Niet alles is islam

Foto:

Het Marokkanenprobleem is geen islamprobleem.

Er zijn nogal wat islamcritici die niet rusten voor alle problemen met de multiculturele samenleving zijn terug gevoerd tot één onderliggend probleem: de islam. Reageerders bijvoorbeeld zijn nogal eens geneigd om me bestraffend toe te spreken: Ik zou niet begrijpen dat de islam, die fascistische ideologie de werkelijke diepere oorzaak is van dit of dat. Alle andere verklaringen voor bijvoorbeeld de problemen met de Marokkaanse jongens op de voetbalvelden, zoals culturele verklaringen, opvoedingsverklaringen en genetische verklaringen, worden terug gevoerd op de stelling: Begrijpt het nog niet. Heeft het licht nog niet gezien.

Mensen die zo denken, schuiven voor de hand liggende problemen opzij, zoals: Onder Antilliaanse jongeren in Nederland bestaat er ook een groot criminaliteitsprobleem. En: Onder Turken bestaat er een veel minder groot criminaliteitsprobleem. Dat gaat dan op voor Nederland. Maar in bredere zin valt het op dat er bijvoorbeeld in het niet-moslim deel van Afrika enorme problemen zijn, misschien wel veel grotere problemen als in het hele moslimdeel van de wereld. Of dat er in, pakweg, Brazilië, een kolossaal geweldsprobleem is.

Dat alles wordt opzij geschoven door de zich islamcritici noemende islamhysterici. Het neemt soms zelfs lachwekkende vormen aan als ik een blogje schrijf over de Hitler hype in India. Dan wordt er direct opgemerkt dat dit dus wel voor moet komen onder de moslims in India. Want het kan geen Hindu ding zijn. Daar is geen enkele aanwijzing voor. Iedere opmerking die niet past in de redenering ‘de islam is oorzaak van al het kwaad’ wordt domweg opzij geschoven.

Kijk, dat soort denken is niet alleen dom, het is ook gevaarlijk. Dat soort denken grenst zoals gezegd aan de hysterie. Wie alleen nog maar kan denken aan de islam als de wortel van al het kwaad, beweegt zich blind van woede door de wereld en is ieder correctievermogen kwijt geraakt. Met zo’n iemand is eigenlijk geen discussie meer mogelijk, want iedere tegenwerping wordt weggedaan als ‘lafheid.’

Dat soort denken leidt dan tot totalitaire oplossingen, zoals de islam verbieden, zoals Wilders wil, of moslims minder rechten geven, zoals Wilders ook wil. Wie zover is, kan simpelweg niet meer inzien dat hij geen steek beter is dan de islam en de moslims die hij veroordeelt.

Wat er met veel Marokkaanse jongeren aan de hand is in Nederland, is een cultureel probleem. Het is een specifiek etnisch probleem, maar het is ook, zoals uit dit mooie stuk in Trouw blijkt, een typisch opvoedingsprobleem; Marokkaanse jongetjes worden van jongsafaan door hun moeders opgevoed als prinsjes, en gaan zich dus al gauw als etterbakjes gedragen. Nu zullen de ‘ware’ islamcritici dan ongetwijfeld gaan beweren dat dit een typisch islamprobleem is, en dan valt er vast wel een of ander korancitaat te vinden dat die richting in zou wijzen. Maar dat is natuurlijk lariekoek. We hebben het hier over een cultureel overgedragen patroon. Daar wordt het overigens niet minder problematisch van, want zulke patronen steken heel diep.

Het geeft ook aan dat ons multiculturele maatschappijmodel niet werkt. Opvoedingspatronen moeten voor iedereen opgaan, en er moeten geen culturele uitzonderingen voor worden gemaakt. Maar als we maar blijven roepen dat het ‘allemaal islam’ is, dan komen we niet tot de wortels van het probleem, en maken we er alleen maar een nieuw probleem bij. 

Wat natuurlijk helemaal niet wil zeggen dat we geen islamkritiek moeten bedrijven zoals Jan Jaap de Ruiter hier gisteren beweerde. Harde, doorgaande islamkritiek zou volgens hem eigenlijk kritiek zijn op moslims, en dus kwetsend, en dus vervelend. Nee hoor. we gaan hier in Nederland volwassen met elkaar om, en Blondemevrouw had natuurlijk volkomen gelijk met haar stelling dat een aardige moslimbuurman vooral aardig is ondanks, en niet dankzij, de islam. Hij zou pas echt een aardige moslimbuurman zijn als je met hem op een normale manier, dus zonder allerlei lange tenen, een openlijk, kritisch gesprek kon voeren over ‘zijn’ islam. En daar wordt het in de praktijk dus al snel een probleem. Dat is inderdaad een probleem met de islam: het is een ideologie die het menselijk leven continu op scherp zet. Daar moeten we ons niet aan onttrekken door het dan maar niet meer over de islam te hebben. 

Ja, de islam is een probleem. Maar niet alle problemen met moslims zijn een islamprobleem. Specifiek zijn, daar komen we verder mee.

In dit artikel