Wat is er mis met de Universiteit van Amsterdam?

maagdenhuis
Foto: Screenshot RTL Nieuws

Cultuur van onverantwoordelijkheid

Maar een verbetering van de organisatie en management op de UVA behoort helaas niet tot de mogelijkheden. Er heerst namelijk een in alle geledingen doorgedrongen cultuur van onverantwoordelijkheid en kritiekloosheid. Niemand is ooit ergens verantwoordelijk voor en dus wordt er ook nooit iemand aangesproken op wanprestaties. Als ik als student wel eens docent aansprak op het niet nakomen van afspraken dan kreeg ik altijd een verbaasde blik. ‘Ja maar zo gaan we niet met elkaar om’! Toen ik niet tevreden was met het cijfer van mijn masterscriptie en een officiële procedure wou starten, kreeg ik van mijn begeleider tussen neus en lippen te horen dat dat niet goed zou zijn voor mijn carrière. Ook bij de werkgroep waar ik als student assistent als onderzoeker in dienst trad was het hetzelfde liedje. Docenten en hoogleraren kwamen voor vergaderingen vaak niet of te laat opdagen. Daar werd nooit wat van gezegd met als gevolg dat na een tijdje de studenten –let wel het gaat hier om betaalde functies- ook maar wegbleven. Daar werd ook niets van gezegd. Omdat er totaal geen begeleiding was en slecht werd gecommuniceerd –de gemiddelde responsie tijd van mails op de UVA ligt niet zelden tussen twee a drie weken – was op de helft van het jaar, de helft van de student onderzoekers al afgehaakt of ziek zwak en misselijk. De zieken werden niet ziek gemeld. Je gaat je dan toch afvragen hoeveel onderzoeksgeld –en daar is altijd een tekort aan – op deze manier UVA-breed door het putje wordt weggespoeld. Dat loopt in de tienduizenden euro’s per jaar.

De kern van het probleem

De kern van het probleem is natuurlijk gelegen in het perverse financieringssysteem van het hoger onderwijs. Hoe meer studenten een universiteit op fabrieksmatige wijze door een studie heen jast, hoe meer geld zij van het Rijk krijgt. De onprofessionele organisatie en het gebrek aan managementcompetentie binnen de UVA kan de schaalvergroting die het voorgenoemde financieringssysteem met zich mee brengt eenvoudigweg niet aan. Een zeer ernstig gevolg hiervan is dat het niveau van het onderwijs zienderogen daalt. Iedereen en zijn moeder kan tegenwoordig een universitaire studie doen. Een geslaagde student – ook al ontbeert deze het niveau of kennis – levert immers geld op voor de universiteit. Het hele systeem is er op gericht om de grote stroom middelmatigheid door de studie heen te loodsen. Iedereen doet het goed, niemand valt af en iedereen krijgt een zesje. Cijfers zijn niet openbaar. Kritische beoordelingen van studenten komen zelden voor en zo wordt er een nieuwe generatie opgeleid die na de studie feilloos in zal passen in de universitaire cultuur van kritiekloosheid waar niemand aangesproken wordt op fouten of disfunctioneren. Aan gemotiveerde ‘excellente’ studenten wordt weinig aandacht besteed tenzij voor PR- doeleinden. Sterker nog, die studenten die met twee vingers in de neus door de studiefabriek heen sloffen en daarom een tweede studie ernaast willen doen, betalen het vijf dubbele tarief van het normale collegegeld. Zij draaien daarmee op voor de kosten van die studenten – mijns inziens minstens de helft – die eigenlijk helemaal niet op een universiteit thuishoren.

Oplossingen?

Het enige dat de UVA op de been houdt en enigszins de moeite waard maakt om er te studeren, zijn de gemotiveerde docenten die uit passie voor hun vak de moed er in houden, terwijl het academische kaartenhuis om hen heen onder onnodige procedures, administratie, valorisatie, permanente reorganisatie en bedroevend management dreigt te bezwijken. Hoewel ik de huidige bezetting van het maagdenhuis van harte steun –minus de Internationale Socialisten en beroepsdemonstranten die zich er uiteraard weer als vliegen op een hoop stront ingestort hebben – denk ik niet dat de studenten met hun oproep tot meer democratie en inspraak veel kunnen veranderen. Het terug schalen naar kleine bestuurbare universiteiten waar onderwijs en wetenschap voorop staan, en waar een kleine groep gemotiveerde studenten die echt voor de wetenschap gaan, zich kunnen vormen, is in de huidige Nederlandse politieke en economische situatie een gepasseerd station. Het zal er uiteindelijk op uitraaien dat men voor een gedegen wetenschappelijke opleiding in Nederland, net als in het buitenland, alleen nog terecht kan in peperdure private universiteiten.

Jan Tervoort is zanger, historicus en Amsterdams stadsgids Amsterjan.


Waardeer jij de artikelen op DagelijkseStandaard.nl? Volg ons dan op Twitter!

In dit artikel

Like nu onze nieuwe pagina voor nieuws en opinie!