Niet hip

Het was natuurlijk een belachelijke week. De wereld stond in brand, Syrië, Griekenland, Iran, maar wat was het gesprek van de dag in Nederland? Wat was dagenlang het enige thema in de uitzendingen van Pauw, De Wereld Draait Door, Witteman, EenVandaag en Nieuwsuur? Inderdaad! Christenvervolging!

Elke nieuwtje werd tot in den treure uitgemolken. Christelijke gevangenen die in Saudi-Arabië gedwongen werden zich te bekeren tot de islam, de islamitische terreurbeweging Boko Haram die doorging met het uitroeien van christenen in Nigeria, islamitische extremisten die een christelijke bekeerling onthoofdden in Somalië: ineens leek het van het grootst mogelijke belang. De zapservice zat er vol mee, DWDD wijdde er een hele uitzending aan en ook in het NOS Journaal ging het nergens anders meer over. De EO maakte er zelfs een apart programma over. Alsof er geen ander nieuws was!

Goed, genoeg sarcasme: ik ben de 24 gepasseerd en dan moet je oppassen dat je geen zeurende oude man wordt.
De realiteit was dus dat Ayaan Hirsi Ali maandag een artikel publiceerde in Newsweek over de oorlog tegen christenen in landen met een moslimmeerderheid. Het zou de vaderlandse mainstream media niet bepaald domineren. Wel schreef Elma Drayer er gisteren een column over in Trouw. De eindredactie schreef daar vervolgens weer een kop boven. Met afstand de meest decadente krantenkop uit de geschiedenis van de werkelijkheid: ‘Christenvervolging is niet hip, en zal dat ook niet worden’. In de Nederlandse beeldvorming zijn dit kennelijk de twee grootste problemen waar vervolgde christenen mee te maken hebben.

Ik ga er maar even van uit dat de kop inderdaad het werk van een eind- of webredacteur is en niet van Drayer zelf. In haar column stelt ze vast dat ‘ijveren tegen christenvervolging in Nederland nog altijd als niet erg hip geldt’. Op basis van deze genuanceerde zin heeft men een mediagenieke kop geparafraseerd, die tot heilig doel heeft: ‘aanzetten tot lezen’. De strekking van Drayers stukje is dat het opkomen voor vervolgde christenen niet serieus genomen wordt in de media. De ironie is dat de gekozen kop boven datzelfde stukje hier een tragisch voorbeeld van is.

In een krantenkop heb je een beperkt aantal woorden tot je beschikking, dus ‘ijveren tegen christenvervolging’ wordt samengevat als ‘christenvervolging’, hetgeen een licht betekenisverschil oplevert. Feitelijk lezen we dat het vervolgen van christenen niet hip is. De islamitische extremist die deze week een christen in Somalië onthoofdde, was ‘niet hip’. Dat u het weet.

Na de komma wordt het nog erger: het zal ook nooit hip worden. In dit geval is er geen betekenisverschil tussen de kop en de column van Drayer. Met betrekking tot christenvervolging is de voornaamste teleurstelling kennelijk dat het niet hip zal worden. Dat je onthoofd wordt vanwege je geloof is klaarblijkelijk tot daar aan toe: dat er vervolgens in Nederland niet over je gepraat wordt, omdat dat niet hip is en ook niet zal worden, dat is kennelijk de echte pijn.

Als je vaststelt dat een bepaald onderwerp (ten onrechte) te weinig aandacht krijgt, kun je ervoor kiezen er toch over te blijven schrijven of spreken. Bijvoorbeeld omdat je vindt dat het onderwerp die aandacht wel degelijk verdient, of anderen het nu hip vinden of niet. Je kunt ervoor kiezen onverstoorbaar aandacht te blijven vragen, omdat je de zaak belangrijker vindt dan het tevreden houden van je omgeving.

Elma Drayer kiest daar niet voor. Ze stelt vast dat christenvervolging weinig aandacht krijgt in Nederland en dat dat waarschijnlijk wel zo zal blijven ook. Met die houding gaat ze een lastige rol als strijdbaar en tegendraads opiniemaker uit de weg. Fatalisme als excuus. Dat is decadent.

Diezelfde drie woorden vormden de conclusie van het hoofdredactioneel commentaar van Trouw op 26 januari. In een helder betoog werd uitgelegd dat we in Nederland te veel bezig zijn met luxeproblemen rond de zeehondenopvang, terwijl we de daadwerkelijke problemen waar dieren onder lijden niet oplossen. De krant die ons (niet ten onrechte) wijst op de decadentie rond dierenliefde, besteedde in de papieren versie maandag geen aandacht aan het artikel van Hirsi Ali over vervolgde christenen. Wel aandacht voor zeehonden, niet voor christenen. Over decadentie gesproken.

Toch blijft mijn fatalisme beperkt tot de meewarige conclusie dat dieren hip zijn en dat dat niet zal veranderen. Voor het overige is niets onmogelijk. Al zeker niet voor wie gelooft.