Gelijkbekostiging van bijzondere scholen is een favoriet doelwit van seculieren. Begrijpelijk, want het is een beletsel voor de oprukkende secularisering van de Nederlandse samenleving.
Wanneer het gaat om het recht van de ouder op het kind in een beschermde omgeving te laten opgroeien en naar eigen inzicht op te voeden, is een veelgehoord argument dat het prima is als ze dat willen maar dan wel op eigen kosten. Daarbij wordt onterecht geimpliceerd dat dat nu niet zo is.
Bijzondere scholen krijgen voor het geven van onderwijs hetzelfde bedrag van de overheid als openbare scholen. Dat geld is bedoeld voor het onderwijs, niet voor de ideologische vormgeving. Het is niet zo dat bijvoorbeeld de godsdienst die aan een bijzondere school ten grondslag ligt betaalt wordt vanuit deze onderwijsgelden: als het meer geld kost om een ideologie te waarborgen moeten de scholen dat zelf betalen. Gelijkbekostiging, de fantastische oplossing van de jarenlange schoolstrijd die onder het kabinet van Cort van der Linden beslecht werd, is ideaal: bij de keuze voor een onderwijsvorm, dat wil zeggen de omgeving waarin je kind les krijgt, speelt een financieel argument geen rol. Dat geeft ouders de vrijheid hun kind naar eigen inzicht op te voeden.
Wat seculieren willen, het afschaffen van de gelijkbekostiging, beperkt ouders met minder middelen in de keuze voor de omgeving waarin ze hun kind onderwijs willen laten genieten, terwijl ze overigens net als iedere belastingbetaler wel meebetalen aan het onderwijs van kinderen op openbare scholen. Het is geen kwestie van betalen voor de eigen keuze wanneer de gelijkbekostiging wordt afgeschaft: ouders die kiezen voor de neutrale omgeving van een openbare school wordt dan immers ook niet gevraagd zelf te betalen voor die keuze. Het afschaffen van gelijkbekostiging is een kwestie van betalen voor het recht geen staatsonderwijs te hoeven volgen.
Terecht wordt gemeend dat het aandeel van bijzondere scholen af zou nemen met een deze afschaffing: uit financieel oogpunt zullen veel ouders zich gedwongen zien hun kind op een openbare school te plaatsen. Wanneer openbaar onderwijs op dergelijke wijze de norm wordt gemaakt, vergroot dat de grip van de staat op de opvoeding van de kinderen, een taak die mede met het oog op vrijheid en verantwoordelijkheid primair bij de ouders behoort te liggen. Weinig staat dwingende staatsopvoeding dan nog in de weg, zeker ook omdat onderwijsbudgetten niet grondwettelijk geregeld zijn, terwijl de gelijkbekostiging dat wel is: er kan dan bijvoorbeeld meer belasting geheven worden waarmee het openbare onderwijs tegemoet gekomen wordt.
Pluriformiteit en vrijheid zijn gediend bij de bestaande regeling. Vrijheid is niet vanzelfsprekend, we moeten ervoor blijven vechten. De strijd tegen het monster van de staatsopvoeding maakt daar een essentieel onderdeel van uit. Als we de macht over de opvoeding van de kinderen in grote mate bij de staat neerleggen, bijvoorbeeld door van staatsonderwijs de norm te maken is dat een slechte zaak. We kunnen er niet altijd vanuit gaan dat regeringen in de toekomst het goed met onze vrijheid voor hebben: de grondwet moet daar rekening mee houden. De gelijkbekostiging is daarbij een belangrijk juweeltje dat vooral behouden moet blijven.
Foto van Collectie SPAARNESTAD PHOTO/Fotograaf onbekend
Een overzicht van mijn artikelen is hier te vinden.
Volg mij hier op Twitter.
Hear, hear!!!
Hear, hear!!!
Staatsopvoeding????
Het is geen gelijkbekostiging, maar men heeft recht op hetzelfde als een openbare school. Daardoor wordt het schoolsysteem onnodig duur, want meerdere scholen voor dezelfde leerlingen die hetzelfde moeten leren.
Keus is natuurlijk heel prettig, maar geloof en overtuiging voegen niks toe aan de capaciteiten van de leerling en ook niet aan het vak dat onderricht wordt.
Het Nederlandse schoolsysteem is een exemplarisch voorbeeld van de vooroorlogse verzuiling van de samenleving.
Terugkomend ophet feit dat iedere school recht heeft op dezelfde financiële middelen, we hebben onlangs mee kunnen maken waartoe dat bij enkele islamitische scholen leidde.
Daarnaast moeten een hoop mensen beseffen dat zeker in de kleinere gemeenten een dergelijk pluriformiteit de toekomst van iedere individuele school in gevaar brengt De taart ( het beschikbare aantal leerlingen) moet worden gedeeld door het aantal scholen. Scholen die te klein zijn, of worden, veriezen hun bestaansrecht.
We zien dat fenomeen al in plattelandsdorpen. Katholieke kinderen fietsen naar dat ene dorp waar nog een katholieke school is, griffo kinderen fietsen weer naar het andere dorp waar nog een griffo school is en degenen die naar een openbare school gaan, fietsen naar weer een ander dorp. En dan zijn er ook nog die bijvoorbeeld naar een Rudolf Steiner school gaan, Ik kan u vertellen, die gaan doorgaans niet meer met de fiets.
Het effect is dat de binding met de lokale gemeenschap verkleind wordt en de kosten vergroot worden, dit nog losstaande van het feit dat dit misschien een oorzaak is dat het platteland ontvolkt!
plattelandsproblemen
het platteland wordt niet ontvolkt doordat de kinderen teveel moeten reizen naar hun school. Het platteland ontvollkt omdat er te weinig banen zijn. De kleine plattelandswinkels worden uitgemoord door de grote winkelketens (en in mindere maten het internet), door automatisereing heeft de boer minder personeel nodig., dus dat zijn er ook minder, en trouwens het aantal boeren neemt nog steeds af. Nederland urbaniseert nog steeds niet in het minste geholpen door de steeds uitgebreidere wetgeving.
kern gemist
Dit stuk mist de kern waar het om gaat. Dat blijkt al uit de gevolgtrekking in de eerste zin:"Begrijpelijk, want het is een beletsel voor de oprukkende secularisering van de Nederlandse samenleving".
Nee, er had moeten staan:'Begrijpelijk, want er is geen enkele reden dat bepaalde bevolkingsgroepen worden bevoordeeld want betaald met algemene middelen'. De overheid dient zich neutraal op te stellen. Dat geldt voor veel meer terreinen in het maatschappelijk leven, zoals kinderbijslag, kinderopvang, huurtoeslag, fiscale subsidiëring eigen woning, ezovoorts enzoverder. Dan hebben we ook niet zo'n grote overheid nodig. De vanzelfsprekendheid waarmee hele volksstammen menen dat de overheid er is om van wieg tot graf hun peetoom en peettante te zijn dient plaats te maken voor het besef, dat zij zelf primair verantwoordelijk zijn voor hun eigen leven en niet moeten teren op de zak van een ander.
Met betrekking tot speciaal onderwijs geldt hetzelfde mechanisme: waarom zou een niet-gelovige moeten meebetalen voor onderwijs gebaseerd op een religieuze overtuiging ? Als een bepaalde subgroep in een samenleving eraan hecht dat hun gedachtegoed wordt onderwezen, dan betalen ze dat maar mooi zelf.
Alles bijzonder
Je zou de zaak ook om kunnen draaien: Maak alle scholen bijzonder.
Het bijzonder onderwijs is in heel veel gevallen kwalitatief beter dan het openbaar. Ook is de sfeer op een bijzondere school meestal sympathieker. Het is niet voor niets dat veel seculiere ouders hun kinderen op een bijzondere school doen.
Bovendien is het bijzonder onderwijs ook goedkoper. Het bestuur van een bijzondere school wordt namelijk niet gevormd door een dikbetaalde wethouder en met presentiegelden verwende ambtenaren, maar door vrijwilligers die na 20 jaar hun vrije tijd gegeven te hebben aan hun school een bos bloemen als afscheid krijgen.
Bovendien wordt er hierboven een hoop onzin beweerd door mensen die er wel een mening over hebben, maar zich volgens mij niet zo in de materie hebben verdiept:
citaat1:"Daardoor wordt het schoolsysteem onnodig duur, want meerdere scholen voor dezelfde leerlingen die hetzelfde moeten leren."
Wat een onzin, alsof leerlingen van een bijzondere school op meerdere scholen betaald krijgen. Of bedoel je dat onze basisscholen ook moeten uitgroeien tot onderwijsfabrieken voor duizenden leerlingen?
Het onderwijs krijgt geld van de staat PER KIND. Op wat voor school deze ook gaat, dat maakt niets uit.
citaat2: "want er is geen enkele reden dat bepaalde bevolkingsgroepen worden bevoordeeld want betaald met algemene middelen"
Omdat het geld voor onderwijs beschikbaar wordt gesteld PER KIND en niet per school, is dit ook onzin. Als een kind van een bijzondere school op een openbare school had gezeten had het exact hetzelfde gekost.
En dan nog dit. Er wordt net gedaan alsof onderwijs altijd een staatstaak is geweest en bijzonder onderwijs een soort later ontstaan gezwel is. Maar het tegendeel mis het geval. Onderwijs is altijd gegeven vanuit een bepaalde ideologische invalshoek. Dat was zo in China al vele duizenden jaren geleden en dat was zo in Egypte en dat was zo in het klassieke Griekenland en het bleef zo in onze Middeleeuwen. En toen de steden zich met het onderwijs gingen bemoeien was een van de belangrijkste criteria dat de schoolmeester een goed christen diende te zijn. Onderwijs is voor het grootste deel cultuuroverdracht. En cultuur is wat mij betreft volstrekt geen staatszaak.
Wat een arrogantie om net te doen alsof wij 3000 jaar beschaving wel eventjes over kunnen doen in een paar decennia. Of zou dat idee juist het gevolg zijn van openbaar onderwijs?