Duitsland heeft wel degelijk schuld aan WO I

Honderd jaar geleden brak de Eerste Wereldoorlog uit, een ‘eeuwfeest’ dat in de ons omringende landen uitgebreid in herinnering wordt gebracht. Daarbij speelt ook de aloude schuldvraag weer op.

In Duitsland is het boek The Sleepwalkers: How Europe Went to War in 1914, van de Australische historicus Christopher Clark een bestseller. Niet zo gek, want Clark komt volgens zijn uitgever op grond van nieuw bronnenonderzoek met een frisse blik op hoe Europa zich al slaapwandelend in een grote oorlog stortte. Uit zijn verhaal komt niet Duitsland als de hoofdschuldige te voorschijn, maar zijn alle oorlogvoerende partijen schuld. Heel erg nieuw is die theorie overigens niet. Het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog is altijd al als een bedrijfsongeval voorgesteld waarbij de Europese diplomaten zonder het goed te beseffen een Doomsday Machine in werking zetten die de wereld voorgoed veranderd heeft. Je hoeft maar naar het bizarre verloop te kijken van de aanslag in Sarajevo op de Oostenrijkse troonopvolger om op de rol van het toeval te wijzen. Die aanslag mislukte eerst in de ochtend, waarna de student Gavrilo Princip, lid van de Bosnisch-Servische terreurbeweging de Zwarte Hand, in de middag door een verandering in de route per ongeluk een tweede kans kreeg en wel raak schoot. De geschiedenis had er heel anders uit gezien als het koninklijke bezoek niet naar het ziekenhuis was gegaan waar de chauffeur die ’s ochtends bij de mislukte aanslag gewond was geraakt behandeld werd.

Natuurlijk is de verleiding groot om honderd jaar na dato met een frisse blik te komen en wat historisch revisionisme te proberen. Maar de geschiedenis van de Eerste Wereldoorlog kent geen frisse blik en is eindeloos onderzocht. Zij is het onderwerp geweest van talloze giftige naoorlogse controverses, vooral in de Weimar-Republiek (en eigenlijk in alle landen die tot verliezers van de oorlog werden gerekend). Ook honderd jaar na dato is het relativeren van de schuldvraag verre van onschuldig. Wie doet alsof Duitsland niet meer schuld had dan de andere oorlogvoerende mogendheden, een theorie waar nieuwe generaties onschuldige Duitsers (en jonge Europeanen die van niets weten) welhaast vanzelf ontvankelijk voor zijn, opent een doos van Pandora. Niet dat die beter gesloten kan blijven, dat lukt toch niet. Alles wat mainstream is, klinkt tegenwoordig verdacht, dus ook de gevestigde visie onder historici dat er geen misverstand kan bestaan dat Duitsland de hoofdschuldige was voor het uitbreken van WO I. Ik denk dat er voor die visie goede gronden zijn en dat het fout is daarover nieuwe twijfel te wekken.

Natuurlijk bestond de directe aanleiding tot de Eerste Wereldoorlog, de aanslag in Sarajevo op 28 juni 1914, uit een keten van toevalligheden. De Duitsers kwamen pas in beeld als bondgenoot van de Oostenrijkers, die van Berlijn een blanco cheque kregen om Servië, dat van medeplichtigheid aan de aanslag werd verdacht, onder druk te zetten en tot een bekentenis te dwingen. Dat zette een nieuwe keten van gebeurtenissen in gang die alweer minder toevallig was, zoals de mobilisering van Rusland, dat de Slavische broeders in Belgrado wilde steunen. Ook Duitsland meende daarop te moeten mobiliseren. Zo lokte de ene (over)reactie de andere (over)reactie uit. Daardoor lijkt Duitsland slechts een reagerende partij naast vele andere partijen, waardoor het nooit de hoofdschuldige van het conflict kan zijn. Maar dat gaat aan twee zaken voorbij. De rusteloze houding die Duitsland als nieuwkomer onder de grote mogendheden in de jaren voor 1914 ten toon spreidde, en het Schlieffenplan waarmee Duitsland zich in het geheim op een tweefrontenoorlog in Europa had voorbereid.

Dat Duitsland, dat pas laat een eenheid werd (na een oorlog tegen Frankrijk dat in 1871 de provincies Elzas en Lotharingen moest afstaan), dezelfde rechten opeiste als de andere grote mogendheden, valt nog te begrijpen. Groot-Brittannië, Frankrijk en kleine landen als Nederland en België, hadden grote koloniale rijken, waarop Duitsland ook recht meende te hebben. Onder Otto von Bismarck zag het Keizerrijk van die ambitie af, maar na het vertrek van de ijzeren kanselier in 1890 en het aantreden van de nieuwe keizer Wilhelm II sloeg Duitsland een avontuurlijke koers in. Het moest een wereldmacht worden. Misschien ook nog niet zo gek, want Duitsland ontwikkelde zich snel en leek Engeland economisch te gaan overvleugelen. Maar in die monomanie liet Duitsland ‘de draad naar Rusland’ los die Bismarck altijd angstvallig had vastgehouden om een omsingeling in Europa te vermijden (de vijandschap met Frankrijk gold als een gegeven), en ging het een vloot bouwen waarmee het wel de argwaan moest wekken van de zeemacht Groot-Brittannië. De Duitsers kregen het voor elkaar om in 1904 een entente cordiale tegen zich af te roepen van Engeland en Frankrijk (twee oude vijanden), die in 1907 een triple entente werd met de toevoeging van Rusland (waar de koloniale Britten vanwege India de meeste vrees voor hadden). Door eigen toedoen riepen de Duitsers een machtige gelegenheidscoalitie tegen zich in het harnas die niet alleen onwaarschijnlijk was, maar die ook nog eens het spookbeeld in zich had van de tweefrontenoorlog die Bismarck in alle gevallen wilde voorkomen.

Hier komt het Schlieffenplan in het spel, dat in het westen in een Blitzkrieg voorzag waarmee eerst met de erfvijand Frankrijk moest worden afgerekend, waarna vervolgens alle aandacht naar het oosten kon worden verplaatst om aan Rusland en het ‘oprukkende Slavendom’ (een demografische angst) het hoofd te bieden. De Duitse oorlogsleiding speculeerde erop dat de Britten neutraal zouden blijven en prioriteit gaven aan het behoud van hun wereldrijk (dat buiten Europa lag). Een catastrofale misrekening, zeker nadat in augustus 1914 met het in werking treden van het Schlieffenplan het neutrale België werd overvallen en de Britten zich genoodzaakt zagen om de onfortuinlijke Belgen en hun Franse bondgenoten te hulp te schieten. Daarbij ging het ook om de Noordzee, waar de Duitsers vandaan moesten blijven. De Duitse oorlogsschuld zit vooral in die brutale overval op België, dat met het conflict op de Balkan en de spanningen tussen de grote mogendheden niks te maken had, en in de begindagen van de Eerste Wereldoorlog het slachtoffer werd van de Duitse furie. In die eerste maand ging ook de universiteitsbibliotheek van Leuven in vlammen op, wat diepe indruk maakte (zelfs in het verre Amerika) en de Duitsers hun reputatie als Kulturvolk kostte.

Natuurlijk hebben de oorlogvoerende partijen elkaar pijn gedaan en allemaal veel op hun kerfstok. Alle partijen waren na verloop van tijd ook militaristisch, de democratische landen evenzeer als de autocratisch geleide. Maar het Schlieffenplan sloeg alles. Strategen die zoiets bedenken zijn van alle werkelijkheid los. Met die aanval op het onschuldige België betrokken de Duitsers de Britten in de strijd en werd een conflict dat met een aanslag in een uithoek op de Balkan begon een rampzalige wereldoorlog. Vanwege deze niet-geprovoceerde aanval stond het voor de Belgen, de Fransen en de Britten van meet af vast dat Duitsland de schuldige was van een slachtpartij waarin tientallen miljoenen doden zouden vallen. Voor Belgen, Fransen en Britten was de Duitse keizer Wilhelm II, die in november 1918 bij Eijsden om asiel kwam vragen (en dat van Koningin Wilhelmina ook kreeg), een oorlogsmisdadiger. Mij dunkt dat ze gelijk hadden. Daar moeten hedendaagse historici die er niet bij zijn geweest, maar het honderd jaar na dato wel tijd vinden voor een frisse blik, niet aan gaan zitten morrelen. En Nederlanders, die anders dan hun Zuiderburen zo gelukkig waren om de dans te ontspringen, al helemaal niet.

De Duitse schuld staat vast, niet alleen van de Tweede Wereldoorlog (die Hitler heeft gewild en verloren), maar ook van de Eerste Wereldoorlog, waarbij de Duitse oorlogsleiding in het najaar van 1918 zelf de handdoek in de ring gooide en Duitse burgerpolitici met de gevolgen van de nederlaag opzadelde. Onverantwoordelijker kan een oorlogsleiding niet zijn. Op dit punt is voor historisch revisionisme geen plaats.


Waardeer jij de artikelen op DagelijkseStandaard.nl? Volg ons dan op Twitter!

In dit artikel

Wie op onze website reageert, gaat akkoord met ons huisreglement.

53 reacties

  1. Hans Roodenburg

    Ik weet het: historische parallellen gaan nooit helemaal en soms helemaal niet op.

     

    Maar waarom moet ik bij:

    – de aanslag in Serajevo toen, denken aan MH17 nu;

    – de vermeende medeplichtigheid van Servië toen, denken aan de voorwaarden die Rusland zou hebben geschapen nu;

    – het vermolmde keizerrijk Oostenrijk-Hongarije toen, denken aan de doodzieke Europese Unie nu;

    – het militair superieure Duitsland toen, denken aan de militair superieure Verenigde Staten nu?

     

  2. Vinque

    Ik heb sleepwalkers klaarliggen maar nog niet gelezen. Denk dat ik het grotendeels met Baar eens ben. Zoals Maarten van Rossum in zijn hoorcollege zegt, de dynamiek lag in Berlijn. Er is zeer veel over gezegd toch zijn er veel onbekendere feitjes over deze Great War. De duisters waren in de beginjaren favoriet bij de Nederlanders. Kwam mi voornamelijk door de Boerenoorlog. Door het schandalige gedrag in België kenterde die houding wel maar het liep door tot in de jaren dertig. Als Rusland niet opgegeven was dan was Istanbul waarschijnlijk weer christelijk geworden.
    En wie was in Nederland sterk pro Engels? De Telegraaf!!

  3. Jean Wanningen

    Ik ben benieuwd naar je mening na het lezen van Sleepwalkers. Doen!

     

    @Hans R: gek, die connotatie heb ik nu ook. Zal wel toeval zijn…

     

  4. Vinque

    Ik heb jarenlang de podcast vanTom Takken gevolgd. Iedere keer weer een nieuw persoon uitgelicht mbt wo 1. Heel goed. Duitsland was hoofdschuldige maar er waren er nog veel meer. Bijvoorbeeld The white war over de bizarre oorlog tussen Italië en Oostenrijk. Mussolini was daar al bij. De hele nasleep met geallieerden in Rusland die de roden bevochten is hier ook vrij onbekend. Daar kun je echt de rest van je leven mee vullen met die wo 1. Achteraf jammer dat Istanbul niet door de Grieken is heroverd. Ipv daarvan kregen we de Pontische genocide. Schuld van die waardeloze communisten in Rusland die Lenin kregen toegespeeld van de moffen. Met een beetje doordenken is Erdogan dus ook de schuld van Duitsland. Ook Engelsen en Fransen waren natuurlijk schuldig aan de zinloze opoffering van hele grote groepen mannen in sommige slagen. Somme, Iper etc…..er zijn trouwens wel enkele Nederlanders die hebben gevochten. Er schijnen er 3 in de Menenpoort te zijn gebeiteld.

  5. peterdeRuyter

    Er spelen in de aanloop naar die door niemand echt gewenste Oorlog   zoveel factoren en omstandigheden een rol, van imperiale familiebetrekkingen en inschattingen tot en met het idee dat mocht er een Oorlogkomen  ‘wemet Kerstmis allemaal weer thuis zijn’.  Door zich met elkaar tegen elkaar te verbinden hebben alle partijen de  mogelijheid van Oorlog geschapen  Wat Duitsland vooral vaak verweten wordt, is dat het de Oostenrijkse agressie heeft afgedekt en uit de hand laten lopen,zodat Rusland moest reageren. Maar het blijft een begin van dominospel

    en je kunt ook zeggen: hadden de  Engelsen  Wilhelm nou maar een speeltje  gegund en vooral wat respect en aanzien voor de Edelgermanen als wereldmacht bij wijze van lippendienst  getoond, zou ook weer een lont minder in het kruitvat hebben betekent. En zo blijft het niet zinvol om Duitsland als enige hoofdschuldige aan te wijzen.

  6. Niek Verheyen

    Uitstekend comment van Dick Ahles. Het westen zal Rusland heel hard nodig hebben in een uiteindelijk onvermijdelijke confrontatie met de islam. Verzwakking van Rusland door sancties, oorlog of wat dan ook is tegen deze achtergrond niet gunstig. Iedere bondgenoot zal hard nodig zijn. De enigen die gebaat zijn met een dergelijk scenario is Obama met zijn club. Obama heeft zoiets als een geheime islamitische agenda. Uit zijn politiek handelen blijkt steeds weer dat hij waar mogelijk de islamitische zaak zal bevorderen terwijl hij alles zal nalaten wat de islamitische zaak zou kunnen schaden. En een verzwakt of verslagen Rusland met een dan waarschijnlijk grotendeels weer geruineerd Europa is natuurlijk helemaal in de kaart van de islamitische jihad tegen het westen. 

     

    Trouwens, de oorlogshitserige manier waarop Obama en de amerikaanse msm de MH17 crash aanpakken is ronduit griezelig. Als je alleen al ziet wat er allemaal op CNN gedebiteerd wordt dan kan de conclusie alleen maar zijn dat bepaalde krachten in de VS gewoon ronduit uit zijn op een oorlog met Rusland.

     

    Allemaal off topic, maar het moest er even uit.

  7. louis-portugal

    Nou mensen weer een zeer mooie historische discussie.

    Een van de punten is natuurlijk HOE zwaar men een bepaald punt wil laten wegen.

  8. V.K.

    -Toevallig afgelopen zondagochtend een interview op tv gezien waarin iemand die een biografie over Lou de Jong heeft geschreven.

     

    Interressant was dat de biograaf aangaf dat hij was gestopt met het interviewen van  mensen(bronnen) welke iets over de Jong hadden te vertellen omdat hij alles wat er over De Jong wat er te vertellen was wel was gezegd.

     

    -De Jong met z’n kroniek zo nauwkeurig te werk is gegaan, dat echt alles is tot in detail terug te vinden in  z’n levenswerk.

     

    -En nu komt ie, dat zijn oordeel van goed of fout er een is van zwart of wit, geen grijstinten.

     

    -Tsja, dan kan je naar diplomaten kijken, wat toch ook naar 50 tinten grijstinten aanbrengen, of zoals v.Baar gewoon koel kijken op het slagveld en je conclusie’s trekken.

     

    -Heb het boek van Clark niet gelezen, maar kan me toch het meest in Van Baar z’n koele zwart wit conclusie vinden.

  9. Wilhelmson

    @ haarscherp

    heel juiste stelling. Belgie was op vele gebieden een vazalstaat van de fransen en met oogluikende toestemming der Britten.  De Fransen hebben zich bewust aan het lot van rusland gelieerd omdat zijn wisten met dergelijke aliantie vorming hun aartsvijand duitsland een hak te kunnen zetten en via hun allianties huneigen grondgebied te kunnen uitbreiden. Zij schuddende kaarten.

    Meer op micro niveau Belgie, is het een schande voor belgie en een grote kaakslag voor alle vlamingen, nota bene daar waar het op een vaste front 4 jaar lang werd uitgevochten.

    In het westvlaamse ieperstreek werden 4 jaar lang door een leger van  vlaamse (80% van het belgische leger) en fransonkundige soldaten door een elite fransedolle en vlaming-nederlandshatende officieren de dood ingestuurd met de persoonlijke belofte van de belgische regering en koning albert 1 dat ze na de oorlog konden rekenen op gelijke rechten als de fransen in belgie . Die beloftes werden onmiddellijk gebroken. wat waren die beloftes ? Eenvoudige dingen als het recht op school in de nederlandse taal. Het recht op vlaamse grafkruisen op hun graven. hun graven werden onteerd , hun ijzemomnument toren gedynamiteerd en hun taal tot later ddan 1960 ontzegd. En nu maar theater spelen in …. en zoen uitdelen.

    ik walg ervan !

     

  10. Twan 21

    @Hans Roodenburg op 4 augustus, 2014 – 22:30

    Het proces van Neuremberg werd na WOII gehouden. Wat heeft dat van doen met WOI? Andere tijden andere wetten.

     

    Je kunt niet elke keer de geschiedenis gaan beoordelen volgens de huidige of nieuwe normen en inzichten. Je zult het moeten doen met de rechten en gewooten die toen golden.

     

    Men deed in die tijd niets anders dan oorlogen plotten en samenzweren tegen de vrede. Dat was al eeuwen zo. Ook in onze Repubiek.

     

    Daarbij begrijp ik best dat de Duitsers zich weinig gelegen lieten liggen aan België. Zoals Haarscherp al zei, Frankrijk en België zijn een pot nat. Dat wat 100 eerder al aangetoond op het slagveld van Waterloo.

     

    Onze Prins Willem II kwam daar met het verenigde Nederlandse leger aan op het slagveld bij Quattre Bras. Noord-Nederlandse en Zuid-Nederlandse troepen. Bij de eerste de beste gelegenheid zijn de laatse gelijk overgelopen. Ze kozen voor Frankrijk en namen de wapens op tegen de Geallieerden (GB, Nederland, Duitsland).

     

    Het mag niemand verbazen dat de Duitsers in 1914 veel moeite hadden om België van Frankrijk los te zien.

  11. Wilhelmson

    @ twan 21

     

    heel juist dat belgie een vazal staat was van frankrijk en indirect van de britten. Een kleine nuance is dat de belgische koning niet vluchte naar frankrijk zoals de belgische regering naar Haveren ( le havre). de reden was dat hij teruggetrokken in het westkwartier ( westhoek in west vlaanderen ) regio ieper, poperinge tot de panne / nieuwpoort, omdat  de koning albert 1 bang was dat de franse legerleiding het kleine maar zeer geharde belgische legertje ( bestaande uit meerdan 80% vlamingen) zoou inpalmen om die te gebruiken als kanonnenvoer, te vervanging van de franse soldaten die massaal deserteerden. Dat heeft koning albert 1 nooit laten gebeuren. Hij heeft ook de vlamingen hierdoor gelijke rechten alsde frans belgen beloofd. Die beloftes heeft hij allemaal in 1918 gebroken. Erger nog, de belgische regering heeft na de oorlog van ca 1918 tot 1925 een echte pogrom ontketend tegen alles was vlaams of nederlands talig was. Vele vlamingen zijn dan ook moeten vluchten niet alleen tijdens de oorlog wo1 maar ook ‘na’ de oorlog, meesten naar Nederland en Engeland. 

    De duitsers zagen wel degelijk belgie los van frankrijk, in die zin dat zij gehoopt hadden dat het belgische leger zich niet zou verdedigen tegen de Duitsers. Dat gebeurde niet net omdat koning albert 1 aan het front bleef en gelijke rechten als de franse aan de vlaamse soldaten beloofde. De belgische legerleiding zelf en de belgische regering hadden in 1917 er de brui aan willen geven. koning albert steunde op de vlaamse front soldaten, die hij na de oorlog kompleet verrade. Sindsdien werd belgie de aartsvijand van vlaanderen.

    De duitsers hebben tijdens de oorlog ook gepoogd de  vlaamse  bevolking voor zich te winnen door haar voor-oorlogse eisen in te willigen, zoals eigen bestuur , eigen hoge scholen in eigen nederlandse  taal ( von bissing hoge school), etc.. 

    Dat werd na de oorlog alles door het fransdolle belgische regime alles terug afgenomen en teruggeschroeft. 

     

    ja u heeft wel degelijk gelijk dat men deze oorlog in zijn tijdsgeest moet bekijken. Daar speelde heel veel meer dan land a+b+c = x zoals in de officiele meestal vervalsing.

     

  12. pierreofzo

     

    Het interessert me langzamerhand geen zak meer wie toen schuldig is geweest.

    Onze wetenschappers hebben er hun zeer erudiete bestaan mee geleefd, vaak tegen vorstelijke betaling.

     

    Wie wel eens op een mistige, miezerige ochtend over de akkers bij Bar le Duc en Verdun heeft gewandeld. Wie op de pleintjes in van Aix en Haute, Faye en Montagne of welk Frans dorpje of stadje dan ookde namen op de monumenten tot zich heeft laten doordringen.

    Wie wel eens heeft gesproken met Duitsers, die niet weten waar hun vader, hun oom, hun man, hun kind begraven is.

     

     

    Wie dat wel eens gedaan heeft beseft, dat hij zich niet moet laten meeslepen door de kwaadaardige propagandisten. Of ze nu werken in Moskou, in Parijs, in Londen, in New York of in Hilversum.

     

    Moeders van deze wereld. Hou uw zonen thuis.

     

     

     

     

  13. Jean Wanningen

    Ok, jij bent historicus tenslotte. Dat was idd oliedom. Maar het zegt nog niets over de oorzaken van de oorlog. In mijn ogen geeft Clark een hele plausibele verklaring. En hij staat daarin bepaald niet alleen.

  14. Dirk-Jan van Baar

    Jean (20.37),

     

    De oorlog begon op de Balkan met een Oostenrijks bombardement op Belgrado en in het westen met de Duitse inval in België. Daarna hebben er vier jaar loopgraven op Belgisch en Frans gebied bestaan, met enorme verwoestingen in het betreffende gebied. Pas vijf jaar later kwam de kwestie van de herstelbetalingen aan bod, nadat Duitsland de oorlog had verloren en zelf de handdoek in de ring had gegooid. Duitsland was grotendeels intact uit de oorlog gekomen, al moest het gebied prijsgeven in het Oosten en verloor het Elzas en Lotharingen weer aan Frankrijk (dat zwaar getroffen was). In hoeverre de herstelbetalingen voor Duitsland ondragelijk waren is een punt van discussie. Zij waren dat eerder psychologisch dan economisch. Na WO II werd het totaal verwoeste Duitsland veel zwaarder aangepakt (het land werd in vier bezettingszones verdeeld), maar in de jaren vijftig ging in de BRD het Wirtschaftswunder van start.

    Misschien waren de herstelbetalingen die de Fransen en de Belgen eisten onhandig (de Britten waren minder rigide), maar onredelijk waren ze niet. En ze zeggen niets over de Duitse oorlogsschuld, want die stond met die aanval op België die ook Engeland in het spel bracht al in de eerste week vast. Maar nu herhaal ik mezelf.

  15. Twan 21

    Waarom zou Wilhelm II een oorlogsmisdadiger zijn?

     

    Het beginnen van een oorlog is namelijk helemaal geen oorlogsmisdaad. Het gedrag van de soldaten of officieren in de oorlog bepaalt of daden een oorlogsmisdaad zijn. Opzettelijk doodschieten van burgers, het neerschieten van gevangenen etc.

     

    Als het simpele feit van het beginnen van een oorlog een oorlogsmisdaad zou zijn dan kent de Nederlandse geschiedenis ook voldoende oorlogsmisdadigers. Dan blijft er ook van onze roemruchte geschiedenis weinig meer over.

  16. Jean Wanningen

    De aanleiding en achtergronden hebben toch niets met die inval over Belgisch grondgebied te maken? Bovendien was dat toch pas in het najaar (november als ik me goed herinner)? Terwijl de eerste schermutselingen (Mühlhausen, Lotharingen) al van augustus 1914 dateerden. Het gaat mij primair om de achtergronden/oorzaken van het ontstaan van de oorlog. Miscommunicatie, provocatie van de Fransen en de Russen, een zwak opererende Duitse kanselier, het ontbreken van politieke en militaire samenwerking in Duitsland, het wederzijdse wantrouwen, enz.

  17. Dirk-Jan van Baar

    Jean,

     

    De slag om Leuven begon op 4 augustus 1914, vandaag precies honderd jaar geleden.

     

    http://nl.wikipedia.org/wiki/Slag_om_Leuven_%281914%29

     

     

    Niks Franse provocatie.

  18. DWK

    Als ik het goed heb speelden de Russen op z’n minst (en inderdaad ver
    voor 1914) een dubbelspel met Frankrijk. Zoals Van Baar al (via de Wiki) aangeeft
    was het Schlieffenplan hierop een reactie.

    Terzijde, maar het geeft wel leuk weer dat de Franse inborst in al die
    jaren en na twee grote oorlogen niet echt is veranderd: In de nadagen van het
    Sarkosy-regiem bestond Minister Alain Juppé het te verklaren dat de Duitsers
    niet moesten denken dat een interne Europese oorlog niet meer tot de
    mogelijkheden behoorde. Aanleiding voor deze uitspraak was de afwijzende
    houding van Duitsland ten aanzien van de invoering van Euro-bonds.

    Frankrijk is zo gek op andermans geld dat het er wel een oorlogje voor
    over heeft. En arm Duitsland stikt in politieke correctheid … voor zolang als
    het duurt.

    M aar goed als u ECHT wilt weten wat Van Baar denkt – van wat ook –  heeft u genoeg aan zijn: “Alles wat mainstream is, klinkt
    tegenwoordig verdacht …” een fraaie dooddoener om het deksel op elke doos van
    Pandora te houden.

  19. André van Delft

    De Tweede Wereldoorlog was Rusland’s oorlog. Stalin had als plan om Duitsland als ijsbreker te laten dienen om Rusland heel Europa te laten veroveren. Daartoe hielp hij Hitler aan de macht. Rusland werkte toen 8 jaar innig samen met Duitsland; de Duitsers kregen belangrijke grondstoffen voor de wapenindustrie, en betaalden terug met machines.

    In augustus 1939 zette Rusland een val op en Duitsland trapte er in: beide landen spraken af om tegelijk Polen binnen te vallen. Op 1 september deed Duitsland dat, maar Stalin zei dat hij nog niet klaar was; Duitsland kreeg de schuld en verloor op dezelfde dag de oorlog. De Duitse aanval tegen Rusland in 1941 was een reactie op een geplande Russische aanval tegen Duitsland.

    Lees hier meer:
    http://www.dagelijksestandaard.nl/2013/12/verslag-dds-euro-slotdebat-update-met-fotos#comment-374339

  20. Hans Roodenburg

    @Twan 21 op 4 augustus, 2014 – 21:30

     

    Volgens het recht van het Proces van Neurenberg had Wilhelm II zeker kunnen worden opgehangen. Het voorbereiden (samenzwering) en voeren van een aanvalsoorlog (misdaden tegen de vrede) waren daar als halsmisdrijven bestempeld. Om nog maar te zwijgen van de ‘gewone’ oorlogsmisdaden tijdens ‘The Rape of Belgium’. Alleen al in de eerste dagen van de oorlog werden zo’n 6.000 Belgische burgers moedwillig om het leven gebracht, meestal standrechtelijk geëxecuteerd als vermeende franc-tireurs.

  21. Henk

    Het is in Europa altijd hetzelfde liedje. De Fransen provoceren de Duitsers, waarna de Duitsers de schuld krijgen. Als Duitsland straks de sterker uit de Eurozone trekt, omdat ze de transfers naar Frankrijk  niet langer wensen op te brengen, krijgen de Duitsers de schuld van het mislukken van de €. Terwijl de echte schuldigen de Fransen zijn, omdat die weigerden te hervormen.

  22. econoom

    WO I als bedrijfsongeval is niet nieuw. Lloyd George, premier van Engeland en in juli/augustus 1914 als toen nog minister van Financiën betrokken bij de besluitvorming vh Engelse  kabinet kwalificeerde het ook als een bedrijfsongeval. Dit wordt onder meer ook betoogd in het recente boek van Margaret MacMillan, The war that ended peace. Wat Oostenrijk-Hongarije deed, nl het terroristenstaatje Servië aanvallen na de met hulp van Servische overheidsfunctionarissen georganiseerde moordaanslag in Sarajewo was niet anders dan wat de VS deed na 9/11, met de aanval op Afganistan. Niet alleen C. Clark maar ook S. MacMeeckin (July 1914) tonen aan, dat Rusland als eerste begon te mobiliseren, omdat Rusland  vanuit het groot-slavische denken door dik en dun Servië wilde steunen. Gedeeltelijke mobilsatie tegen O-H liep daarbij al snel uit tot een totale mobilsatie ook tegen Duitsland. Frankrijk mobiliseerde ook eerder dan Duitsland. Duitsland mobiliseerde als laatste, maar omdat de Duitsers het meest efficient waren sloegen ze ook als eerste toe. Je kunt Duitsland inderdaad de aanval op het neutrale België verwijten,  het in brand steken van de universiteitsbibliotheek van Leuven en de executies van onschuldige Belgische burgers (door de panielk omtrent franc tireurs). Maar WO I is vooral een uit de hand gelopen bedrijfsongeval, waarin alle partijen schuld met zich meedragen, doordat niemand op tijd tot bezinning kwam (in tegensteling tot eerdere crises in de voorgaande jaren, de 1e en 2e Marokko crisis, de Bosnië crisis en de Balkan oorlogen). Als er toch een oerschuldige moet worden aangewezen, dan is het Servië, dat door de moordaanslag in Sarajewo bewust een internationale crisis uitlokte, en in 2e instantie Rusland als beschermer van deze rogue state.

  23. Wilhelmson

    follow the money.

    Oorlogen worden gestreden niet alleen met soldaten, maar met geld , heel veel geld.

    De franse, engelse legers waren al in 1916 als bankrupt. (Frankrijk  was dit eigenlijk al van voor WO1 oorlog) . Dat wist duitsland en daarom heeft het haar grootste offensieven eind jaren 1916-17 gemaakt om een doorbraak te forceren.

    Dan kwamen de amerikanen   als geldschieters op de proppen die tegenoffensieven financierden. Eigenlijk was toen al de oorlog voor frankrijk en de britten verloren.

     

    Niet dus. De fransen en britten gaven hun rijken in pacht  aan de amerikanen in ruil voor geld. Na de oorlog heeft voornamelijk frankrijk deze schulden ( deels ook de britten) aan duitsland doorgeschoven, die hierbij in een nooit gezien recessie werd gestort.  

    Dat was bij voorbaat de bedoeling van frankrijk , duitsland militair en economisch te vernietigen en via haar overwinning een franse revival uit te lokken.

    Frankrijk kent  heel degelijk een zeer duistere rol in de grote europese oorlogen. Zij was toen en is nog steeds een land in verval en dergelijke landen doen soms kwade sprongen. Net zo met de EU. 

  24. econoom

    Dirk-Jan van Baar op 4 augustus:

     

    Op 4 augustus begon niet de slag om Leuven (die is er nooit geweest), maar de slag rond de fortificaties van Luik.

  25. Dirk-Jan van Baar

    Volgens Wikipedia, die de slag om Leuven op 4 augustus laat beginnen, begon de slag om Luik op 5 augustus om 22. uur.

     

    http://nl.wikipedia.org/wiki/Slag_om_Leuven_%281914%29

     

    http://nl.wikipedia.org/wiki/Slag_om_Luik

     

     

  26. econoom

    @Dirk-Jan van Baar, het blijkt maar weer eens, dat je niet zomaar op wikipedia kunt vertrouwen. Op 4 augustus viel Duitsland België binnen. Toen moesten ze zich eerst langs de fortificaties van Luik heen slaan. Dat duurde enige tijd, omdat daarvoor extra zware kanonnen (onder meer van het Oostenrijkse Skoda) moesten worden ingezet. De forten van Luik hoorden tot de meest moderne van hun tijd. Pas op 20 augustus werd zonder slag of stoot Leuven bezet. Op de avond van 25 augustus ontstond er paniek onder de Duitsers, er zou een Engelse aanval dreigen , er zou sprake zijn van franc tireurs. Duitse troepen begonnen in paniek op elkaar te schieten. Uiteinelijk werd de stad in brand gestoken, waarbij onder meer de universiteitsbibliotheek met een onschatbare boekenschat verloren ging.

  27. Wilhelmson

    @ econoom: heel juist , noteer wel leuven overgave op 19 augustus, moord en bibliotheek/stad in vlammen op 25-26 augustus.

     

    28 juni 1914 :Aartshertog Franz Ferdinand vermoord in Sarajewo

    28 juli 1914 : Oostenrijk-Hongarije verklaart Servië de oorlog

    29 juli 1914 : Rusland mobiliseert
    Zaterdag 1 augustus 1914 (dag-1): 
    Mobilisatie in Duitsland en Frankrijk. De oorlogsverklaring van Duitsland aan Rusland

    Zondag 2 augsutus 1914  ( dag 0): Duits ultimatum aan België waarin vrije doortocht wordt geëist

    Maandag 3 Augustus 1914 (dag 1) :Duitsland verklaart oorlog aan frankrijk.

    Dinsdag 4 augustus  1914 ( dag 2) : Duitse troepen trekken over de belgische grenzen.

    Woensdag 5 augustus  1914 ( dag 3) : Duitsers vallen de forten van Luik aan, Engeland verklaart oorlog aan duitsland en mobiliseert. 

    donderdag  6 augustus  1914 ( dag 4) : Belgische leger doet een tegenoffensief en behaalt een kleine overwinning , waarbij 3000 duitse soldaten sneuvelen

    vrijdag 7 augustus 1914 (dag 5): Duitsers veroveren  de forten rond Luik en vragen een wapenstilstand om hun 20.000 doden te begraven. Engelse expeditie troepen (BEF) arriveren in Oostende, Kales (calais) en Duinkerke

    17 augustus 1914 (dag 15):  Brussel wordt ontruimd.  De Belgische regering vertrekt naar Antwerpen.

    19 augustus 1914 ( dag 17): duitse troepen trekken de stad leuven binnen.

    donderdag 20 augustus ( dag 18) : Duitsers bezetten stad Brussel.

    zondag 23 augustus ( dag 21): britse troepen trekken terug naar Bergen (mons)

    maandag 24 augustus ( dag 22) : duitsers naderen Rijsel ( lille) in frankrijk

    nacht van 25 augustus ( dag 23):  De zoon van de leuvense burgemeester schiet de duitse bevelhebber dood tijdens gesprek met vader.  Duitse troepen steken in vergelding de universiteitsbibliotheek van het bezette Leuven in brand. Bijna duizend handschriften, 800 incunabelen en 300.000 boeken gingen in vlammen op. Door de verlaten straten vlogen half verbrande bladzijden tot in de weilanden buiten de stad. 

    28 augustus 1914 ( dag 26): oostenrijk verklaart oorlog aan belgie

    30 augustus 1914 ( dag 28): duitsers bezetten amiens ( somme) : 100 km van parijs

    29 september 1914: bombardement op antwerpen

    4 oktober 1914 : slag om antwerpen

    10 oktober 1914 : de val van antwerpen

    13 oktober 1914 : Britse leger bezet Ieper in het westkwartier

    14-16 oktober 1914 : dutisers veroveren west vlaanderen, steden brugge, zeebrugge, oostende, 

     de nacht van 15 op 16 oktober 1914 : De strijdende legers bereikten de IJzer 

    19-22 oktober 1914: eerste slag om Ieper

    30 oktober -18 november 1914: slag om de ijzer in het westkwartier

  28. Wilhelmson

    verdere data tot de loopgraven en stabilsatie frontlijn tot 1917/18

     

    29 OKTOBER 1914 De Belgische schipper Hendrik Geeraert opent de sluizen in Nieuwpoort en zet zo de hele polder tussen de Ijzer en de spoorwegdijk Diksmuide-Nieuwpoort onder water.

     10 NOVEMBER 1914  Duitsers bezetten Diksmuide. Twee dagen later begint het te sneeuwen en alle strijdende partijen graven zich in. Dit luidt het voorlopige einde van de strijd in. 

     10 DECEMBER 1914 Hill 60 (Zillebeke) wordt door de Duitsers ingenomen. Door deze uitkijkpost kunnen ze de Britse en Franse troepenbewegingen in de gaten houden. 

    25 DECEMBER 1914 Kerstbestand

     

     

  29. Dirk-Jan van Baar

    @ Wilhelmson, (11.39)

     

    Dank voor het overzicht. De Duitse agressie tegenover België wordt er duidelijk door weergegeven. Het verbijstert honderd jaar na dato nog steeds.

  30. econoom

    Uit het boek van McMeekin blijkt, dat Rusland al op 25 juli begint met de voorbereidingen tot mobilisatie. Volgens de Russische  plannen is dit al een niet terug te draaien stap. Oorspronkelijk vindt deze alleen plaats in de militaire districten, die het dichtst aan Oostenrijk-Hongarije grenzen, maar al snel wordt ook het militaire district Warschau (dat het dichtst aan Duitsland grenst) daarbij ingeschakeld. Op Servië wordt door Rusland druk uitgeoefend om niet aan de eisen in het ultimatum van O-H toe te geven. Wanneer O-H de oorlog aan Servië verklaart (vergelijk het met de VS aanval op Afganistan na 9/11) is het de uitdrukkelijke bedoeling hiervan een beperkt territoriaal conflict te maken. Het is Rusland, dat vervolgens op 29 juli een algemene mobilsatie afkondigt, die Duitsland terecht als bedreiging beschouwt. Het is de algemene mobilisatie van Rusland, die het kruitvat echt aansteekt. Ondertussen is ook Frankrijk al druk bezig met voorbereidingen tot mobilsatie, en pas daarna komt Duitsland in beweging. Het is uit de nieuwste gegevens momernteel duidelijk dat Rusland en Frankrijk tijdens het bezoek van president Poincaré aan Sint Petersburg in juli 1914 al vergaande afspraken hebben gemaakt om gezamenlijk actie te ondernemen richting Duitsland en O-H. Engeland komt formeel pas in actie na de aanval op poor little Belgium, maar ook zonder dat zouden zich vroeg of laat aan de zijde van Frankrijk en Rusland hebben geschaard.

  31. Hans Roodenburg

    @ Haarscherp

    Napoleon, Congo, Indonesië? Machtig interessant allemaal, maar ik wil graag on-topic blijven.

  32. Hans_VS

    Nog maals, het fijt dat er een plan bestond zegt niks!… Ik zeg niet dat Duitsland WW1 niet begonnen heeft… Ik zeg alleen maar dat het fijt dat er een plan bestond voor een 2 fronten oorlog daar geen bewijs voor is…

     

    Het zijn, natuurlijk, de acties van Duitsland die dat bewijzen…

  33. Wilhelmson

    @ Hans roodenburg
    Daarbij heeft @ haarscherp gelijk. Leopold 2 kreeg op de conferentie van Berlijn toestemming om de Congo vrijstaat als private onderneming in 1885 op te richten van jawel Pruisen , London , Lissabon en Parijs. London en Portugal was tevreden dat het niet in Franse handen kwam, Parijs tevreden gesteld dat indien het mislukte Frankrijk eerste keuze kreeg, en Leopold 2 tevreden omdat uiteindelijk 1 van zijn 100en koloniale projecten ook in Afrika kon nadat alle 99 andere flopten. Leopold 2 investeerde zijn gigantisch eigen coburger kapitaal samen met evenveel private financierders uit evenveel binnen en buitenland. Dat zijn Frankrijk, groot Brittannië en de VS. Tot 1908 kreeg het gruwelijk project met opeenvolgde broodnodige kapitaal injecties én de instelling van verplichte tewerkstelling zijn gewenste winsten op rubber, katoen en ertsen. leopold 2 was een zeer slechte koning en zeer slechte manager. Na een revisie werd hem een verplichte tewerkstelling of slavernij als enig mogelijke oplossing aangebracht wat hij ook zonder verpinken uitvoerde. Uiteindelijk kreeg na 3 pogingen België zijn koning zover, na herhaaldelijke contract breuken door Leopold 2 , dat hij net voor zijn dood zijn kolonie verkocht aan België. Leopold 2 gromde dat hij het eigenlijk beter en liever aan Frankrijk had verkocht. Hij hate namelijk het België waarvan hij koning was.
    Duitsland had de naburige kolonies Rwanda en Urundi en was een directe dreiging voor de gehele regio onder Frans , Brits en Belgisch bestuur. Belgische militaire acties brachten Duitsland in midden Afrika de genadeslag. Tanganyikameer vormt de natuurlijke grens tussen Congo en Oost-Afrika en was volledig onder controle van de Duitsers. ‘Zij hadden het meer in handen omdat daar enkele oorlogsbodems lagen. De belangrijkste was de Von Götzen, die het hele gebied onder controle had en de gigantische en belangrijke erts mijnen en hun investeerders direct bedreigde. Dankzij de inzet van een imposante groep van 260.000 dragers konden de Belgen een omweg maken rond het meer en de Duitsers aanvallen vanuit het noorden. Een slimme zet, want de Duitsers werden volledig verrast. De Von Gotzen werd met 3 door de jungle meegesleepte dubbeldekkers vliegtuigjes tot zinken gebombardeerd. Het grootste bloedvergieten werden opgetekend in september 1916 tijdens de slag om Tabora. Na de overname van deze centrale stad verloren de Duitsers de controle over hun Oost-Afrikaanse kolonie. Zo werden de gigantische financiële investeringen en de broodnodige grondstoffen voor de Europese oorlog gevrijwaard. Zo kwam België na de oorlog als compensatie te Versailles aan haar 2 extra kolonies Rwanda en Burundi en haar Belgische oost kantons . Haar wens en eis tot ook Nederlands Limburg en staats Vlaanderen op het neutraal gebleven Nederland werd weggelachen.

  34. renevers

    De Duitsers hebben voor hun inval aan Belgie gevraagd niet de oorlog te verklaren maar hen het recht te geven over Belgisch grondgebied tegen de Fransen op te trekken zonder oorlog, met vergoeding van alle schade en kosten. Natuurlijk consulteerde Belgie vervolgens zijn partners de Fransen en de Engelsen die natuurlijk geen baat zagen in een dergelijke opzet omdat dat de Duitsers zonder slag of stoot tot aan de Franse grens had gebracht. De Duitsers meenden dat als Belgie dit zou toestaan er geen reden zou zijn voor de Engelsen om de oorlog te verklaren aan Duitsland wegens haar garantie voor territoriale integriteit die bij die formule niet geschonden zou zijn.

    Het waren ook de Engelsen die vrij oorlogszuchtig reageerden op de Duitse voorstellen en men deed er alles aan om Belgie te bewegen niet met het Duitse voorstel in te stemmen.

     

    In feite valt daarmee de redenering van van Baar in duigen dat de Duitse opzet van de inval in Belgie de oorlogsschuld bepalende factor was. Engeland kende die gevoeligheid en haalde Belgie over om de Duitsers uit te dagen voor oorlog om haar gebied. Zo kun je stellen dat vooral de Engelsen de schuld hadden over de escalering. Er waren veel Engelse parlementariers tegen een oorlog, maar het was met name Churchill die een oorlog tegen Duitsland het imperium voordelen kon bieden en de politieke kaarten betreffende de hegemonie in Europa zou leggen. Duitsland was op dat moment bezig de Engelsen in te halen op industrieel gebied en het was slechts een kwestie van tijd voordat ze gepasseerd zouden worden. De Engelsen zijn met name tegen de Duitsers opgetrokken om hun vooraanstaande positie te bevechten en te voorkomen dat de Duitsers zich verder zouden ontwikkelen. Een en ander had ook te maken met de hogere bevolkingsgroei van de Duitsers en de moderne sociale politiek binnen het Duitse rijk. Duitsland moest gekortwiekt worden. Men zag het als het laatste moment om nog in te kunnen grijpen voordat Duitsland te machtig zou worden om het op een later moment aan te vallen.  Dat was het eigenlijke argument van de oorlogsretorici in Londen. Samen met Frankrijk had men nog een kans.  De machtsbalans in Europa was door de modernisering en de bevolkingsgroote van de Duitsers verstoord en schoof steeds meer op in Duitslands voordeel. Het had helemaal niks te maken met vermeende agressieviteit van de Duitsers. Dat is later opgevoerd als  oorlogs propaganda tegen de Duitsers. Er kan makkelijk bewezen worden dat Duitsland in de jaren voor de eerste WO ,veel minder oorlogen voerde dan Frankrijk , Rusland of Engeland. Het had een door Frankrijk uitgelokte oorlog met de Elzas als inzet gewonnen. Duitsers zijn niet smeriger dan andere volken bij het oorlog voeren. De Engelsen hadden wat dat betreft boter op hun hoofd met de concentratie kampen en de taktiek van de verschroeide aarde in de Boerenoorlog, om hun imperium uit te breiden in Zuid Afrika met de boerenrepublieken Transvaal en Oranjevrijstaat.

     

    De Duitsers zijn direct slachtoffer geworden van grootschalige propaganda tactieken , met propaganda die ook invloed had op andere engelstalige gebieden als de VS , Australie , Canada

     

    De belangrijkste consequentie daarvan was dat een politiek van legitimatievan oorlogsvoering  tegen de Duitse cultuur werd uitgevonden .  Die al begon na de eerste oorlogshandelingen . Wie denkt dat de 20e eeuw gekarakteriseerd is door antiSEMITISME maakt hier een klein foutje. De 20 eeuw werd vooral gekarakteriseerd door grootschalig antiGERMANISME. Dat antigermanisme was volgens de Engelse elite nodig om de Duitse bedreiging voor hun hegemonie tegen te gaan. De kiem voor de kleinering van Duitsland was de inzit bij het begin van de oorlog. Duitsland werd vooral ook als gevaar gezien door haar linkse groeperingen en Marxistische beweging. Marxisme werd vooral als “Duits” gezien.  Men meende dat  een eliminering van Duitsland ook het Marxisme zou verzwakken.

     

    Van Baar maakt vooral de fout om de oorlogs retoriek van de propaganda op te vatten als reeele motieven van de Engelsen. Die maakten er vooral een oorlog van goed tegen kwaad van, En dat kwaad werd zo liederlijk mogelijk uitgemeten in de propaganda.

     

    Omdat deze propaganda ook verbazend veel invloed had in de VS kwam daar ook een anti Duitse stemming. Natuurlijk konden de Engelsen veel effectiever propaganda maken dan de Duitsers, ze beheersten de telegraafkabels, ze hadden de beste contacten en bovenal spraken ze de zelfde taal. Vele emigranten Duitsers hebben toen hun Duitsheid verborgen onder druk van hun omgeving en de haar die er gezaaid werd tegen Duitse cultuur. Veel Oostenrijkse en Duitse Joden en Joden uit Oosteuropa die ook Duitse namen en cultuur droegen begonnen zich niet meer in de eerste plaats Duitser te noemen maar kozen ervoor een nieuwe identiteit aan te nemen als Jood. Mijns inziens is het anti Duitse propaganda offensief door de Engelse geheime dienst de geboorte geweest van de Amerikaanse Jood. Joden die tot dan toe het prima naar hun zin hadden gehad binnen de Duitse cultuur. Onder druk van de publieke opinie heeft men toen gekozen tegen de voordien favoriete Duitse cultuur van de Joden. De taktiek van de Engelsen in deze zin om de Amerikanen erbij te halen heeft uiteindelijk succes gehad..Wilson heeft zijn puntenplan dat een neutrale eerlijke vrede in Europa voorstond,  laten verwateren, met name onder de druk van de uit de hand gelopen haatprediking over Duitsers, waardoor het vermaleide “Verdrag van Versailles” door de strot van de Duitsers werd geperst. Duitsers die niet eens aan de onderhandelingen konden meedoen omdat ze geen visa kregen voor Frankrijk waar de voorwaarden werden GEDICTEERD. De propaganda haat tegen Duitsers was zelfs zo sterk dat de blokkade van de Duitse havens (door de Engelse marine) en spoorwegen nog 7 manden doorging waardoor NA de WAPENSTILSTAND nog 800.000 Duitsers van honger omkwamen.

     

    Van Baar ALs je 4000 vermeende Franctireurs een oorlogsmisdaad vind: wat vindt je dan van 800.000 Duitse doden door honger? Een en ander bij volle wetenschap van de Amerikanen, Fransen en Engelsen.

     

    Uiteindelijk werd het Franse en Engelse doel van het vernietigen van een concurent met wat barbaarse middelen met wat hulp van de Amerikanen uitgevoerd. Het verdrag van Versailles vernietigde het Duitse handelssysteem en veroordeelde de Duitsers tot slaven voor de Engelsen en Fransen.Door laat in te grijpen in de oorlog kon de VS de macht in de wereld voor een groot gedeelte over nemen en beginnen de imperiale opvolger van de Engelsen te worden. Iets wat in de 2e wereldoorlog werd bezegeld.

     

    Een van de redenen waarom de Amerikanen voor de Engelsen kozen waren de schulden die Engeland en Frankrijk aan de VS hadden. Indien Duitsland had gewonnen of er was een remise uitgevolgd dan had men naar die schulden kunnen fluiten ,Nog een reden was de militaire dreiging van Britse kroonkolonie Canada, die indien de VS Duitsland had gesteund op terrorisme en militaire actie vanuit die hoek had kunnen verwachten, waarbij dan een oorlog op eigen gebied had moeten worden gevochten. Wilson meende uiteindelijk, dat de schulden van Engeland en Frankrijk  door het verdrag van Versailles makkelijker terugbetaald zouden worden. Hij gaf geen zier om de situatie van Duitsland na dat verdrag.

     

    Van Baar: je haalt legitimatie geschiedenis geschreven vanuit de cultuur van de overwinnaars, aan. Objectieve geschiedenis ontgaat je waarschijnlijk een beetje. Misschien heb je last van een soort “Stockholm syndroom voorr historici”, nu we nog steeds onder de invloed van de VS leven en je angstig wordt als je ingaat tegen de bon-ton van de overwinnaar. Jammer want juist nu met de oorlog die op til is in de Oekraine, is juist een onbevooroordeeld inzicht nodig in de beweegredenen van een conflict dat lijkt op een hegemonie probleem en de status van een vazal continent.

  35. econoom

    @wilhelmson: het verhaal over de zoon van de Leuvense burgemeester,die een Duitse generaal doodschoot, is een propagandaverhaal, verteld door een Duitse generaal aan de gezant van de USA in België, om de Duitse excessen in Leuven te rechtvaardigen. Het is nooit gebeurd. Naar verluidt had de toenmalige burgemeester van Leuven niet eens een zoon.

     

    @renevers: het is begrijpelijk, dat België het recht van overpas aan Duitsland weigerde. Het zou daarmee ook zijn neutraliteit hebben verloren. Als het oorspronkelijke Schlieffenplan was uitgevoerd, en een deel van het Duitse leger door Zuid-Limburg zou zijn getrokken, zou NL ongetwijfeld ook hebben geweigerd.  

     

    @dirk-jan van baar, russen: De Russische mobilsatie was niet tegen de westerse mogendheden gericht. Ik weet niet wie u daarmee bedoelt, maar hij was wel degelijk tegen Duitsland en Oostenrijk-Hongarije gericht. Bovendien ondeschat u de betekenis vd toenmalige mobilisatieplannen. Deze waren uitermate rigide, en bestonden onder meer uit een gedetailleerde planning hoe de troepen via de spoorwegen naar het front werden gevoerd. Eenmaal in werking gesteld, waren ze bijna niet meer terug te draaien.

     

    @ hansroodenburg: terecht is Wilhelm II nooit als oorlogsmisdadiger veroordeeld. De echte oorlogsmisdadigers waren de generaals aan beide kanten, die miljoenen soldaten opofferden in zinloze veldslagen (Verdun, Somme, Passchendaele), in ruil voor een paar meter terreinwinst.

  36. Hans_VS

    Het is 70 jaar geleden dat Anne Frank en family werdon opgerold… Veraden door een moffen heuler/huelster…

  37. Wilhelmson

    @ econoom

    Tja, ik heb geleerd dat de offciele  belgische geschiedschrijving over de WW1 totaal onbetrouwbaar is. Het incident in leuven past als men alle amerikaanse, duitse en lokale bronnen samenbrengt in het verhaal die door de duitsers werd gebracht. Dat werd later door het belgisch establishment gerecupereerd uit  belgisch nationalistische en antiduitse politiek getinte redenen. Een duitse bevelhebber werd  te leuven neergeschoten in protocallaire opdracht. met de burgemeester. Dat het  eerst  om een friendly fyer van duitsers zou geweest zijn en later zelfs zonder reden kan men niet serieus nemen. Duitse officiele bronnen liegen zelden. Belgische anderzijds ? 

  38. Hans_VS

    Als alle moeders van deze wereld hun zonen thuis houden dan blijft er niemand over om het kwaad te bestrijden…

  39. nog_1

    Maar het is Duitsland dat via het Schlieffenplan en de aanval op België van een lokaal conflict een wereldconflict maakte.’

     

    Dat gold ook voor de Russische mobilisatie die bedoeld was als steun voor de Slavische nationalisten. En het was deze mobilisatie die het noodzakelijk maakte om het Schlieffenplan gedeeltelijk uit te voeren. 

  40. Dirk-Jan van Baar

    econoom (14.35),

     

    Met de negatieve rol van Servië, en indirect ook die van Rusland, dat de Slavische broeders de hand boven het hoofd hield, kan ik instemmen.

     

    Maar het is Duitsland dat via het Schlieffenplan en de aanval op België van een lokaal conflict een wereldconflict maakte. Daarom is het terecht om Duitsland tot hoofdschuldige van WO I te maken. Gedeelde schuld met de andere mogendheden maskeert deze schuld, die des te groter is omdat Duitsland ‘als meest efficiënte partij’ over krachten beschikte die het zelf niet beheerste en die het snelst uit de hand zouden lopen. Tegelijk was het hele Duitse strijdplan willens en wetens op Blitz gebaseerd om zo snel mogelijk voldongen feiten op het slagveld te creëeren.

  41. econoom

    Dirk-Jan van Baar, als je een van mijn vorige bijdragen tav dit arttikel hebt gelezen, dan weet je, dat ik van mening ben , dat Duitsland wel degelijk een schuld draagt voor de invasie van België, en daarop volgende wreedheden jegens de burgerbevolking. Wat ik alleen wil beweren, is dat alle partijen: Rusland, Frankrijk, Oostenrijk-Hongarije en Duitsland (en tot op zekere hoogte ook Engeland, dat door het toemalige kabinet de oorlog is ingerommeld) via een proces van geleidelijke escalatie een situatie creeerden waarbij niemand meer terug wilde of kon. Daarom rust de schuld niet eenzijdig bij Duitsland. Het is een gedeelde schuld van alle toenmalige grootmachten. En het meest opvallende blijf ik vinden, dat de rol van de rogue state Servië, maar ook van Rusland (als sponsor van Servië) en Frankrijk (de besprekingen tussen Poincaré en de Russen in juli 2014 in St. Petersburg)  tot heden veel te weinig aandacht hebben gekregen. Je kunt Duitsland in de 20e eeuw terecht heel veel verwijten, maar niet dat ze  als enige de veroorzakers zijn van WO I. Wat mij betreft rust de blaam als Urheber  primair op Servië, dat bewust een gevaarlijke internationale crisis heeft veroorzaakt door als organisator op te treden  (via de officieren Dimitrejevic en Tankovic van de Servische geheime dienst en mistige organisaties als Narodna Obrana en Crna Ruka) vd aanslag in Sarajewo.    

  42. Dirk-Jan van Baar

    @ econoom (12.32),

     

    Dus omdat Duitsland de Russische mobilisatie (mede het gevolg van de blanco cheque die Berlijn aan Oostenrijk heeft gegeven)  ‘terecht’ als een bedreiging ziet, wordt de mobilisering via het Schlieffenplan uit de kast gehaald en valt het vervolgens België en Frankrijk aan. Ja, dan mag alles.

     

    Wat zitten hier voor rare revisionisten die de schuld bij Frankrijk en hun ‘Belgische vazallen’ willen leggen? Laat ik eens denken: ja hoor, ze komen bij de euro uit, die door Frankrijk, dat Duitsland met zijn oorlogsschuld ‘chanteert’, als een nieuw Versailles aan de rest van Europa zou zijn opgelegd.

  43. Dirk-Jan van Baar

    @ nog 1, (15.59)

     

    Nee, de Russische mobilisatie was niet tegen de westerse mogendheden gericht. Bovendien is het mobiliseren van troepen nog geen oorlog.

  44. Hans_VS

    Dat Duitsland een militair plan had voor een 2 fronten oorlog vind ik een aanleiding voor helemaal niks!… Dat is wat militairen doen!… De soldaten worden geoefend, de lagere oficieren worden geoefend en de hoogere oficieren maken plannen…

     

    Vaker dan niet zijn zulke plannen niets meer dan een accademische hersens oefening… Dat je een plan hebt betekent nog niet dat je het plan in gebruik wilt zetten…

     

    Hier in Florida zijn oorkanen niet zo zeldzaam… Iedereen die een beetje verstand heeft dus een plan… Boot bergen, autos in de garage, extra drink water, extra brandstof voor de generator, spaanplaten om de ramen af te sluiten etc… Dat je dan een plan hebt zegt niet dat je het inderdaad wil uitvoeren!…

     

    Ik zou zelfs zeggen dat als een 2 fronten oorlog ook maar een kleine kans had de Duitse militaire chefs zeer onprofessioneel (zeg maar misdadig) zouden zijn geweest als ze daar geen plan voor hadden…

     

    Het word soms gezegd dat Israel de 2de Libanon oorlog (2006) zou hebben veroorzaakt… De redeneering is dat Israel een plan voor zo’n oorlog had… Wat die redeneering buiten zicht laat is dat de IDF crimineel zou zijn geweest als ze geen plan voor zo’n oorlog hadden!…

     

    In kort, het fijt dat er een plan bestond zegt helemaal niks!…

  45. Haarscherp

    @ Hans Roodenburg

     

    Ik ga terug naar het verdrag van Wenen in 1815 toen Europa na het Waterloo van Napoleon is herverdeeld. Vanwege het Franse imperalisme zijn we binnen 15 jaar in 1830 de helft van ons Verenigd Koninkrijk kwijtgeraakt aan de elite van francofielen in Brussel mede vanwege stevige bijstand van het Franse leger en goedkeuring van het Britse Rijk.

    Als Wilhelm II volgens u moest bungelen na WO-I dan zeker ook Napoleon inplaats van zijn verbanning naar Sint Helena. Niet vergeten de genocide in Belgisch Congo door de Leopolds van de clan van de Saksen-Coburgs en de aanvalsoorlog op Indonesia door 150..000 Nederlandse militairen en gefinancieerd door de City of London om me te beperken..

     

     

  46. Hans Roodenburg

    @Haarscherp

    Dat België al [kort] na 1830 een Franse vazalstaat was mag zo zijn, maar dat zou Wilhelm II, indien door de geallieerden gevangen genomen en in 1919 gedaagd voor het hypothetische tribunaal Neuremberg 0.0, hoogstwaarschijnlijk niet van de galg hebben gered.

     

    Bij het Verdrag van Londen (1939) dat de Belgische afscheiding regelde, garandeerde Pruisen als mede-ondertekenaar de Belgische neutraliteit, wetende dat – zoals u stelt – België toen reeds een Franse vazalstaat was. En het Duitse Rijk, als rechtsopvolger van Pruisen, was gebonden aan dat verdrag. Die inval in België was dus moeilijk te rechtvaardigen, zo niet gelijk te stellen aan het voeren van een aanvalsoorlog, en dat werd in Neurenberg niet lichtvaardig opgevat.

  47. Haarscherp

    @ Dirk-Jan van Baar 

     

    België was niet neutraal vóór WO-I het was na 1830 een francofiele vazalstaat van Frankrijk met een geheime miltaire alliantie met de Fransen en Britten na de Frans-Pruissische oorlog van 1870. Een miljoen Britten zijn gesneuveld voor de politieke elite in Londen die technisch failliet waren in 1916 en voor de miljarden oorlogswinsten voor de bankiers in de City en Wall Street.

     

    @ Wilhelmson

    Inderdaad money, money money dat was voor de Britten en en Fransen en hun financiers in de City en Wall Street het enige wat telde ten koste van miljoenen doden om de Centrale mogendheden te kunnen verslaan.

  48. Dirk-Jan van Baar

    @ Hans VS (17.15)

     

    Het (onzalige) plan werd ook uitgevoerd, niet als reactie, maar op eigen initiatief, en dat is het verschil. De Duitsers ging in het westen als eerste tot geweld over, tegen een buurland waar ze niks van te duchten hadden..

  49. Haarscherp

    België neutraal in WO-I net als Nederland en Zwitserland?. Een fabeltje! Onze zuiderburen waren na de afscheiding van Nederland in 1830 een francofiele vazalstaat van Frankrijk met een (geheime?) militaire alliantie met Frankrijk en de Britten. Het “belgische” koningshuis was een compromis met Frankrijk mede vanwege de directe bloedlijnen met Prins Albert van Saksen-Coburg de echtgenoot van koningin Victoria.  Derhalve is de schuldvraag over WO-I niet objectief laat staan in historisch perspectief te beantwoorden. Na deze rampzalige oorlog met louter verliezers, 3 Keizerrijken en miljoenen doden in de loopgraven van Ieper tot aan de Zwitserse grens. Aan het Oostfront minder slecht nieuws voor de Centrale mogendheden met een vredesverdrag met het nieuwe Rusland met de communisten van Lenin. Onbesproken blijft helaas zijn de grove oorlogs winsten van miljarden voor de bankiers in de Londense City en Wall Street die alle conflict partijen gaarne financieerde zoals in de Frans-Pruisische oorlog in 1870.  .

  50. nog_1

    Alle partijen hadden schuld; de Duitse aanval op België was noodzakelijk geworden door de Russiche mobilisatie aan de Duitse grens.  Feitelijk was het systeem van bilaterale verdragen de oorzaak; deze zorgden ervoor dat landen zich verplicht voelden oorlog te voeren.

     

    De enige die echt uit eigen beweging aan de oorlog begon, was Oostenrijk, hoewel ze natuurlijk wel door de moord door Princip behoorlijk geprovoceerd waren.

  51. Dick Ahles

    Interessanter dan de redelijk theoretische vraag wie de schuldigen aan van de eerste wereldoorlog is de analogie met de huidige toestand van de wereld. Ik zou dus willen persifleren op de uitspraak Van Baar:

    Het uitbreken van de derde Wereldoorlog anno 2014 is altijd al als een bedrijfsongeval voorgesteld waarbij de Europese en Amerikanse diplomaten zonder het goed te beseffen een Doomsday Machine in werking zetten die de wereld voorgoed veranderd heeft.”

     

    Met name de geen enkel strategisch doel dienende lachwekkende en met kinnezinne overgoten sancties tegen de russen ( we treffen de vrienden van Poetin, lekker puh!) is niets anders dan het in werking stellen van een doomsday machine. Want de werkelijke strijd en wereld oorlog zal over andere dingen gaan: de strijd tegen de islam. Daarin moeten de mensekijke waardigheid volgens het in honderde jaren opgebouwde wereldbeeld van de westerse Europese en Amerikaanse) en oosteuropese waarden moeten worden verdedigd tegen alle menselijke waardigheid vernietigende islam.

     

    Daarom zullen we nu israel, wat we verder ook van die natie vinden, militair en strategisch tegen de Hamas moeten helpen verdedigen. We zullen iedere steun aan landen als libanon, syrie, Libië, egypte, irak, iran moeten onthouden, anders dan niet moslims daar te helpen en militair te steunen. In plaats van ruzie te maken met onze enige natuurlijke bondgenoot Rusland over zo iets strategisch onbelangrijk als de Oekraïne.

     

    Onze verdragen met dit turkeije ogenblikelijk te herzien.

     

    Over honderd jaar zullen onze historici met verbazing kijken naar de naiviteit en onbeholpenheid van de huidige politici uit europa en VS, die met open ogen zich een derde wereld oorlag laten inrommelen over het verkeerde strategische issue.

     


  52. Jean Wanningen

    Ik heb dat boek van Christopher Clark gelezen en imho toont hij feilloos aan dat met name Frankrijk en in mindere mate Rusland de voornaamste boosdoeners waren. Om de Duitsers de schuld te geven van WO I door de inderdaad stupide aanval op België, véél later in het conflict, is niet alleen anachronisch, maar natuurlijk ook een beetje raar. De daarop volgende door Frankrijk geëiste onredelijke herstelbetalingen, die de Duitse economie compleet kapot hebben gemaakt verschaften de voedingsbodem voor WO II. Dus welk land is hoofdverantwoordelijk?

Reacties zijn gesloten.

e-mail:

 
Ja, ik ga ermee akkoord dat Dagelijkse Standaard mij incidenteel commerciële emails stuurt.