Verstandige energie?
Feb 8th 2010richardOpen Podium premium
Het kabinet wil graag dat we in Nederland meer duurzame energie gaan gebruiken, en minder fossiele brandstoffen. Om dat aan te sporen is er per 1 maart weer een nieuwe pot met subsidie beschikbaar voor de burger, zo’n 69 miljoen euro, om zonnecellen op z’n dak te zetten. Is dat nou verstandig? Laten we het eens uit rekenen.
Een zonnepanelen installatie van 3600 wattpiek levert in Nederland zo’n 3000 kwh per jaar op. Dat is orde grootte wat een gemiddeld gezin verbruikt per jaar. Wil je dat installeren op je dak, dan kost dat inclusief installatie rond de 14.000 euro. De subsidie van het kabinet is ca 24 cent per geproduceerde kwh en je mag de stroom òf zelf houden òf terug aan het elektriciteitsbedrijf verkopen, à 23 cent. Handig, want overdag produceer je meer dan je nodig hebt en ’s avonds kom je te kort.
Stel dat je 14.000 euro op een spaarrekening hebt staan. Kijk nu naar de volgende twee scenario’s: Je doet niets en betaalt elk jaar rond de 725 euro aan stroomrekening, of je investeert de 14.000 euro en ontvangt elk jaar een subsidie van rond de 700 euro. Wanneer draai je quitte? (*)
Uit bovenstaande grafiek kun je zien dat je na 10-15 jaar in de plus draait. En dus zou je zeggen: Dat loont dus. Maar veel is het niet. Na 25 jaar, zonnecellen gaan gemiddeld zolang mee, heb je een jaarlijks rendement van 2.5% gedraaid. Nauwelijks boven de inflatie en ruim minder dan staatsobligaties.
Het opwekken van stroom kost op deze manier 23+24 = 47 ct per kwh. Dat in tegenstelling to steenkool, 3 ct per kwh en aardgas, 9 ct per kwh. Kernenergie zit daar ergens tussen in. Het opwekken van stroom met zonnecellen is dus 5 keer zo duur als aardgas, en zelfs 15 keer zo duur als kolen. Het is voor de individuele burger misschien interessant om zonnepanelen op z’n dak te zetten, de stroomrekening voor Nederland als geheel verveelvoudigt in ieder geval. Je kunt het ook zo zeggen: De 69 miljoen van het kabinet is goed voor nog geen 5 miljoen aan steenkolen-stroom.
Oftewel: Onder het mom van ‘duurzame energie’ gooien we 60 miljoen over de balk. Dat lijkt mij nou niet echt het beste plan om ons wat onafhankelijker van fossiele brandstoffen te maken.
(*) Je moet nog wat meer aannames doen, maar die laat ik hier voor het verhaal maar achterwegen
|
|
29 reacties op “Verstandige energie?”
Jelle op 07 Feb 2010 om 8:57 pm #
Het kan als je huis meer waard wordt door die zonnecellen op je dak.
Herman 01 op 07 Feb 2010 om 9:32 pm #
Kernenergie, een paar centrales, gaan lang mee, zijn schoon. Wel het afvalprobleem goed aanpakken onder staatstoezicht.
Het aardgas gaat langer mee want gasgestookte electracentrales slurpen teveel.
Bovenstaande berekening lijkt te pleiten voor kernenergie.
Kolen als tweede maar met goed gezuiverd afgas, geeft overigens veel afval maar er zijn toepassingen oa. cement.
Rob Heusdens op 08 Feb 2010 om 1:20 am #
Eén voordeel: de zon raakt niet op. Kolen en Uranium wel. En zonnepanelen leveren geen vervuiling op bij het opwekken van stroom.
Bovendien weet niemand de toekomstige energieprijs. Over 10 jaar kan die wel meer dan verdubbeld zijn. Zonnepanelen kunnen dan met gemak uit.
De Snotverlosser op 08 Feb 2010 om 2:14 am #
@ Jelle op 07 Feb 2010 om 8:57 pm
Als bovenstaande berekening klopt zal de aspirantkoper daarvoor niet extra willen betalen.
toetssteen op 08 Feb 2010 om 12:53 pm #
Het vervaardigen van zonnepanelen is sterk vervuilend. De tweede generatie is beter, maar nog steeds wegen de nadelen niet tegen de voordelen op. Eerst maar beter uitontwikkelen die dingen. Tot die tijd kun je het best investeren in optimale isolatie. En zorg ervoor dat als je huizen bouwt de grootste zijde op de zon is gericht.
richard op 08 Feb 2010 om 1:06 pm #
Jelle, SV,
Na 25 jaar is de levensduur van de panelen niet meer gegarandeerd. In principe wil niemand extra betalen voor zonnepanelen van 25 jaar oud.
Over het rendement-sommetje: In 25 jaar heb je ca 10.000 euro meer op je bankrekening staan als je de 14.000 euro investeert dan als je dat niet doet. Dat is een rendement van ietsje minder dan 2.5%
Verder zijn er nog een paar nadelen: Zonnepanelen kunnen ook stuk gaan. B.v. van je dak waaien. Er zit elektrische apparatuur bij die ook verslijt. En ze worden vies, dus je moet af en toe je dak op om ze te poetsen.
Rob,
Kolen en uranium raken op, dat is juist. Maar niet zo snel. Daar is nog de komende honderd jaar wel voldoende van. Het is dus ook niet waarschijnlijk dat kolen en uranium veel duurder zullen worden. En al deden ze dat, dan wordt het rendement niet beter. Immers: de subsidie is het verschil tussen de elektriciteitsprijs van de burger en 47.4 ct. Als stroom toch duurder wordt, dan krijg je minder subsidie en moet je zelf meer bijbetalen.
Zonnecellen zullen de komende jaren waarschijnlijk wel twee keer zo goedkoop worden. Maar daar wordt de prijs van een installatie op je dak niet de helft van. Hoogstens 2/3de. De installatie is ca 1500 euro, je moet extra groepen hebben en een omvormer en de kabels.
Verder: voor Nederland als geheel maakt het dan nog steeds weinig uit. Immers, de kostprijs van kolenstroom is 15 keer zo laag als de kostprijs van zonnestroom. Belastingen en subsidies zijn voor het individu misschien interessant, maar voor Nederland als geheel maakt dat niets uit.
Job op 08 Feb 2010 om 1:07 pm #
Als niemand in die dingen investeert zullen ze nooit verbeteren. En op grond van de niet-irrealistische verwachting dat de energieprijs in de nabije toekomst sterk zal stijgen, worden die dingen ook nog eens steeds rendabeler. Bovendien is energie-autarkie erg stoer.
Tom op 08 Feb 2010 om 1:13 pm #
Voor windmolens kun je op dezelfde manier uitrekenen dat het niet rendabel is. Een nadeel van zowel zonne- als windenergie is dat de aanvoer niet constant is. Dat is voor netbeheerders een probleem. Het grootschalig inzetten van dit soort natuurlijke bronnen leidt tot meer storingen op het net.
Rob Heusdens op 08 Feb 2010 om 1:16 pm #
@Richard
Die berekeningen van “is nog wel honderd jaar voldoende van” vertrouw ik niet zo. Zolang energiegebruik blijft stijgen, en je ook nog eens overstapt van olie en gas naar kolen en uranium, raakt dat spul ook veel sneller op als je denkt.
Het is het verschuiven van het ene probleem naar het andere, uiteindelijk moet het probleem wel opgelost worden. Leuker kunnen we het niet maken.
Je weet de prijs van kernenergie? Je hebt er een politiestaat voor nodig om die dingen te beveiligen. Terroristen vinden het namelijk leuk spul.
Ik zie terroristen nog niet de zonnepanelen stuk voor stuk vernielen om de electriciteitsvoorziening schade toe te brengen, zijn ze lang bezig.
Rob Heusdens op 08 Feb 2010 om 1:22 pm #
@Tom
Ja hoor. Dit is niet rendabel, dat is niet rendabel.
Is een auto wel rendabel dan? Nog geen 1% van alle energie die je er in stopt wordt gebruikt om de inzittende te versnellen, en uiteindelijk verdwijnt die energie weer als je remt als warmte.
Auto’s zijn dus onrendabel. Laten we die dus eerst afschaffen!
Oh, ja, het intermittence probleem. Dat is een broodje aap!
De electra voorziening kan best 40% variabele windenergie aan. Lees het boek van David MacKay “sustainable energy without the hot air” http://www.withouthotair.com staat alles goed in beschreven dat het een met de huidige techniek goed oplosbaar probleem is. De fluctuaties die variabele bronnen zoals zon en wind opleveren komen nu namelijk ook al voor als iedereen naar de wereldcup gaat kijken, of allemaal ’s ochtends het koffiezet apparaat aanzet en zo.
Laat je niks wijs maken, maar bestudeer de feiten.
Eric Venema op 08 Feb 2010 om 1:24 pm #
Je wil voor je energievoorziening toch helemaal niet afhankelijk zijn van de grillen van de Russische beer of een stel heethoofden in het Midden-Oosten.
Als het Westen massaal overgaat op zonnepanelen, ben ik benieuwd wat er over blijft van het ‘oil-for-immigration’-concept.
daarbij zijn kerncentrales een iets makkelijker doelwit voor terrorisme als al die panelen op de daken.
zo bezien pleit dit allemaal nogal voor zonnepanelen.
Rob Heusdens op 08 Feb 2010 om 1:25 pm #
@richard
En die subsidie die varieert met de electra prijs, maakt dus dat je netto opbrengst daardoor constant is, dwz. onafhankelijk van de electra prijs, TOTDAT je subsidie nul wordt, en daarboven levert het dus meer op!!
richard op 08 Feb 2010 om 1:45 pm #
Eric,
Ik ben het helemaal met je eens. Onze energie-politiek is langzamerhand een nationaal veiligheidsrisico geworden. En het is zeer verstandig om daar iets aan te gaan doen.
Maar om nou een technologie die 5-15x zo duur is te gaan promoten? Er moeten goedkopere oplossingen zijn die op grote schaal toegepast kunnen worden.
Waarom zetten we geen zonnepaneel-farms in het zuiden van Spanje? Dat kost 30% minder dan al de losse paneeltjes hier in nld en heeft de dubbele opbrengst. Zit je al rond de 17 ct per kwh, ipv 47 ct. Als het kabinet serieus wil zijn, gaan ze babbelen met de Spanjaarden (of de grieken, italianen, etc) en sluiten ze zich aan bij Desertec. (Desertec is een geïntegreerd plan om Europa-wijd duurzame energie in te voeren)
Terugkomend op je eerste punt: De reden waarom we in Europa een veiligheidsrisico hebben t.a.v. energie is omdat alle politici over elkaar heen buitelen om maar iets groens te doen en vooral veel geld over de balk te smijten. Als de jongens en meisjes in den haag nou eens rustig gingen zitten en de sommetjes gingen doen, dan hadden we de eerste 93 miljoen al binnen gehad. (d’r is ook nog een potje voor de industrie)
Luuk op 08 Feb 2010 om 2:01 pm #
@Richard
Er is nu een paneel ontwikkeld die de zonnestralen, middels twee lensen/prisma’s/spiegels (not exactly sure), concentreert op slechts 1 zonnecel en daarmee een energierendement van 15% haalt. Dan begint het interessant te worden…
Rob Heusdens op 08 Feb 2010 om 2:08 pm #
@Eric
DE reden dat Nederland zo weinig doet heet SHELL
Zij willen zo lang mogelijk blijven profiteren van onze onnozelheid!
Ze vinden het prima dat wij straks die hoge olieprijzen (en de gasprijzen die gratis meeliften) gaan betalen. En de staat profiteert mee.
Wij betalen die handel!
Het gaat om ONZE belangen!
postre op 08 Feb 2010 om 2:09 pm #
Richard@
Waarom zetten we geen zonnepaneel-farms in het zuiden van Spanje?
Zeer onverstandig! Spreiding en lokale winning zijn vele malen interessanter.
Als we iets geleerd hebben van het verleden dan is het wel dat we voor energie niet afhankelijk willen zijn van een regio. Ook al is dat Spanje!
Niet doen!
Daarnaast! Het is zeer ingewikkeld om al die opgewekte energie van zo’n farm naar de rest van Europa te transporteren. Daar moet weer netspanning in een ander gebied tegenover staan. Of zoiets!
verder helemaal eens met Luuk. De ontwikkeling is nog niet aan zijn einde! Deze manier van energie opwekking heeft zeker toekomst. Veel investeren is dus zinvol!
Rob Heusdens op 08 Feb 2010 om 2:13 pm #
Hou wel rekening met de TRIAS ENERGETICA
EERST de stompzinnige verspilling tegen gaan
DAN je energie efficientie over de hele keten gaan verbeteren
EN DAN PAS nieuwe bronnen gaan aanwenden
Anders gaat het niet.
We kunnen niet zoveel nieuwe energiebronnen neerzetten om het energieprobleem op te lossen die veroorzaakt worden door verspilling en inefficientie. Dán werken eindeloze bronnen nl. ook niet!
Adriaan Pek op 08 Feb 2010 om 2:54 pm #
Jammer dat ze er nog steeds niet achter zijn hoe kernfusie werkt. Onderwijl loont het natuurlijk voor geen meter, ook niet met soepsidie. Als je iets voor 9 cent kan opwekken ga je dat niet voor 23 0f 47 cent doen. Zoiets kan alleen een socialist of communist bedenken, die de concurrentie de nek omgedraaid heeft.
Matthijs op 08 Feb 2010 om 3:13 pm #
Tennet kan helemaal niet omgaan met zulke fluctuaties op zijn net.
Ze zijn gebaat bij een controleerbare constante energie afname en productie. Zonne en wind energie zijn dat niet. Dus als beide staan te produceren en niet in Nederland van het net worden afgehaald moeten we die zooi verkopen aan Noorwegen.
Maar energie verkopen mag niet van de EU. Dan moet je een boete betalen als je teveel produceerd en niemand wil die shit. Daarom vragen de Noren er geld voor.
En als het dan niet waait of schijnt kopen we diezelfde energie van de Noren weer terug. Dus uiteindelijk zijn we nog duurder uit.
Rob Heusdens op 08 Feb 2010 om 3:51 pm #
@Matthijs
Ja maar de afname is toch ook niet constant??? Er moet constant bijgeregeld worden. Een variabel aanbod verschuift de al aanwezige fluctuatie wat, maar maakt het probleem niet onoplosbaar moeilijker.
Tuurlijk werkt een gas of kolen centrale efficienter als ie continue 100% vermogen draait, maar dat kan door afname fluctuatie zowiezo al niet.
Maar ga niet zeggen dat intermittence, technisch, economisch of politiek een onoplosbaar probleem is, want dat is onzin.
Kijk, opslag in Noorwegen kost wat aan energie efficientie, maar je LEVERT de stroom bij te hoog aanbod, dus als de stroom goedkoop is, en levert weer terug als de vraag groot is, dus stroom duur is. Zo kan het dus economisch gezien best uit!
richard op 08 Feb 2010 om 3:58 pm #
Luuk,
Die technologie (lenzensysteem) werkt alleen bij direct zonlicht, maar niet bij diffuus licht zoals bewolking.
Postre,
Klopt, maar de politiek stabiliteit van Spanje valt wel mee. Dat plan wat jij beschrijft is het Desertec plan. Voor 300 miljard (grofweg 2 jaar knokken in Irak) heb je 20% van de elektriciteit in Europa duurzaam en betrouwbaar.
http://www.desertec.org/
Rob,
Besparen van energie is altijd beter dan capaciteit uitbreiden. Maar dat gaat niet zomaar. De politieke wil om echt een oplossing te vinden is er niet. Men gaat liever voor het imago, de ‘kijk-mij-eens-groen-zijn’ dingen. In Europa gaan we bv de spaarlamp verplicht invoeren, ook voor lampjes die nog geen minuut per dag branden. Dat alleen levert een kapitaalverlies van ca 100 euro per huishouden op, ca 15 miljard in europa, 600 miljoen in nld alleen al.
Daarbij is energiebesparing makkelijk af te dwingen: verhoog de accijns, verlaag de loonbelasting. Werkt heel goed. Dat kun je ook erbij doen, maar dat is niet de topic van deze post
Adriaan,
Alleen mensen die naar de (politieke) opbrengsten kijken, doen dit soort dingen. Mensen die naar de kosten kijken, doen dat niet. Voor politici is belastinggeld gratis en met groene dingen doen wordt je herkozen.
Het probleem is dat hierdoor er nog steeds geen Europees energieplan is. Omdat er alleen maar naar de populaire groene dingen gekeken wordt. Maar niet naar een permanente oplossing.
boom op 08 Feb 2010 om 4:07 pm #
Zon-afhankelijke thermische energie is ook een leuk alternatief. (zie link). Niet gebouwd met allerlei chemicaliën en centrale sturing. Ontwikkeling hierin is wellicht nuttiger dan subsidie voor huishoudens.
Daarnaast, waarom plempen we niet de Alpen, Pyreneën en alle Nordic landen vol met nog meer waterkracht? Goedkoop, regelbaar en geen dubieuze regeringen.
@Rob, technisch kan het netwerk het wel aan, maar voorlopig met het huidge TenneT-structuurtje vraagt dat nog wel even de nodige aanpassingen. En dat is prijzig.
@richard. Kleine aanvulling: gas is 6.5 cent, kolen 2.5 cent en kern < 1 cent per KWh. Echter, het bouwen van zo een centrale weer het goedkoopst voor gas en het duurst voor nucleair.
Matthijs op 08 Feb 2010 om 4:57 pm #
@Rob
Ja hoor dat hebben ze prima inzichtelijk. Er zijn namelijk bepaalde trends aanwezig. S’avonds om acht uur (goede tijden, slechte tijden) is er namelijk een piek, negen uur ook een piek omdat iedereen zijn PC opstart. Op basis van deze trends kopen ze energie in. Soms schakelen ze lokaal piekscheerders op als de trend te ver afwijkt. Deze piekscheerders zijn duur, waarbij de ingekochte capaciteit goedkoper is.
Sluit voor de grap maar eens een volt meter aan op je wandcontactdoos thuis. Dan zal je zien dat tijdens piekuren de spanning zakt (veel afname) en tijdens daluren de spanning stijgt (weinig afname).
Het grappige van deze trends is, dat ze in andere landen andere trends hebben. Dus het koppelen van energie netten levert meer op dan de lokale opwekking van onvoorspelbare energie bronnen.
Bij wind en zonne is er qua levering geen pijl op te trekken. De KNMI kan een voorspelling een aantal dagen doen, maar die zitten er bijna altijd naast. Dus zal je altijd met dure piekscheerders moeten werken, om dips op te vangen. Dus als we niet de energie van zonne en wind kunnen opslaan, heeft het totaal geen nut.
Rob Heusdens op 08 Feb 2010 om 6:09 pm #
@boom
Dan TenneT structuiurthe maar een diepte investering doen ja.
Een duurzame toekomst mag wat kosten, want het moet heel lang mee.
Wat winsten afromen bij de Shell en de gasunie, geen JSF-je, wat villa’s wat harder belasten, en troepen terug uit Afghanistan, dan redden we dat wel hoor.
Bos had ook zomaar 30 miljard voor banken, dat in een bodemloze put verdween, dus waar praten we over!!!!!!!
Rob Heusdens op 08 Feb 2010 om 6:11 pm #
@matthijs
Ook in Nederland kan er wel een valmeertje komen. Extra dijkje langs afsluit dijk, en gelijk osmose energie opwekken ook.
besserwessie op 08 Feb 2010 om 7:10 pm #
Hetzelfde geldt voor windstroom:
Uit de cijfers blijkt dat er daardoor juist meer brandstof voor de elektriciteitsvoorziening nodig is. Hoe kan dat nou? Wind is toch groen, duurzaam en onuitputtelijk? Dat klopt, echter windmolens produceren gemiddeld maar 6 uur per dag stroom, ver op zee hoogstens 10 uur. Wij willen tegenwoordig niet eens 1 uur per JAAR zonder stroom zitten, gewone centrales draaien daarom altijd mee om de overige 18 uur per dag onze lampen aan te houden.
Het rendement van die centrales wordt door het constant op- en afregelen lager dat kan een technisch onderlegde academicus als Diederik Samsom wel begrijpen. Voor u en ik en voor Jip en Janneke: rijden in een auto met 80 km/u op een rechte weg geeft een lager verbruik dan deze afstand net zo snel proberen af te leggen als de weg vol staat met stoplichten en rotondes.
Praktijkcijfers uit Duitsland tonen het aan, windmolens gekoppeld aan het net kosten meer energie dan zij uitsparen.
Matthijs op 08 Feb 2010 om 7:55 pm #
@Rob
Te dure investering. Energie is overal nog veel te goedkoop.
Als het duurder (echt duurder, niet door belasting) wordt, dan komen er vanzelf alternatieven.
Ik vindt het juist heel erg goed dat wij afhankelijk zijn van andere landen. Die landen zijn namelijk ook afhankelijk van ons. Zo worden er markten gecreeerd, zo worden mensen gedwongen met elkaar om de tafel te zetten.
boom op 08 Feb 2010 om 10:52 pm #
@Rob,
Op kortere termijn is het veel en veel handiger om iets meer kabels met het buitenland aan te leggen. Nederland heeft de hoogste elektriciteitsprijs van Europa, vanwege haar afhankelijk van gas. En dat is duur.
Dus een kabel met Noorwegen zorgt voor goedkopere waterkracht-stroom, met Duitsland voor bruinkolen en nucleaire energie. Frankrijk heeft nagenoeg alleen nucleaire energie. Dus willen wij het voor Nederland handiger doen, dan is dat wel strategisch en die buitenlanders betalen de rekening.
Matthijs op 09 Feb 2010 om 8:36 am #
@boom
Hoogste energieprijs vanwege 50% belasting.