmentalist”. Alweer enige jaren geleden dat ik het heb gelezen. De uitgave “Cool it”ken ik nog niet maar als ik tijd heb zal ik het lezen.
@Tipo: stel nu eens dat het waar is wat het kabinet zegt: dat er minder wordt gereden. Dan zou dat, bij per saldo gelijkblijvende kosten voor de automobilist (zoals is beloofd, maar volstrekt oncontroleerbaar)dus minder opbrengst betekenen voor de schatkist. Dat zou dan de eerste keer zijn dat de opbrengsten uit het autoverkeer gaan dalen. Of zou je denken dat dan heel hard aan de knoppen van de tarieven wordt gedraaid om de opbrengsten voor de schatkist toch weer te verhogen? Ik gok op het laatste :-)
@F. de Goede: tja, in Duitsland hebben ze dat geweldige feed-in tarief. Maar ook dat kost geld. Hoe jet het ook wendt of keert: inzet van windenergie blijft – ook in Duitsland – maatschappelijk onrendabel.
tipo op 17 Nov 2009 om 10:53 pm #
@Paul de Krom
Het is een soort catch22. Wat er ook gebeurt met de nationale kilometrage, de km-prijs zal altijd verhoogd worden, want er is altijd een goede reden.
Het CDA heeft overigens nog een escape van 25%*. Een hele grote zelfs: die 5% systeemkosten van de opbrengsten. Als de systeemkosten van LKW-Maut in het begin 20% en Congestion Charge in het begin 67% kosten, dan zie ik de hele boel nog niet draaien voor 350 miljoen/jaar.
Ger Koopmans zegt het ook*:
http://www.radio1.nl/contents/10226-overschrijdt-kilometerheffing-de-geplande-kosten-dan-einde-oefening?autostart=11980
Pin het CDA alstublieft vast op die 5% systeemkosten. Laat het ze 10x herhalen in de 2e kamer, maar pin ze daar op vast. Vraag aan ze wat er gebeurt als het 6% wordt, wat doet het CDA dan? En laat ze ook dat 10x herhalen. Dankuwel!
tipo op 17 Nov 2009 om 11:13 pm #
Vraag ook wat het CDA onder systeemkosten verstaat. Niet globaal, maar tot op de letter nauwkeurig. De invoeringskosten van 4 miljard laten ze iig buiten beschouwing. Ik neem aan dat ze de nieuwe ingezetenenbelasting ook buiten beschouwing laten? Het CDA wil die niet voor niks appart heffen. (Daar kwam Wouter Bos er pas achter dat hij voor de gek werd gehouden door Ger en Camiel).
Maar goed, ik houd hoop.
toetssteen op 17 Nov 2009 om 11:46 pm #
In Nederland zijn de vaste kosten meer een struikelblok dan de variabele, oftewel, je betaalt.