Gisteren hield Rob een lofzang op het meest recente opiniestuk van Martin Sommer. In dat stuk pleit Sommer voor een herziening van onze Grondwet en dan met name van artikel 1, het non-discriminatie artikel. Instemmend Guusje ter Horst citerende, noemt hij de Grondwet ‘flets, ouderwets [en] ontoegankelijk’. Het feit dat de Grondwet sinds 1983 al 8 keer is herzien, wordt niet genoemd door Sommer. Niet belangrijk genoeg?
Tevens wordt niet duidelijk waarom alleen artikel 1 Grondwet een plicht voor de burger zou creëren (Sommer: 'Ja één plicht, en dat was meteen artikel 1.') Natuurlijk is het principe dat de Grondwet enkel werkt tussen de burger en de overheid - de zogenaamde verticale werking - al een hele tijd geleden verlaten, maar dat dan alleen aan artikel 1 horizontale werking - de idee dat de grondrechten ook tussen burgers onderling werking hebben - zou toekomen, is onzin. De grondwetgever heeft destijds bepaald dat er een glijdende schaal van horizontale werking bestaat. Aan welke specifieke grondrechten horizontale werking toekwam en aan aan welke niet is destijds echter niet bepaald. Dit is overgelaten aan de wetgever en rechter.
En hoe interessant het ook mag zijn om te schrijven dat 'Democratie bestaat uit twee delen, besluitvorming via de meerderheid aan de ene kant, de rechtsstaat aan de andere', is dat natuurlijk wel pertinent fout. De rechtsstaat is namelijk geen onderdeel van de democratie. Democratie gaat enkel over de besluitvorming binnen de staat, die in een democratie geschiedt bij meerderheid van stemmen. De rechtsstaat is er juist om die meerderheid in toom te houden door haar macht aan banden te leggen. Dit gebeurt door de staat zelf aan wetgeving te binden. Die wetgeving wordt dan weer opgetekend in een hoger document: de Grondwet. Democratie en rechtsstaat zijn dus naast elkaar staande begrippen. Zij vormen beide een apart doel van de Westerse staatsopvatting.
Behalve de voorgaande minpunten is er ook nog het gedeelte waarin Sommer pleit voor een Grondwettelijke codificatie van de volkssoevereiniteit. Aan het feit dat de Grondwet zelf de ultieme uiting is van die volkssoevereiniteit wordt voor het gemak maar even voorbij gegaan.
Al met al heeft Sommers opiniestuk het in zich om zeer interessant te zijn, maar die potentie komt er helaas nooit echt uit en dat is jammer. Want alhoewel velen tegenwoordig menen dat de Grondwet een statisch geheel is, is dat het natuurlijk niet. Maatschappelijke discussie over de Grondwet is zeer belangrijk om de democratische rechtsstaat levende te houden. Sommers stuk had daartoe een mooie aanzet kunnen vormen, maar blijft helaas steken in goede bedoelingen.
De hele grondwet moet
De hele grondwet moet afgeschaft worden en vervangen worden door een zelfde grondwet zoals in amerika waar de burger de overheid in toom kan houden en niet zoals hier de overheid de burger onderdrukt.
Dit is ons overkomen doordat er tijdens de onafhankelijksoorlog met spanje doordat er toch weer een monarch bij betrokken is die de macht gekregen heeft en die is gaan misbruiken.
De macht hoort bij het volk te liggen en niet bij de overheid !!!!
Daarom hebben de amerikanen naast de grondwet ook de Bill of rights die de burger rechten verleent om de overheid in te dammen en op hun plek terug te zetten.
A
@ Arno Ai, ai voer voor
@ Arno
Ai, ai voer voor volksmenners, laten we hopen dat dat nooit gebeurd. Moet er niet aan denken dat het volk alleen als merendeels ongeleide projectielen het voor het zeggen zou krijgen.
@Arno U heeft het niet
@Arno
U heeft het niet helemaal begrepen. Ook onze Grondwet is juist bedoeld om de burger te beschermen tegen de overheid/de staat en tegelijk biedt het de Staat om de verplichting om gaar burgers te beschermen en schept het verplichtingen van de Staat jegens die burgers. De Staat moet iedereen gelijk behandelen; de Staat moet vrijheid van meningsuiting door burgers beschermen; de Staat moet het toestaan dat burgers zich verenigen; de Staat moet zorgdragen voor onderwijs voor iedereen; en ga zo maar door. En dat geldt voor alle (eerste 23) Grondwettelijke bepalingen. Dat is dan ook wat wordt bedoeld met de verticale werking. Als ik u discrimineer, dan klaagt u mij niet aan op grond van art 1 van de Grondwet, maar op grond van de wet gelijke behandeling.
Kortom. de Grondwet bestaat juist om de macht van die door u bedoelde monarch in te perken.
Biedt de Grondwet bescherming
Biedt de Grondwet bescherming ?
De Grondwet van Thorbecke uit 1848 kende een Artikel 3:
Allen die zich op het grondgebied van het Rijk bevinden, het zij ingezetenen of vreemdelingen, hebben gelijke aanspraak op bescherming van persoon en goederen. De wet regelt de toelating en de uitzetting van vreemdelingen en de algemene voorwaarden, op welke ten aanzien van hun uitlevering verdragen met vreemde Mogendheden kunnen worden gesloten.
Ook Artikel 118 uit deze Grondwet is interessant:
De Grondwet en andere wetten zijn voor het Rijk in Europa verbindende, tenzij het tegendeel daarin wordt uitgedrukt.
Uit de Grondwet van 1983, na de herziening volgens de voorstellen van de staatscommissie Cals-Donner, hebben we thans een Artikel 1:
Allen die zich in Nederland bevinden, worden in gelijke gevallen gelijk behandeld. Discriminatie wegens godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, ras, geslacht of op welke grond dan ook, is niet toegestaan.
Voor zover ik kon nagaan stamt uit dezelfde herziening Artikel 120:
De rechter treedt niet in de beoordeling van de grondwettigheid van wetten en verdragen.
Hoewel de Grondwet wordt geacht de hoogste wet van een land te zijn mag in tegenstelling tot de USA en alle landen van de EU, behalve Finland, de rechter bij ons de toepassing van een wet niet toetsen aan de Grondwet. Volgens de politici zou daarmee de Tweede Kamer zijn plaats als hoogste wetgevende orgaan verliezen. Een Nederlandse rechter kan wèl wetten aan door Nederland ondertekende verdragen toetsen, maar of dit ook gegolden zou hebben voor de verworpen Grondwet van de EU is de burgers niet verteld.
De Tweede Kamer gaat dus over de Grondwet, en niet de rechter. In dit licht is het des te verwerpelijker dat een kamervoorzitter een debat over dubbele nationaliteit van bewindspersonen niet toestaat. Bij de opstelling van de Grondwet kon men zich toch immers niet voorstellen dat de grondwettelijke eis van het bezit van de Nederlandse nationaliteit niet het bezit van een andere nationaliteit zou uitsluiten.
Ook zit er ten aanzien van de eed of belofte van trouw aan de Grondwet, die bij het aantreden van een politicus als kamerlid zowel als nieuw bewindspersoon moet worden afgelegd, een kwaadaardig slangetje onder het tapijt. Protest tegen godsdienstige geboden op grond van schending van Artikel 1 van de Grondwet is natuurlijk allang niet onbekend. Wetten hebben echter nooit letterlijk uitvoering gegeven aan het afdwingen van dit Artikel 1, zodat geboden van de islam in strijd met dit Artikel niet tot vervolging in ons rechtsstelsel kunnen leiden en zeker de huidige Tweede Kamer zal zich er wel voor hoeden hierin actie te ondernemen. Ter verdediging zal men aanvoeren dat ook geen actie is ondernomen tegen met Artikel 1 in strijd zijnde gewoonten van andere godsdiensten.
Nu was het Artikel 3 van de Grondwet van 1848 wel beter geformuleerd dan het Artikel 1 van onze huidige Grondwet. Gelijke bescherming is voor iedereen, man of vrouw, homo- of hetero-sexueel, zwart of blank, jood of islamiet, christen of atheïst, volmaakt duidelijk. De gelijke behandeling te laten voorafgaan door een beoordeling of het een gelijk geval betreft lijkt mij een product van pappen en nat houden. Geef mij maar de bescherming van Thorbecke, waarop ik mij volgens zijn Artikel 118 ook voor de rechter had kunnen beroepen.
Een grondwet, is dat niet
Een grondwet, is dat niet meer iets voor soevereine staten?
In de Thorbecke variant:
In de Thorbecke variant: 'gelijke aanspraak op bescherming van persoon en goederen', wordt niet nader aangegeven in welke mate bescherming van persoon en eigendom plaatsvindt. Dat kan dus een minimale bescherming zijn. In de 1983 variant: 'in gelijke gevallen gelijk behandeld', is zelfs die aanspraak op bescherming in zijn geheel weggevallen. Zorgwekkend zou ik zeggen.
Arno Yep, en het recht op
Arno
Yep, en het recht op wapens om het af te dwingen!
@DSV
LOL!
Zolang we in Nederland geen
Zolang we in Nederland geen Constitutioneel Hof kennen waarin een rechter wetten en besluiten rechtstreeks kan toetsen aan de Grondwet, is die hele Grondwet een wassen neus. Veel landen kennen wel een dergelijk Constitutioneel Hof, dus opnieuw een bewijs dat de Nederlandse rechtstaat achterloopt op vele andere democratische landen.
Groen Links heeft ooit een dergelijk voorstel ingediend (één van de weinigen keren dat ik het eens was met GL), maar daar horen we niets meer van. Ondertussen dient het CDA bij monde van Hirsch-Ballin het ene na andere wetsvoorstel in dat onze Grondrechten ondergraaft.
@Sven. Ook met betrekking tot
@Sven. Ook met betrekking tot de Grondwet heeft (vermoedelijk uit historische gronden) de notie dat die alleen veilig is bij het CDA en alles wat zich links daarvan bevindt stevig postgevat in de maatschappij. We kunnen er dus veilig van uit gaan dat alle toekomstige Grondwetswijzigingen per definitie ten koste gaan van niet zozeer de rechtsstaat, als wel de natiestaat; tenzij de komende regering vol inzet op verstevigingen van die laatste langs (de moeilijk begaanbare) Grondwettelijke weg. De noodzaak hiertoe lijkt mij evident.