Partner in het verpleeghuis bij gehuwden-AOW: allebei recht op tot €540 korting, en dat kan tot vijf jaar terug

Daar blijft het niet bij. Hebben jullie deze korting de afgelopen jaren laten liggen, dan kun je het gemiste bedrag nog tot vijf jaar terugvragen bij de Belastingdienst over 2021 tot en met 2025. Voor beide partners samen kan die teruggave over vijf voorgaande jaren oplopen tot €4.850 netto. Voor 2021 dringt de tijd wel: dat verzoek moet uiterlijk op 31 december 2026 bij de fiscus binnen zijn.

Zodra een van beiden in een verpleeghuis gaat wonen, mogen jullie volgens de keuzeregeling van de SVB kiezen tussen het gehuwdenpensioen en het hogere ongehuwdenpensioen. Het gehuwdenpensioen is sinds 1 juli 2026 €1.139,39 bruto per maand per persoon, €1.084,13 netto met loonheffingskorting. Het ongehuwdenpensioen is €1.662,16 bruto per maand, €1.581,55 netto. De SVB waarschuwt zelf dat kiezen voor het ongehuwdenpensioen niet altijd voordelig is. De eigen bijdrage voor de Wet langdurige zorg bij het CAK wordt hoger. Ook kan huur- of zorgtoeslag dalen, stopt een eventuele AOW-toeslag en vervalt de overlijdensuitkering AOW. Veel echtparen houden daarom vast aan hun gehuwden-AOW.

Precies daar ontstaat het misverstand bij de belastingaangifte. Wie gehuwden-AOW ontvangt, denkt al snel dat de alleenstaandeouderenkorting niet geldt, of hooguit voor één persoon. In artikel 8.18 van de Wet inkomstenbelasting 2001 staat echter dat een AOW'er de korting krijgt. Dat geldt zodra er in het kalenderjaar recht zou bestaan op een alleenstaanden-AOW, ook zonder die aan te vragen. Op de overzichtspagina voor AOW-gerechtigden bevestigt de Belastingdienst dat jullie allebei recht hebben op €540 korting in 2026. De wet kent geen korting naar rato: wie in het jaar recht krijgt, krijgt het hele jaarbedrag. Intussen blijven jullie elkaars fiscale partner voor het verdelen van aftrekposten en box 3-vermogen. Voor gehuwden geldt dat via de Algemene wet inzake rijksbelastingen, artikel 5a. Voor ongehuwd samenwonenden geldt het via artikel 5a lid 7 AWR of artikel 1.2 lid 5 Wet IB 2001.

Je verzilvert de korting van tot €540 per persoon (samen tot €1.080) pas in euro's wanneer er genoeg verschuldigde belasting tegenover staat. Artikel 8.8 van de Wet inkomstenbelasting 2001 bepaalt namelijk dat heffingskortingen je gecombineerde inkomensheffing niet onder nul kunnen duwen; een ongebruikt deel van de ouderenkortingen wordt niet uitbetaald.

In 2026 betaal je als AOW-gerechtigde 17,85 procent belasting en premies in schijf 1. Die schijf loopt tot en met €38.883, of €41.123 bij geboorte tot en met 31 december 1945. Je verzamelinkomen is het totaal van je inkomen in de drie boxen na aftrekposten. Volgens de rekentabellen van de Belastingdienst heb je tot en met €29.736 verzamelinkomen al recht op €1.556 algemene heffingskorting en €2.067 gewone ouderenkorting. Samen is dat €3.623, op een eventuele afrondingseuro na. Met uitsluitend kale gehuwden-AOW blijft je berekende belasting rond €2.600 steken en betaal je al nul euro.

Zodra een partner daarnaast aanvullend pensioen, lijfrente of ander belast inkomen heeft, levert de korting wél geld op. Vanaf ruim €20.297 belastbaar jaarinkomen loopt het voordeel op en vanaf €23.323 benut je de volle €540. Hebben jullie in een rekenvoorbeeld met AOW en pensioen elk €24.000 belastbaar jaarinkomen, dan is 17,85 procent heffing €4.284 per persoon. Zonder extra korting betaal je volgens die tabel €661 (€4.284 min €3.623); mét de extra €540 daalt dat naar €121 (€4.284 min €4.163). Samen houden jullie zo €1.080 netto over. Anders dan de gewone ouderenkorting (15 procent afbouw vanaf €46.003) kent deze €540 geen inkomensgrens.

Bij een gehuwden-AOW ziet de Belastingdienst niet in alle gevallen vanzelf dat een echtgenoot in een verpleeg- of verzorgingshuis woont. Daardoor blijft de korting vaak onbenut. Gelukkig mag je een aangifte tot vijf jaar na afloop van het belastingjaar aanpassen, ook na een definitieve aanslag.

Zo'n gewijzigde aangifte geldt als een verzoek om ambtshalve vermindering.

De bedragen bedroegen €443 per persoon in 2021 (samen tot €886), €449 in 2022 (samen tot €898) en €478 in 2023 (samen tot €956). In 2024 was het €524 (samen tot €1.048) en in 2025 €531 (samen tot €1.062). Over die vijf jaar samen gaat het om maximaal €2.425 per persoon en tot €4.850 voor een echtpaar, nog los van de €1.080 over 2026.

Woonde een van jullie al in 2021 in een verpleeghuis, kom dan dit jaar nog in actie. Een verzoek over 2021 moet uiterlijk op 31 december 2026 door de Belastingdienst zijn ontvangen. Log met DigiD in op Mijn Belastingdienst en kies per jaar voor het wijzigen van je aangifte. Geef bij beide partners aan dat er recht bestond op een alleenstaanden-AOW en verstuur opnieuw. Lukt online wijzigen niet meer, stuur dan een ondertekende brief met naam, adres, datum, belastingjaar, aanslagnummer en reden naar je belastingkantoor. De fiscus beslist in principe binnen acht weken, tenzij er bericht volgt dat extra tijd nodig is.