Afbeelding gemaakt met ChatGPT van OpenAI

Ook particuliere huishoudelijke hulp heeft onder voorwaarden recht op loon bij ziekte

Economie•05 sep , 15:30

Wilt u DDS vaker zien?

Stel DDS in als voorkeursbron op Google.

De schoonmaker komt iedere vrijdag drie uur langs. De afspraak is eenvoudig: een vast bedrag, een vaste dag en verder weinig papierwerk. Maar wat gebeurt er als die hulp ziek wordt?

“Geen werk, dus geen betaling” is dan niet automatisch de juiste regel. Wie onder de regeling dienstverlening aan huis valt, heeft onder voorwaarden recht op maximaal zes weken loondoorbetaling bij ziekte.

Dat kan zowel voor de hulp als voor het huishouden een verrassing zijn. Het ontbreken van een salarisadministratie betekent namelijk niet dat er helemaal geen rechten en verplichtingen bestaan.

Een particuliere afspraak is niet vrijblijvend

De regeling dienstverlening aan huis is bedoeld voor bepaalde werkzaamheden die een particulier voor een andere particulier verricht. Denk aan schoonmaken, wassen, tuinwerk of oppassen.

Een belangrijke voorwaarde is dat het werk bij dezelfde particuliere opdrachtgever op minder dan vier dagen per week plaatsvindt. Het aantal uren per dag is daarbij niet beslissend.

Eén uur werken op een dag telt dus als een gewerkte dag. De Rijksoverheid legt de voorwaarden voor het inhuren van hulp uit. Een afspraak voor weinig uren kan daardoor toch onder regels vallen die beide partijen serieus moeten nemen.

Maximaal zes weken doorbetaling

Binnen deze regeling moet bij ziekte maximaal zes weken worden doorbetaald. Dat is een andere positie dan die van veel werknemers die onder de gewone regels voor loondoorbetaling bij ziekte vallen.

Hoeveel precies moet worden betaald, hangt samen met de toepasselijke wettelijke regels en afspraken. Ga daarom niet uitsluitend af op een mondelinge veronderstelling dat ziekte altijd voor rekening van de hulp komt.

Het onderwerp kwam opnieuw onder de aandacht naar aanleiding van Kamervragen over het niet doorbetalen van huishoudelijke hulpen. De kern is dat de bestaande regeling niet alleen gemak voor de opdrachtgever biedt, maar ook verplichtingen bevat.

Niet iedere schoonmaakafspraak valt onder dezelfde regeling

Een huishouden dat een schoonmaakbedrijf inschakelt, zit in een andere situatie dan iemand die rechtstreeks een particulier laat werken. Ook bij werk via een zorgconstructie of persoonsgebonden budget kunnen andere regels relevant zijn.

Het is daarom niet verstandig om een algemene uitspraak te doen over “alle schoonmakers”. Eerst moet duidelijk zijn wie met wie een overeenkomst heeft en hoe het werk is georganiseerd.

Kijk bijvoorbeeld wie het tarief vaststelt, wie de rekening stuurt en welke afspraken op papier staan. Bij twijfel kan juridisch advies helpen om de verhouding goed vast te stellen.

Meerdere adressen maken het niet automatisch één dienstverband

Een hulp kan op verschillende adressen werken. Voor de regeling moet per particuliere werkgever worden gekeken of aan de voorwaarden wordt voldaan.

Iemand die op maandag bij het ene huishouden werkt en op dinsdag bij het andere, heeft daardoor niet vanzelf één gezamenlijke afspraak met beide huishoudens. Ook ziekte moet bij de betrokken adressen worden gemeld.

De overheidsinformatie voor mensen die huishoudelijk werk doen beschrijft die positie. Daar staat ook dat inkomsten moeten worden opgegeven bij de Belastingdienst en, wanneer van toepassing, de uitkeringsinstantie.

Vakantie en vakantiegeld horen eveneens bij de afspraken

Ziekte is niet het enige onderwerp dat bij een informele afspraak gemakkelijk wordt vergeten. De regeling kent ook voorschriften over minimumloon, vakantiegeld en doorbetaling tijdens vakantie.

Een bedrag dat iedere week wordt overgemaakt, vertelt op zichzelf nog niet hoe die onderdelen zijn geregeld. Staat vakantiegeld apart vermeld? Is duidelijk welke vakantie-uren worden opgebouwd? En wat gebeurt er wanneer het huishouden zelf een paar weken weg is?

Door dat vooraf op te schrijven, hoeven partijen niet pas tijdens een conflict te ontdekken dat ze verschillende verwachtingen hadden.

Een eenvoudig contract kan veel onduidelijkheid voorkomen

Voor een heldere afspraak is geen dik personeelsreglement nodig. Een overzicht van de werkzaamheden, werkmomenten, vergoeding en regels rond afwezigheid kan al veel helpen.

De Rijksoverheid stelt hiervoor een model voor een arbeidscontract bij hulp in huis beschikbaar via de informatiepagina over dienstverlening aan huis.

Bespreek het document samen. Een contract dat alleen wordt doorgestuurd en niet wordt begrepen, voorkomt minder problemen dan een korte toelichting op de belangrijkste onderdelen.

Leg een ziekmelding en betalingsafspraak vast

Wanneer de hulp ziek is, is het verstandig de melding en de verdere afspraken schriftelijk te bevestigen. Dat kan ook in een kort bericht, zolang duidelijk is wat is afgesproken.

Voor de hulp helpt een overzicht van gebruikelijke werkdagen, betalingen en contactmomenten wanneer later discussie ontstaat. Voor het huishouden voorkomt dezelfde administratie dat een tijdelijke wijziging onbedoeld als nieuwe vaste afspraak wordt gezien.

De praktische les is niet dat iedere particuliere opdrachtgever een complete HR-afdeling nodig heeft. Wel dat een terugkerende schoonmaakafspraak meer inhoudt dan het betalen van alleen de uren waarop iemand daadwerkelijk met een stofzuiger voor de deur staat.