Schaamteloos: Ali B wordt alweer als ondernemersgoeroe op het podium gehesen

Tijdens het evenement Missing Pieces in Vinkeveen mag Ali Bouali ondernemers vertellen waarom zij ondanks hun talent niet doorbreken. Een toegangskaartje kost 49 euro.

Kennelijk beschikt Nederland over zo weinig fatsoenlijke ondernemers dat een man die tot drie jaar gevangenisstraf is veroordeeld, moet worden opgetrommeld om lessen over succes en doorzettingsvermogen te geven.

Juridisch mag het. Moreel stinkt het.

Om juridisch precies te blijven: Ali B is in cassatie gegaan. Zijn veroordeling is daardoor nog niet onherroepelijk. De Hoge Raad moet zich nog over de zaak buigen en B mag die procedure in vrijheid afwachten.

Dat betekent echter niet dat er géén veroordeling ligt. Het gerechtshof legde hem in mei drie jaar cel op wegens twee verkrachtingen uit de periode waarin hij jurylid was bij The Voice of Holland. Die straf was volgens de NOS zelfs zwaarder dan de eis van het Openbaar Ministerie.

B houdt vol dat hij onschuldig is. Dat is zijn recht. Hij heeft ook het recht alle juridische mogelijkheden te benutten.

Maar een organisator heeft eveneens een keuze. Niemand is verplicht hem als hoofdgast te boeken. Niemand hoeft hem een podium, publiek en het aura van een inspirerende ondernemer te geven.

Missing Pieces doet dat wel.

De constructie is bijna doorzichtig. Hij komt niet als rapper Ali B, maar onder zijn volledige naam Ali Bouali. Hij gaat niet optreden, maar spreken over ondernemerschap. Zo kan de organisator doen alsof dit geen comeback is.

Natuurlijk is het dat wel.

Een bekende Nederlander die jarenlang van de podia verdween, verschijnt opnieuw voor een betalend publiek. Zijn beroemdheid wordt gebruikt om kaartjes te verkopen en aandacht te genereren. Dat hij nu in ondernemersjargon spreekt in plaats van rapt, verandert niets aan de commerciële werkelijkheid.

De naamswijziging en nieuwe verpakking lijken vooral bedoeld om de maatschappelijke weerstand te omzeilen.

Nederland praat voortdurend over grensoverschrijdend gedrag, machtsmisbruik en de bescherming van vrouwen. Bedrijven, omroepen en instellingen produceren gedragscodes, bewustwordingscampagnes en dure trainingen.

Maar zodra een bekende naam weer publiek en publiciteit kan trekken, blijken die mooie woorden snel rekbaar.

De advocaat van een van de slachtoffers liet weten dat zijn cliënt verontwaardigd is. Dat is niet moeilijk te begrijpen. Terwijl slachtoffers de gevolgen van seksueel geweld vaak jarenlang dragen, kan de veroordeelde nog vóór afronding van de procedure alweer als bron van inspiratie worden gepresenteerd.

Het evenement mag juridisch mogelijk zijn. Fatsoen begint echter waar de wet ophoudt. Een fatsoenlijke organisatie vraagt zich niet alleen af: “Kan dit?” Zij vraagt ook: “Moeten wij dit willen?”

Iedere veroordeelde kan na het uitzitten van een straf proberen zijn leven opnieuw op te bouwen. Dat is iets anders dan een automatisch recht op herstel van status, beroemdheid en commerciële invloed.

Ali B heeft zijn straf nog niet eens uitgezeten. De cassatieprocedure loopt. Toch wordt al een podium klaargezet waarop hij ondernemers gaat vertellen hoe zij moeten doorbreken.

Welke boodschap geeft dat af? Dat reputatieschade tijdelijk is zolang iemand bekend genoeg is? Dat morele grenzen verdwijnen wanneer er kaartjes verkocht kunnen worden? Dat het netwerk uiteindelijk altijd weer een deur opent?

De gewone Nederlander die op zijn werk zwaar over de schreef gaat, krijgt doorgaans niet binnen enkele maanden een betaalde zaal aangeboden om managementlessen te geven. Voor beroemdheden gelden kennelijk andere regels.

Ons land telt tienduizenden ondernemers die zonder televisiecarrière, platencontract of Hilversums netwerk een bedrijf hebben opgebouwd. Mensen die personeel in dienst houden, risico nemen, belasting betalen en iedere dag verantwoordelijkheid dragen.

Waarom staan zij niet als hoofdgast op dat podium?

Waarom kiest een ondernemersevenement voor iemand om wie zo’n zware en nog lopende strafzaak hangt? Het antwoord lijkt eenvoudig: aandacht. Ali B levert publiciteit. Zelfs verontwaardiging is gratis reclame.

Maar niet alles wat commercieel aantrekkelijk is, is maatschappelijk aanvaardbaar. Er zijn grenzen. Die grenzen worden niet bepaald door een marketingteam of een AI-matchingsysteem, maar door fatsoen en karakter.

De organisator kan de uitnodiging nog altijd intrekken. Doet men dat niet, dan weet het publiek precies welke waarden hier ondergeschikt zijn gemaakt aan bereik en kaartverkoop.