Na een scheiding moet de verdeling van het ouderdomspensioen binnen twee jaar bij de pensioenuitvoerder worden gemeld om de rechtstreekse uitbetaling te regelen. Is dat niet gebeurd? Dan is het recht op een deel van het pensioen niet automatisch verdwenen. De betaling kan wel een zaak tussen jou en je ex-partner worden. Dat onderscheid is van belang voor mensen die hun scheidingspapieren pas weer bekijken wanneer de pensioendatum nadert. Een gemiste termijn kan voelen alsof er niets meer te regelen valt. Bij pensioenverevening ligt dat genuanceerder.
Begin met het convenant en de brieven van de pensioenuitvoerder. Daaruit moet blijken welke verdeling is afgesproken en of die ook is verwerkt.
Wat normaal gesproken wordt verdeeld
Bij een
huwelijk of geregistreerd partnerschap is het uitgangspunt dat beide ex-partners recht hebben op de helft van het ouderdomspensioen dat de ander tijdens die periode heeft opgebouwd.
Het gaat niet om de helft van het totale pensioen over een heel arbeidsleven. Opbouw vóór het huwelijk en na de scheiding valt buiten die standaardverdeling. Bovendien kunnen in de huwelijkse voorwaarden of het scheidingsconvenant andere afspraken staan.
De huidige wettelijke regeling geldt voor
scheidingen na 30 april 1995. Voor oudere scheidingen gelden andere regels.
De Rijksoverheid beschrijft de verdeling van ouderdomspensioen na een scheiding.
Controleer dus eerst op welke periode de berekening betrekking heeft. Een bedrag op het meest recente pensioenoverzicht is niet automatisch het bedrag waarvan de helft moet worden gedeeld.
De tweejaarstermijn gaat over de uitbetaling
Als de verevening tijdig wordt gemeld, kan de pensioenuitvoerder het betreffende pensioendeel rechtstreeks aan de ex-partner betalen.
Het Nederlandse
Pensioenfonds legt uit wat er gebeurt als die melding niet binnen twee jaar is gedaan: degene die het pensioen ontvangt, moet dan zelf voor de betaling aan de ex-partner zorgen.
Het fonds maakt daarnaast duidelijk dat een automatisch bericht van de gemeente over een scheiding iets anders is dan het doorgeven van de gemaakte pensioenkeuzes.
Lees de uitleg van Het Nederlandse Pensioenfonds.
Ga daarom niet uitsluitend af op de gedachte dat alle instanties de scheiding toch al kennen. Zoek naar een bevestiging waarin de pensioenverdeling zelf wordt genoemd. Ontbreekt die, vraag dan wat er precies geregistreerd staat.
Wanneer begint jouw deel?
Bij de gebruikelijke verevening hangt de betaling samen met de pensioeningang van degene die het pensioen heeft opgebouwd. Je krijgt het betreffende deel dus niet noodzakelijk op jouw eigen AOW-datum.
Bij conversie is het anders geregeld. Daarbij worden aanspraken omgezet in een zelfstandig pensioenrecht voor de ex-partner. Dat maakt het noodzakelijk om eerst vast te stellen welke keuze destijds is gemaakt.
Het Juridisch Loket bevestigt ook dat bij een te late melding het recht op pensioenverdeling kan blijven bestaan, terwijl de ex-partners de betaling zelf moeten regelen.
Bekijk de uitleg over pensioen na echtscheiding.
Maak bij een leeftijdsverschil een tijdlijn met beide pensioendata. Dat geeft meer inzicht dan één gezamenlijk jaartal boven een begroting.
Een voorbeeld maakt het verschil zichtbaar
Stel dat uit een berekening blijkt dat €800 bruto per maand aan ouderdomspensioen betrekking heeft op de huwelijkse periode. Bij een standaardverdeling van de helft gaat het dan om €400 bruto per maand voor de ex-partner.
Dit is een vereenvoudigd voorbeeld, zonder afwijkende afspraken of bijzondere omstandigheden. Het bedrag moet in een echte zaak door de pensioenuitvoerder worden vastgesteld.
Als rechtstreekse betaling niet is geregeld, blijft een praktische vraag over: hoe komt dat bedrag iedere maand bij de juiste persoon terecht? Leg afspraken over betaling, ingangsdatum en informatie-uitwisseling schriftelijk vast. Vraag ook hoe jullie omgaan met latere aanpassingen van het pensioen.
Een mondelinge afspraak is moeilijk terug te vinden wanneer er jaren later verschil van mening ontstaat.
Houd de verschillende regelingen uit elkaar
AOW, ouderdomspensioen en nabestaandenpensioen hebben ieder hun eigen regels. Een verdeling van werknemerspensioen betekent bijvoorbeeld niet dat je ook de helft van de AOW van je ex ontvangt.
Het officiële
informatieblad over pensioenverdeling bij scheiding behandelt die verschillende situaties en de gevolgen van keuzes bij de verdeling.
Vraag bij meerdere pensioenuitvoerders afzonderlijk na wat is vastgelegd. Een bevestiging van het ene fonds bewijst niet dat het andere fonds dezelfde documenten heeft ontvangen.
Is de pensioendatum al verstreken en ontbreekt betaling? Leg het dossier dan voor aan een juridisch deskundige. Laat daarbij ook beoordelen welke eerdere bedragen nog kunnen worden gevorderd. De gemiste tweejaarstermijn alleen is in ieder geval geen voldoende reden om het dossier dicht te slaan.