Duizenden studenten vallen binnenkort buiten de boot.
Als gevolg van de invoering van een sociaal leenstelsel zullen volgens de HBO-raad tienduizenden jongeren hun schouders ophalen voor een opleiding aan het HBO. Geld gaat dan een te grote rol spelen bij het maken van belangrijke keuzes over de toekomst. Volgens de HBO-raad betreft het vooral jongeren wier ouders minder vermogend zijn:
De berekening van de daling van studenten is gebaseerd op onderzoek van het Centraal Planbureau. Als alleen de basisbeurs wordt afgeschaft leidt dat tot vijftienduizend minder hbo-studenten, als ook de aanvullende beurs wordt afgeschaft zullen naar verwachting meer dan 25 duizend hbo’ers afhaken. Met name de studenten uit lagere inkomensgroepen worden volgens de HBO-raad getroffen door de mogelijke wijziging.
Even aangenomen dat de schattingen van de HBO-raad kwalitatief beter zijn dan de politieke peilingen, zou een dergelijke terugloop van het aantal HBO-studenten natuurlijk een behoorlijke domper zijn voor Nederland. Uiteindelijk is een hoger opgeleide bevolking immers te verkiezen boven een lager opgeleide bevolking, ceteris paribus. Een reflex, zeker in overheidsminnend Nederland, is dan al snel te gaan roepen dat het sociale leenstelsel maar niet ingevoerd moet worden en de overheid moet zorgen voor veel hoger opgeleide studenten.
Een nuchtere kijk op de zaken stuurt ons echter in een geheel andere richting. Wie zijn immers die mogelijk 15.000 jongeren en jong volwassenen die uiteindelijk niet aan het HBO terecht komen zonder 'gratis' geld? Zijn het jongeren die door deze maatregel niet meer in staat zijn te gaan studeren? Integendeel. Het zijn jongeren die er voor kiezen niet te gaan studeren wanneer ze daar geld voor moeten lenen. Het zijn jongeren met een startkwalificatie die al een zekere mate van algemene vorming hebben ontvangen en daarmee grotendeels als verantwoordelijke burgers mogen worden beschouwd. Het zijn jongeren die wel degelijk de kans krijgen te studeren, maar die ervoor kiezen dat niet te doen, althans, niet op eigen (mogelijke toekomstige) kosten. Is het de verantwoordelijkheid van de jongeren zelf wat ze met hun leven doen, of is dat de verantwoordelijkheid van de overheid? Laten we de verantwoordelijkheid voor ieders keuze neerleggen waar hij thuishoort: bij degene die de keuze maakt.
Invoering van een sociaal leenstelsel dat de basisbeurs vervangt, brengt inderdaad een drempel met zich mee voor jongeren om aan een studie te beginnen. Daardoor zullen soms mensen onnodig afhaken. Maar dat is niet alleen hun eigen verantwoordelijkheid, het betekent ook niet het einde van hun leven; ze kunnen altijd op latere leeftijd alsnog hoger onderwijs volgen.
Bovendien zitten er ook goede kanten aan een drempel voor het hoger onderwijs. Er zal bijvoorbeeld bewuster worden nagedacht over de studiekeuze, waardoor de uiteindelijk gevolgde opleidingen beter aansluiten bij de arbeidsmarkt. Daarnaast zal ook tijdens de studie meer verantwoordelijkheid worden genomen voor het eigen welslagen en met name ook voor de studieduur.
Wat dan nog rest, is de vraag wat de overheid moet doen aan de mogelijke terugloop van het aantal studenten gezien het grotere plaatje. Het antwoord is eenvoudig: in het geheel niets. We leven in een open samenleving, met open grenzen, en een enorm potentieel aan individuele ontwikkelingsmogelijkheden, ook wanneer deze op eigen kosten geschieden. Het laatste wat de overheid moet doen is de illusie vasthouden dat ze de baas is over de markt, en daarom ook de toevoer van specifiek opgeleid personeel moet regelen. Wanneer er in een bepaalde sector echt tekorten gaan dreigen kunnen bijvoorbeeld private initiatieven ontstaan die private studiebeurzen aanbieden. De overheid is gelukkig niet de enige die in staat is problemen op te lossen, en gezien de bron van haar inkomsten vaak ook niet de juiste man op de juiste plaats.
Al met al is het bericht van de HBO-raad wellicht teleurstellend, maar zeker geen oproep aan het kabinet om af te zien van de invoering van het sociale leenstelsel. De keuze die voorligt is immers duidelijk: willen we jaarlijks veel geld van burgers besteden om de overheid verantwoordelijkheid van jongeren af te laten kopen, of geven we mensen het heft over hun eigen leven stevig in handen?
Een overzicht van mijn artikelen is hier te vinden.
Volg mij hier op Twitter.
Waarom
zou studeren iets zijn om trots op te zijn? Ik zou zeggen dat het iets is om dankbaar voor te zijn. Je hersens en karakter heb je gekregen van je ouders, de kosten zijn (nog steeds voor het grootste gedeelte) voor de belastingbetaler. Mijn vader zaliger die vijf kinderen heeft laten studeren van zijn weekloontje in de jaren '50 en '60 wist het wel: Blijf je zitten dan ga je werken. Zo simpel was het en zo simpel moet het vooral blijven naar mijn bescheiden mening. Daarna werd studeren een recht en iedereen met 4 of 5 jaar zitvlees kan doctorandus in iets worden en waar dat toe geleid heeft kan iedereen dagelijks aan den lijve ervaren: Onbekwame en onbetrouwbare personen op vrijwel alle posten. Laat studeren maar over aan diegenen die er capabel voor zijn. De rest kan gewoon op een andere eerlijke manier een boterham verdienen. Niets mis mee.
@Esther, u maakt een kardinale denkfout
@Esther. Uw citaat; Uiteindelijk is een hoger opgeleide bevolking immers te verkiezen boven een lager opgeleide bevolking. Dat komt bij mij over dat alle personen die een ambacht, een beroep uitoefenen van minder belang zijn. Vergeten wordt echter, dat hun juist degenen zijn die deze maatschappij leefbaar houden. Huizen en wegen bouwen en onderhouden, vuilnisophalers, auto herstellers, bakkers en loodgieters, noem maar op. Als al deze personen van minder belang worden gevonden, houdt deze maatschappij op te bestaan. In vroeger tijden hoorde je bij de elite als je een student was. Vandaag de dag wordt je voor analfabeet versleten als je de HBO niet gedaan hebt. Je hoort er dan zogenaamd niet meer bij. Je moet die idiote praat van ouders maar eens horen; Mijn zoon studeert voor dit, en mijn dochter studeert voor dat.....Gaan ze het onderwerp LTS ter sprake brengen, dan hoor je ze zeggen dat dit alleen maar een oord is waar de minderbegaafden nog thuis horen. Nederland is totaal doorgedraaid met zijn studeren, studeren, en nog eens studeren !
Goed nieuws. Wellicht krijgen
Goed nieuws. Wellicht krijgen we dan meer zogenaamde 'laag' opgeleide vakmensen en minder in de ether snaterende luchtbakkers. Meer lassers, loodgieters en schilders en minder agogen, fantasten en deskundigen in de juiste Politiek Correcte leer.
Eigenlijk zou voor vakken als sociologie helemaal geen leenstelsel opgetuigd moeten worden. U wilt sprookjes en propaganda studeren, prima maar dan op eigen kosten.
De overheid heeft een
De overheid heeft een publieke sector gecreeerd die inmiddels 25 procent van het BNP bedraagt. Terecht dat de overheid zich afvraagt of er nog meer hoger opgeleiden moeten komen, waarvoor weer relatief dure baantjes moeten worden gevonden. Het is goedkoper om op de studiekosten te besparen en ze regelrecht de bijstand in te laten gaan. Bovendien zijn de studies toch al niet van een al te concurerend internationaal nivo. Maar is het verstandig dat de overheid zijn beleid van pak 'm beet de afgelopen 50 jaar overboord zet en alleen maar lastenverhogingen zit te verzinnen om de EU te paaien? Want zou men nagedacht hebben over de jeugdwerkgelegenheid van jongeren over 25 jaar? Nee uiteraard niet, onze overheid lijkt zich uitsluitend bezig te houden met zaken waarover ze dreigen te struikelen en dat zijn op dit moment de begrotingsvoorschriften.
Beste Ester, met uw nuchtere
Beste Ester, met uw nuchtere kijk op zaken vergeet u wel een paar dingentjes: De student die leent voor zijn studie zal die moeten afbetalen, een maand missen en je hebt voor 5 jaar een BKR melding aan je broek, om over het afsluiten van andere leningen zoals o.a. een hypotheek maar niet te spreken. voordat je dus als lenende student op je zelf kan gaan wonen ben je gemiddeld 40 tenzij je ouders de poet hebben om je naar de HBO/Universiteit te sturen. Willen we echt weer terug naar de tijd dat om te kunnen studeren je rijke ouders moet hebben? Hebben we nog niet geleerd van het verleden?
HBO-raad zijn linkse huilers..
Sociaal leenstelsel is prima. Het moedigt aan om te investeren in jezelf. Het ontmoedigt vele nachten zuipen en het volgen van flut-studies.
Het pleidooi voor het in stand houden van een gift voor studenten uit 'arme' gezinnen is idioot. Het zal de zoveelste straf op hard werken zijn.
Ambachtelijk versus gebakken lucht!
BigLjohn op 15 oktober, 2012 - 20:54
Mooi gezegd!
Ben het volkomen eens met uw stelling dat de maatschappij draait op de ambacht en doordraait van een "hoger niveau". Zonder vakmanschap zijn we niets!
Ik heb meer respect voor een loodgieter, zilversmid (gouden tijden tijdens crisis by the way), broodbakker, automonteur, groenteman, vuilnisman etc. Zij hebben iets om handen. Iemand die zijn vak verstaat en geen gebakken lucht verkoopt!
Ik heb wel 1 vraag
We besteden al zo weinig aan onze eigen kansrijke jongeren, waarom zouden we niet eerst eens het mes zetten in de fondsen tbv kanslozen die weigeren iets te leren, een laag IQ, en vaak ook nog crimineel en psychotisch zijn?
Daar kan het niet op.
@ hoogopgeleiden
Ik zelf heb het geluk dat ik ook vwo en hbo heb kunnen volgen en afmaken. Mijn ouders zijn laag opgeleid en hadden absoluut niet over de barriere van een forse schuld heen kunnen kijken. Die zouden bij een sociaal leenstelsel gedacht hebben beter werken en een spaarpotje bouwen dan een flinke schuld creeeren en dan maar zien of je een baan bij je opleidingsniveau gaat vinden.
Ik denk dat je veel meer op kwaliteit moet selecteren bij de toegang voor echte topopleidingen.
Wie overblijven na deze
Wie overblijven na deze drempel zijn de mensen die echt gemotiveerd zijn. én bereid daar alles voor in te zetten, zelfs een lening, wetende dat als je een goed betaalde baan kunt krijgen, en je je een paar jaar inhoud in je uitgavenpatroon,zich dit vanzelf terugbetaalt.
Mensen die zich niet meer melden zijn waarschijnlijk zij die gaan studeren óm het studeren -geeft niet wat-en dat het liefst gratis doen ( nou gratis....,, op kosten van anderen uiteraard). Het argument dat juist mensen uit lager betaalde gezinnen klopt volgens mij niet.
Het feit dat iedereen onder de zelfde voorwaarden aan de studie kan lijjkt mij juist het toppunt van gelijkheid.
Ik ben trouwens van mening dat de balans in Nederland wel erg doorslaat naar een kenniseconomie.
Straks hebben we een land vol mensen die veel kennen maar zonder mensen die iets kunnen, wat ons verplicht de halve wereld binnen te halen voor de simpelste klussen.Het wordt dus hoog tijd deze groep mensen veel beter te waarderen ene te belonen. We kunnen echt niet zonder elkaar..
Ook hoogopgeleiden hebben wel eens een loodgieter, een bakker, en een vuilnisman nodig.
sprx dat moet OOK
sprx dat moet OOK gebeuren.
Maar we zitten vol met mensen die we niet nodig hebben en degenen die we wel nodig hebben zijn er niet.
sprx dat moet OOK
sprx dat moet OOK gebeuren.
Maar we zitten vol met mensen die we niet nodig hebben en degenen die we wel nodig hebben zijn er niet.
@ mijn idee
de vakmensen halen we toch lekker goedkoop uit Polen!!??
Met als gevolg dat door de prijsdruk de mensen die niet de capaciteiten hebben om hoogopgeleid te worden, hier niet voldoende verdienen voor een bestaansminimun.
Dus om mensen onder mbo niveau een perspectief te geven moeten of de inkomens stijgen of het bestaanskosten moeten omlaag.
economie
Economie kan als studie afgeschaft worden.
Veel studies kun je trouwens zelf ontwikkelen. Leesvoer genoeg!
Psychologie, rechten, managers-opleidingen, sociologie en kunstacademie's kunnen wel een paar jaar op non actief gesteld worden.
Een instituut voor terughalen van ambachten uit andere verre landen is op zijn plaats.
Naai en schoenfabriekjes terug in Nederland?
Zelf ontwerpen, zelf maken,zelf promoten van een schoentje?
Daar ligt een grote nieuwe markt, maar zolang we blijven outsourcen en alles aan de grote multinationals overlaten, blijven we met een helboel onzin studies en banen zitten die onder de paraplu van kennis economie vallen.
Maen TochRechts 22:15 uur, ik
Maen TochRechts 22:15 uur, ik denk dat wij nu pas leerling
uit ons verleden getrokken hebben .
Als onderhoudsschilder in de studenteflats te Amstelveen,
heb ik mogen zien en meemaken hoe het studentenleven er werkelijk uitziet (zag
in het verleden).
De eeuwige student aldaar liep meest in zijn( bloten gat,
zij gingen als konijnen tekeer ), straalbezopen rond overdag , om in de avond weer aan het
zuipen te gaan , zonder ook maar een les en of boek gezien te hebben .
En ja nu moet je tegen zo een iemand meneer of mevrouw
zeggen .
En nogmaals dit is uit eigen ervaring!!, je kon juist die
studenten eruit pikken waar de ouders de studie voor betaalde !!, die waren
wel!! Gemotiveerd .
Immers de kostprijs was bij hun ouders bekent !!
piloten lenen ook
Tussen 1950 en 1955 studeerde ik met een renteloos voorschot van het Ministerie van OK en W aan de UVA. Ik heb de daarop betrekking hebbende brieven altijd bewaard. Destijds was je pas op je 21ste meerderjarig. Dus mijn vader zaliger ondertekende op mijn achttiende de schuldbekentenis met het risico dat hij voor de schuld zou moeten opdraaien als ik mijn studie niet zou afmaken. In 1966 loste ik de laatste termijn af. Ik heb het altijd een goed systeem gevonden. Het voorkomt dat ongemotiveerden en talentlozen op goed geluk maar een studie beginnen om het studeren, waaraan ze ook met diploma weinig hebben op de arbeidsmarkt. Die lening dwingt je ook om tijdens je studie niet te lanterfanten. Er wordt altijd veel aandacht besteed aan de studiekeuze en terecht. Met een leenstelsel zullen jongeren niet zo snel kiezen voor een studie waar de bakker geen brood voor geeft. Maar nog belangrijker dan de studiekeus komt als eerste de vraag aan de orde of je uberhaupt na havo of vwo zult gaan studeren of beter een baan kunt zoeken. Een studie kost je al snel een jaar of vijf. Ingenieur of arts kun je niet worden zonder studie. Maar veel beroepen leer je beter jong in de praktijk dan via een hbo- of wo-studie. Vroeger gingen mensen na de hbs aan het werk bij een bank of verzekeraar of handelmaatschappij en die leerden het vak van de oudere collega aan de andere kant van het bureau. En die konden zich dan opwerken tot procuratiehouder, onderdirecteur of directeur. Op hun 23ste, na vijf jaar praktijk, waren ze al gepokt en gemazeld.En ze hadden al vijf jaar een inkomen gehad. Jongeren die economische managementstudies doen of zeg sociale financiele dienstverlening of makelaardij of sociale juridische dienstverlening, staan na hun diploma als katten in een vreemd pakhuis. Moeten nog leren een brief of rapport te schrijven. En hun startsalaris op hun 23ste is lager dan het salaris van de werkende havist op zijn 23ste. Wie niet studeert, bespaart zichzelf geld en ook de gemeenschap, want met een lening bestrijdt de student alleen zijn kosten van levensonderhoud, maar de kosten van de universiteit en de profs en assistenten vblijven voor de belastingbetaler voor het grootste deel. Valt me altijd op dat mensen die aan het werk gingen na het middelbaar onderwijs meestal vroeger volwassen zijn.
Wie klaagt over een leenstelsel, kijke eens naar piloten die soms een paar tonnen bij de bank lenen om hun brevetten te halen.
@pietkremer
De vergelijking met piloten gaat mank. Als je bij de KLM luchtvaartschool begint heb je al een baanaanbod. Dus die EUR 122000 die die opleiding kost ga je terugverdienen in je gegarandeerde baan. Als je ontslagen wordt, wordt het kwijtgescholden!
Heel anders dan de student die het geld moet lenen en niet weet wat het later oplevert.
kortzichtige blik op de toekomst
Esther. U kijk op deze
kwestie herinnert mij aan de uitspraak van Mitt Romney over arme mensen:
‘Armoede is de schuld van de arme mensen zelf, omdat ze niet hard genoeg
werken’. Hij bedoelde daarmee ook Amerikanen die twee zeer laagbetaalde banen
op nahouden en nog steeds arm zijn. Maar in Amerika kunnen goede studenten in
aanmerking komen voor ‘scholarship’ ; een soort studiebeurs. In Nederland met
de nieuwe maatregel valt deze mogelijkheid weg. Wie wil gaan studeren, moet geld
lenen, of op de kosten van de rijke pa en ma studeren. Vroeger konden kinderen,
uit arme gezinnen, ’s avonds studeren en overdag werken. Vaak werden colleges
ook op zaterdag gegeven. Maar dat was in de goede oude tijd, waarin nog
(genoeg) werk was. Die tijd is al lang voorbij. Zonder werk is er geen geld en zonder
geld kan men geen studie betalen. Zo
simpel is dat. Sommige studierichtingen zijn zo intensief (medicijnen) dat de
student niet erbij kan werken. Natuurlijk kan men geld lenen; tegen
‘aantrekkelijke’ rente (een VVD’er en D66-ers’ kunnen niet leven, als zij niet
anderen kunnen uitmelken). Maar dan zal de gepromoveerde student de helft van
zijn leven aan een studieschuld hangen. Aan deze studieschuld zullen er nog
veel meer schulden bijkomen: bijv. als hij (of zij) gaat trouwen of samenwonen,
krijgt kinderen enz. Het bouwen van studieschulden zal vooral de autochtone
studenten treffen. Voor allochtonen zullen instanties zoals Forum,
multiculturele instanties en Islamitische organisaties gelieerd aan de moskee
de helpende hand bieden. Nu al hebben (vooral) Islamitische studenten een
streepje voor op de autochtonen. Geen enkele Fatima of Ali zouden gaan studeren
als er geen hulp aan te pas komt. Vader kan het niet betalen en Fatima kan
beter gaan trouwen. De autochtonen die ‘als verantwoordelijke burgers mogen
worden beschouwd’ kunnen de pot op. De meeste verantwoordelijke mensen zijn
tegenwoordig doodsbang om schulden op te bouwen. In deze bare tijd is het net zo
verantwoordelijk als geld op tafel leggen in een casino. Hoe het verder zou
gaan? Ik denk dat sowieso veel studenten, die aanvankelijk naar de universiteit
zouden gaan, zouden nu voor
HBO-opleiding kiezen. Verder zouden veel intelligente jongeren eerst kiezen
voor opleidingen op MBO-niveau; dat in vakken die gewenst zijn; bijv.
verpleging en technische vakken. Vervolgens, zouden ze naar andere Europese
landen immigreren, waar de studiekosten laag zijn (Scandinavische landen,
Duitsland etc.). De kans bestaat, dat in de toekomst zal Nederland en dubbele
klap moeten incasseren: a) verlies van hooggekwalificeerde technisch personeel
en b) verlies van hoogopgeleiden.
aan p de kosten van de rijke pa
en ma studeren.udieschuld bouweomen voor scholarship me mensen.
studenten
De studenten van nu zijn de belastingbetalers van morgen. Iedere teruggang in het aantal studenten nu, betekent een teruggang in de belastinginkomsten van morgen.
Ik ben niet tegen een leenstelsel, maar wel met de voorwaarde dat er meer (en niet minder) Nederlanders verder leren. Niet alleen jongeren, maar iedereen zou door moeten leren.
Wel maak ik bezwaar tegen het gebruik van het woord 'studeren' voor HBO-ers. Zij zitten op een hogeschool en zijn dus gewoon scholieren.
Ik lees op dit moment een
zeer interessant boek mbt "onderwijs" Het staat ook hier op internet: Dumbing Us Down http://www.scribd.com/doc/22389306/Dumbing-Us-Down … … …
Vroegere ervaringen zijn niet relevant voor deze tijd.
@Piet Kremer,
U begon in 1950 met uw studie die tot 1955 duurde. Na uw studie heeft u
11 jaar over gedaan om uw lening bij het ministerie af te lossen. Hoe lang zou
de student van nu over doen om een lening met ‘aantrekkelijke rente’ af te
lossen? Zou hij evt. andere
verplichtingen aan kunnen gaan; zolang hij de studieschuld niet heeft betaald?
In uw tijd kon een afgestudeerde heel snel aan een baan komen; bij de overheid
of bij het bedrijfsleven. Bij de overheid had hij, als een beginnende
referendaris (schaal 10) een prima salaris, die hem in staat stelde goed te
leven. Zo’n jongen (of meisje) ging een
zonnige toekomst tegemoet. Ook jongeren die van de HBS, Gymnasium en Atheneum kwamen,
konden na het behalen van hun diploma een prima baan vinden. Hetzelfde gold ook
voor jongeren met een MULO-diploma en LTS. Overal waren secretaresses nodig en
iedere kantoor had een typkamer. Vandaag ging men een uitzendbureau binnen en
morgen kom men ergens beginnen. Na de intrede van de PC (eind jaren ’80) was
niemand meer gepookt en gemazzeld. Alles was grondig veranderd. Factor mens
werd op veel plaatsen bijna overbodig. Het simpele werk ging naar laagloon landen,
bedrijven gingen dicht, typkamers bestaan niet meer en er is bitter weinig
behoefte aan secretaresses. Tegenwoordig wordt van een secretaresse een
HBO-opleiding verwacht. Later is het IT-werk naar India en andere landen met laag
loon verhuisd. Het zwaard van Damocles hangt nu boven het hoofd van duizenden
IT’ers. Zij zouden in snel tempo hun baan verliezen. Men hoeft tegenwoordig
geen zwartkijker te zijn, om te zien dat zelfs hoge studie en MBO-vakkwalificaties
staan niet meer garant voor werk. Er is gewoon geen werk voor iedereen. Al
willen de politici ons geruststellen dat er genoeg werk is. Deze situatie is
blijvend en zal in de toekomst niet veranderen. Hoe meer technische vooruitgang
hoe minder mens komt aan te pas
nog_1 op 16 oktober, 2012 - 13:51
En stel dat men niet gaat studeren, maar bv een ambacht gaat leren.... betaald men dan minder belasting dan wanneer mag gestudeerd heeft?