Het staat vast: megastallen zijn dierenmishandeling in het groot.
Het is de wereld op zijn kop. Men mag geen reclame meer maken voor water wanneer men beweert dat dit de dorst lest (of uitdroging kan voorkomen), maar met de benoeming van megastallen als 'dierenmishandeling in het groot' is niets mis. Bij de Reclame Code Commissie was een klacht ingediend vanwege een radiocommercial met deze boodschap. De commercial van Milieudefensie, met Martin Gaus, is hieronder te beluisteren. Dat mag! De commercial voldoet volledig aan de reclamecode. Brusselse bureaucraten hebben besloten dat water niet hydrateert, en Nederlandse bureaucraten hebben besloten dat megastallen dierenmishandeling zijn. Subjectieve wetenschap op zijn best.
Nu ben ik niet zo van de beperking van (menings-)uitingen, ook niet in reclame. Maar de bewering dat megastallen 'dierenmishandeling in het groot' zouden zijn, is natuurlijk volledig absurd. De boer die goed voor zijn dieren zorgt, mishandelt deze niet, of hij nu een klein of een groot bedrijf heeft. Hoe er met de dieren omgegaan wordt, is niet evenredig met de hoeveelheid dieren, maar is vooral afhankelijk van de integriteit en de inborst van de boer. Wanneer dieren in megastallen daadwerkelijk per definitie mishandeld zouden worden, waren megastallen al lang geleden verboden. Dat ze doorgaans niet dartel in de wei rondhuppelen is waar, maar dat is iets anders: de mens die in een rijtjeshuis woont in een grauwe stad met een saaie baan wordt ook niet als mishandeld beschouwd als hij niet ieder jaar naar Lloret de Mar kan vliegen.
Het gelijkstellen van de megastal met dierenmishandeling past perfect in een patroon van demonisering van de megastal dat bij activisten zeer populair is. Uitzonderlijke misstanden worden uitvergroot en als regel gepresenteerd. In manifestaties gaat de rijke boer met een zweep kinderen te lijf (zie foto), en door de activisten wordt de boer ook zo beschouwd: als monster.
Het gaat hierbij niet zozeer om de behandeling van de dieren. Waar het eigenlijk om gaat in de strijd tegen megastallen is de vleesconsumptie. Megastallen zijn slecht voor het milieu, omdat vleesproductie op zichzelf slecht voor het milieu is, en het bij megastallen gaat om geconcentreerde vleesproductie. Maar is dat een reden om tegen die grootschalige productie te zijn? Wordt er goed vergeleken wat de milieueffecten zijn van de productie van eenzelfde hoeveelheid vlees die van kleinschaligere bedrijven komt? Is er daarbij ook rekening gehouden met logistieke kosten? Zo worden megastallen onder meer afgewezen omdat het zo zielig is voor de boeren in Brazilië, maar wat zou de impact op het milieu zijn als we hier in Europa ons vlees vanuit Brazilië zouden importeren? Het is zeer waarschijnlijk dat het houden van evenveel dieren op minder efficiënte bedrijven juist meer milieueffecten zal hebben, of in ieder geval niet minder. Voor milieuvriendelijke bedrijven zijn weer andere maatregelen nodig, die veelal ook bij megastallen geimplementeerd kunnen worden, zoals bijvoorbeeld het opvangen van uitlaatgassen om als energiebron te gebruiken.
De enige reden om megastallen te bestrijden is dan ook dat megastallen vlees goedkoper maken. Hoe goedkoper het is, hoe meer ervan verkocht wordt. In zekere zin is dat natuurlijk waar, al zit daar wel degelijk een grens aan. Gaat het het gewenste effect hebben? Als we Nederland als voorbeeld nemen, kunnen we daar zeker aan twijfelen, en bovendien is het maar de vraag of het wenselijk is dat vlees minder gekocht wordt vanwege de prijs.
Lagere inkomens leven gemiddeld genomen ongezonder dan hogere inkomens, en al is het in theorie mogelijk een eiwitrijk dieet te volgen wanneer men het vlees laat staan is dat niet gemakkelijk en ook niet goedkoop. In het gemiddelde gezin zal het weglaten van vlees enkel leiden tot meer ongezondheid. Mensen die minder op de kleintjes hoeven te letten kopen veelal toch al niet de kiloknaller maar het betere vlees, en zullen de hogere prijs voor vlees wel betalen. Maar de lagere inkomens zullen dat soms niet kunnen.
We weten allemaal dat mensen in Nederland al snel heel zielig zijn. Waar zullen de stijgende prijzen dan ook toe leiden? Tot meer verhalen over de zieligheid van de lage inkomens: stuitende armoede. In tegenstelling tot een auto voor de deur is een goede gebalanceerde maaltijd echter wel iets waar iedere Nederlander in principe van op aan moet kunnen. Vlees hoort daar bij, wellicht niet elke dag, maar zeker enkele keren per week. Het is namelijk gewoon gezond. Wanneer mensen kiezen geen vlees te eten kan dat natuurlijk, maar ze moeten wel de mogelijkheid hebben. De activistische vegetariër zal zich misschien tegen dat beeld verzetten, maar in de praktijk leiden hogere prijzen in ons land vooral tot hogere uitkeringen, niet tot een lagere consumptie. Meer herverdeling dus.
Wat moet er dan gebeuren? Alles behalve het demoniseren van de megastal. Misstanden moeten aangepakt worden, en efficiëntie moet worden toegejuicht. Daarnaast kan men pogen de burger te overtuigen minder vlees te eten, niet door financiële prikkels of door de megastal als dierenmishandeling te bestempelen, maar door een appel te doen op het gezond verstand, en vooral ook door de gedachte te propageren dat in het leven vooral kwaliteit belangrijk is, niet de kwantiteit.
Foto via Flickr, Karen Eliot
Een overzicht van mijn artikelen is hier te vinden.
Volg mij hier op Twitter.
Ik denk eerlijk gezegd dat de bezwaren tegen de
megastal niet zozeer tegen de vleesproductie gericht zijn maar tegen de vormgeving van de bedrijfsvoering. Gevangenissen zijn ook heel efficiënt en gezond. Je krijgt op tijd verantwoord te eten, je moet aan lichaamsbeweging doen, als je ziek wordt is er medische hulp aanwezig, voor afleiding en eventueel bijscholing wordt gezorgd, en je hebt een dak boven je hoofd zonder dat je je hoeft af te vragen hoe je de volgende maand doorkomt. Kortom, voor velen van ons ideaal. Maar trekken we er vrijwillig in?
Een megastal boezemt afkeer in op dezelfde manier als een fabriekshal met duizenden arbeiders. Het is niet "natuurlijk", en een boer kan honderd keer benadrukken dat zijn beesten daar goed verzorgd worden, weinig last van ziekten hebben, comfortabel in een gelijkmatig klimaat leven (en, heel belangrijk, dat er geen lelijke gaten in het leer komen door smerige insecten), maar dat past niet in onze beleving. Wij willen weilanden zien met groepjes vredig grazende koeien en wroetende varkens.
En dat vlees eten? Ach, het is maar wat je gewend bent. Ik ben al 50 jaar vegetariër en ik heb er weinig last van. Een beetje zuur soms in mijn schrijfsels maar dat hoeft niet het gevolg te zijn van een gebrek aan dierlijke eiwitten. Het was ook niet zozeer uit principe als wel uit luiheid.
Efficiency en
Efficiency en diervriendelijkheid gaan per definitie niet samen.
Om mij een oordeel aan te matigen
over de vraag of megastallen al dan niet verwerpelijk zijn, zou ik graag de mening van dierenartsen en biologen en anderen die diergedrag zorgvuldig hebben bestudeerd, danwel daar veel goed geinterpreteerde ervaring mee hebben, vernemen. (Als volstrekte leek schijnt het mij wel toe dat megastallen bij een uitbraak van een besmettelijke ziekte in het nadeel zijn.) Waar ik mij echter aan stoor is het gedram van veel aktivisten. Om een of andere reden ergeren die zich onder veel meer aan het woord kiloknaller. Maar dat is toch gewoon een reclameuiting van wat wijlen ons aller antirookmagier (Klaas komt!) misselijkmakende middenstand noemde. Als het om ergerlijke reclameuitingen gaat, weet ik er nog wel een paar. Alle respect hoor, voor mensen die begaan zijn met het lot van onze mededieren. Ik ben ook dol op dieren, hoewel ik sommige van hen liever niet in het wild tegen kom. Maar als dierenliefhebbers het niet zo nauw nemen met de rechten van hun soortgenoten, houd mijn respect voor hen wel op.
demonisering
Waarom is Esther gekant tegen het 'demoniseren' van megastallen? Juist ja: minder megastallen leidt tot hogere vleesprijzen en dus tot meer zielige mensen, die dus hogere uitkeringen nodig hebben, wat uiteindelijk tot meer herverdeling leidt en dat is wel het ergste wat Esther zich voor kan stellen. De intellectuele luiheid en bekrompenheid van een doorsnee VVD-lid kan dan ook niet treffender ge"illustreerd worden dan door Esther zelf.
Overigens is het woord 'demoniseren' de laatste jaren ook aan een hevig inflatie onderhevig. Langzamerhand kun je geen mening over iets hebben of je demoniseert wel deze of gene.
Aandacht schenken aan mega-idioten
dwingen
Dwingen dwingen en nog eens dwingen, leuke dingen verbieden, nutteloze dure dingen opdringen.
Het kenmerk van het linkse collectivisme. Anti-vlees is daar ook weer een uitwas van. Het nationaal socialisme wilde het vleeseten ook verminderen / afschaffen, ze zijn dus in bekend gezelschap. De ideologie is nooit weggeweest en duikt nu weer op, in heel europa.
Ja,ja, het is een Godwin, maar om daarom maar niet meer aan geschiedenis te doen.....te confronterend?
megastallen,
http://www.foodlog.nl/artikel/provincie-utrecht-stemt-voor-megastallen/
Zou het dan toch zo zijn dat megastallen juist beter zijn voor het milieu? Denk spontaan van wel. Het zijn immers hypermoderne bedrijven die aan elk wetje zullen voldoen.