Zonnepanelen? Veel zon kan je juist geld kosten

Geld.nl waarschuwt dat veel zon niet per se goed nieuws is voor je energierekening. Als veel huishoudens tegelijk stroom terugleveren, kan de spanning op het stroomnet te hoog worden. Om storingen te voorkomen, kan de omvormer van zonnepanelen dan tijdelijk terugschakelen of uitschakelen. Daardoor mis je opbrengst.

Dat voelt wrang. Je hebt duizenden euro’s geïnvesteerd in zonnepanelen, de zon schijnt volop, en toch kan je installatie tijdelijk minder leveren. Niet omdat je panelen slecht zijn, maar omdat het net de stroom niet altijd aankan.

Vooral in wijken met veel zonnepanelen kan dit probleem spelen. Als op een zonnige middag veel huishoudens stroom terugleveren en het lokale net vol raakt, loopt de spanning op. De omvormer grijpt dan in.

Het resultaat: minder opbrengst op precies het moment dat je de meeste productie verwacht.

Daar komt een tweede probleem bij. Vanaf 1 januari 2027 stopt de salderingsregeling. Eigenaren van zonnepanelen kunnen vanaf dan zelf opgewekte stroom niet meer wegstrepen tegen later verbruik. Ze krijgen nog wel een vergoeding voor teruggeleverde stroom, maar het grote voordeel van salderen verdwijnt.

Dat verandert de rekensom. Zelf opgewekte stroom direct gebruiken wordt veel belangrijker. Terugleveren wordt minder aantrekkelijk, zeker als terugleververgoedingen laag zijn of terugleverkosten blijven bestaan.

De boodschap voor zonnepaneelbezitters wordt steeds duidelijker: gebruik je stroom zoveel mogelijk zelf op het moment dat je hem opwekt. Zet overdag de vaatwasser, wasmachine of boiler aan. Laad de elektrische auto als de zon schijnt. Gebruik slimme stekkers of timers.

Wie vooral ’s avonds stroom verbruikt en overdag alles teruglevert, profiteert straks minder dan vroeger. Zeker na het einde van salderen.

Een thuisbatterij kan helpen om zonnestroom op te slaan voor later gebruik. Maar batterijen zijn duur. De terugverdientijd hangt af van stroomprijzen, terugleverkosten, saldering, batterijcapaciteit en mogelijke bonusregelingen.

Voor sommige huishoudens wordt een batterij interessant. Voor andere blijft het voorlopig financieel twijfelachtig. Laat je dus niet alleen leiden door verkooppraatjes.

Als je vermoedt dat je panelen afschakelen, controleer dan je app of omvormerdata. Zie je op zonnige dagen rare dips in de opbrengst? Dan kan er sprake zijn van spanningsproblemen. Een installateur kan meekijken. Soms helpt het om apparaten overdag te laten draaien, zodat meer stroom achter de meter wordt gebruikt.

Maar als het probleem in het lokale net zit, kan een individuele huiseigenaar niet alles oplossen.

Dit is opnieuw een voorbeeld van de botsing tussen beleid en praktijk. Burgers werden jarenlang aangemoedigd om zonnepanelen te nemen. Nu hebben veel mensen dat gedaan, maar blijkt het net op sommige plekken niet klaar.

De burger investeert. De burger loopt risico. De burger krijgt veranderende regels. En als het net overbelast raakt, is de burger ook degene die opbrengst misloopt.

Zonnepanelen kunnen nog steeds lonen. Maar de tijd van simpel rekenen is voorbij. Veel zon betekent niet automatisch maximale opbrengst. Teruglevering wordt minder waard. Salderen stopt. En netproblemen kunnen productie beperken.

Wie zonnepanelen heeft, moet actiever worden: verbruik plannen, contractvoorwaarden controleren en opbrengst monitoren.

De harde conclusie: zonnepanelen zijn niet waardeloos, maar ze zijn ook niet meer de zorgeloze geldmachine die ze ooit leken. Zelfs zonnige dagen vragen tegenwoordig om een rekensom.