Marco Borsato vordert 431.000 euro terug van de staat na de mislukte heksenjacht van het OM op kosten van de belastingbetaler

Laten we vooropstellen dat het volkomen terecht is dat iemand die door de staat jarenlang voor de strafrechter wordt gesleept en vervolgens volledig wordt vrijgesproken, zijn gemaakte kosten tot de laatste cent terugvraagt. Volgens de NOS gaat het om zo'n 389.000 euro voor het advocatenechtpaar Geert-Jan en Carry Knoops, zo'n 35.000 euro voor ingehuurde deskundigen en ongeveer 7.000 euro voor beveiligers. Het OM vraagt zich af of alle bedragen voor vergoeding in aanmerking komen, maar erkent dat een deel moet worden vergoed.

Want denk er eens over na wat er gebeurt wanneer het Openbaar Ministerie besluit om zijn tanden in je te zetten in een zaak die maandenlang door het hele mediakartel op televisie en in de kranten wordt uitgevent. Als gewone burger zonder een half miljoen euro op de bank ben je tegenover de almachtige staatsmachine van justitie bij voorbaat kansloos.

Het Openbaar Ministerie beschikt namelijk over een vrijwel onuitputtelijk budget aan belastinggeld, tientallen rechercheurs, forensisch adviseurs en persvoorlichters die een verdachte al jaren vóór de eerste zittingsdag in de publieke opinie kapot laten maken. Om je tegen die staatswals te verweren, moet je zelf peperdure topadvocaten en onafhankelijke deskundigen inhuren om de gaten in het dossier van het OM bloot te leggen.

In de zaak-Borsato duurde die lijdensweg jarenlang. Zijn carrière werd verwoest, zijn naam werd dag in dag uit door het slijk gehaald en het Openbaar Ministerie eiste met veel bombarie een celstraf voor de camera's. Maar toen de rechters van de rechtbank Midden-Nederland het bewijs van de aanklagers tegen het licht hielden, was er onvoldoende steunbewijs en volgde vrijspraak. Het OM ging niet eens in hoger beroep.

En kijk nu eens naar het zieke mechanisme van onze huidige rechtsstaat zodra zo'n prestigieuze strafzaak van het Openbaar Ministerie op een fiasco uitloopt. Met onbeperkt belastinggeld een burger jarenlang door het slijk sleuren kost de verantwoordelijke officieren van justitie persoonlijk namelijk helemaal niets.

Eerst heeft het Openbaar Ministerie zelf al publieke middelen en kostbare opsporingscapaciteit verbrand aan een onderzoek dat niet tot een veroordeling leidde. Terwijl gewone Nederlanders bij aangifte van een woninginbraak, een mishandeling of bedreiging op straat te horen krijgen dat de politie en justitie helaas geen tijd en geen mensen hebben, waren er voor dit mediacircus jarenlang alle middelen beschikbaar.

En nu het dossier door de rechter naar de prullenbak is verwezen, komt daar mogelijk nog eens een rekening van 431.000 euro aan kosten bovenop. Geen enkele officier van justitie betaalt ook maar één euro uit eigen zak voor dat debacle. Geen enkele hoofdofficier verliest zijn positie omdat hij een ondeugdelijke zaak voor de rechter heeft gebracht.

Nee, het verzoekschrift op grond van het Wetboek van Strafvordering gaat gewoon naar de griffie van de rechtbank, en wanneer de rechter de vergoeding toekent, wordt dat bedrag rechtstreeks overgemaakt uit de staatskas. Dat is dus jouw en mijn belastinggeld, onder de politieke verantwoordelijkheid van VVD-minister van Justitie en Veiligheid David van Weel.

Sterker nog: zelfs als een vrijgesproken burger na jaren procederen eindelijk zijn advocaatkosten terugkrijgt, staat dat bedrag in geen enkele verhouding tot de werkelijke schade die door het Openbaar Ministerie is aangericht. De jaren waarin je niet kon werken, je geschrapte opdrachten en de permanente smet op je naam worden door geen enkel loket in Den Haag ongedaan gemaakt.

Het contrast met hoe datzelfde Openbaar Ministerie omgaat met echte straatterreur en zware criminaliteit wordt met de dag schrijnender. Relschoppers die winkelstraten slopen en agenten het ziekenhuis in slaan, staan na vierentwintig uur alweer vrolijk buiten op straat. Voor het uitzetten van criminele asielzoekers of het opsporen van beroepscriminelen ontbreekt het in Den Haag chronisch aan daadkracht.

Maar zodra het Openbaar Ministerie kan scoren in de media met een politiek of maatschappelijk beladen showproces, kent de vervolgingsijver plotseling geen grenzen meer. Dan worden kosten noch moeite gespaard om iemand jarenlang in de tang te houden, in de wetenschap dat de rekening bij verlies toch gewoon naar de belastingbetaler wordt doorgeschoven.

Bovendien laat die som van 431.000 euro een huiveringwekkende waarheid zien voor elke gewone Nederlander die niet beschikt over het vermogen van een bekende zanger. Wat gebeurt er met een gewone ondernemer, een leraar of een werknemer die ten onrechte in het vizier van een fanatieke officier van justitie belandt? Die kan geen 431.000 euro voorschieten aan een topkantoor om zijn onschuld aan te tonen en wordt door het staatsapparaat simpelweg vermorzeld voordat hij ooit zijn gelijk kan halen.

Het wordt de hoogste tijd dat er in Den Haag een einde komt aan die vrijblijvendheid bij de top van het Openbaar Ministerie. Als het Openbaar Ministerie blundert, krijgt de belastingbetaler altijd de rekening, terwijl de verantwoordelijke beslissers binnen justitie gewoon doorgaan naar hun volgende promotie.

Wanneer een chirurg of een ondernemer een kolossale beroepsfout maakt, zijn er tuchtrechters, verzekeraars en directe financiële gevolgen voor het eigen bedrijf. Alleen bij het Openbaar Ministerie kun je jarenlang blind doorprocederen met een rammelend dossier en bij een totale nederlaag de factuur van ruim vier ton doorsturen naar de belastingbetaler.

Dat Marco Borsato na zijn vrijspraak zijn 431.000 euro aan kosten terugvordert, is zijn volste recht na jaren van publieke sloop door justitie. Maar laat VVD-minister David van Weel die ruim vier ton niet stilletjes afboeken op de rug van de belastingbetaler, maar verhaal de kosten van dit soort mislukte prestigeprocessen eindelijk eens op het budget van de falende OM-top zelf!