Diederik Samsom wil nú kunstvlees: “Vlees van kanker waar je kanker van krijgt” – Jan Bennink haalt uit

Niet omdat mensen dat vragen. Niet omdat het bewezen veilig en betaalbaar is. Maar omdat het volgens Samsom noodzakelijk zou zijn om de planeet te redden. Minder koeien, minder boeren, minder traditioneel voedsel. Meer labtechnologie, meer bioreactors, meer subsidie. De bekende reflex volgt: applaus vanuit klimaathoek, en diepe zuchten bij iedereen die zich afvraagt wie dit eigenlijk heeft gevraagd.

In interviews spreekt Samsom niet over opties, maar over plichten. Over “onvermijdelijkheid”. Over “geen tijd meer hebben”. Dat is kenmerkend voor deze fase van het klimaatdebat: keuzevrijheid wordt vervangen door morele druk. Wie vragen stelt, wordt weggezet als achterblijver. Wie bezwaar maakt, begrijpt “de wetenschap” niet.

Opiniemaker Jan Bennink verwoordde die irritatie ongefilterd en scherp. Zijn woorden zijn polemisch, maar raken wel een gevoelige snaar: veel mensen vertrouwen dit soort radicale voedselomwentelingen niet, juist omdat ze van bovenaf worden doorgedrukt, zonder draagvlak en zonder langetermijnervaring.

Feit is: kweekvlees staat nog in de kinderschoenen. Grootschalige consumptie bestaat niet. Langetermijnstudies naar gezondheidseffecten ontbreken grotendeels. Het productieproces is complex, duur en afhankelijk van technologische ingrepen die voor leken nauwelijks te doorgronden zijn.

Toch wordt gedaan alsof de discussie al gesloten is. Alsof scepsis verdacht is. Alsof boeren, consumenten en critici simpelweg moeten “meebewegen”. Dat voedt wantrouwen. Niet omdat mensen tegen innovatie zijn, maar omdat ze niet gedwongen willen worden proefkonijn te zijn voor een ideologisch project.

Wat extra wringt: de klimaatelite die deze koers bepleit, lijkt zelf zelden de gevolgen te dragen. Zij praten over insecten, labvlees en gedragsverandering, terwijl ze zelf keurig blijven vliegen, reizen en consumeren. Dat maakt de preken hol.

De boodschap die blijft hangen is simpel maar gevaarlijk: “Jij moet veranderen, want wij weten wat goed voor je is.” Precies dat denken heeft de kloof tussen burgers en bestuurders vergroot.

Bij De Dagelijkse Standaard zeggen we het helder: niemand moet verplicht kunstvlees eten. Innovatie mag. Ontwikkeling mag. Experimenten mogen. Maar dwang en morele chantage niet.

Laat mensen zelf kiezen wat ze eten. Bescherm boeren in plaats van ze weg te saneren. En stop met doen alsof elke vorm van twijfel gelijkstaat aan onwetendheid of kwaadaardigheid. Wie echt vertrouwen wil winnen, begint met luisteren. Niet met voorschrijven wat er op ons bord moet liggen.