€50.000 schenken op papier? Voor het erfbelastingvoordeel betaal je jaarlijks €3.000 rente

De hoofdsom kan voorlopig blijven waar hij is. De rente vraagt ondertussen om geld dat je wél beschikbaar hebt. Juist dat verschil verdient aandacht voordat ouders een groot bedrag vastleggen.

Bij €25.000 is 6 procent €1.500 per jaar. Bij €100.000 loopt de jaarlijkse rentebetaling op tot €6.000. Dat zijn bedragen die in een begroting van AOW en pensioen behoorlijk kunnen meetellen.

Je legt vast dat je iemand een bedrag schenkt, maar betaalt dat bedrag pas later uit. In de tussentijd heeft de ontvanger een vordering op jou. Jij hebt een schuld aan de ontvanger.

Dat kan bijvoorbeeld passen bij ouders die hun kinderen willen bevoordelen, maar het geld nog nodig hebben of vooral overwaarde in een woning bezitten. ABN AMRO beschrijft in zijn informatie over schenken op papier hoe zo’n schuld aan kinderen ontstaat en welke belastingen erbij komen kijken.

Het gaat dus om een afspraak met gevolgen tijdens je leven én bij de afwikkeling van je nalatenschap. Een bedrag opschrijven en de papieren daarna in een la leggen is onvoldoende voor het gewenste belastingvoordeel.

De voorwaarden van de Belastingdienst zijn duidelijk voor een papieren schenking die later op de erfenis in mindering moet komen: laat de schenking door een notaris vastleggen en betaal ieder jaar daadwerkelijk minimaal 6 procent rente aan de ontvanger.

Alleen in je eigen administratie noteren dat rente verschuldigd is, voldoet niet aan de eis van daadwerkelijke betaling. Bewaar daarom de akte en de bewijzen van de rentebetalingen zorgvuldig.

Vraag bij het afsluiten meteen hoe de rente over het eerste, mogelijk onvolledige jaar moet worden berekend en wanneer je moet betalen. Zo voorkom je dat je uitgaat van een kalenderjaar terwijl de afspraken een andere betaalperiode bevatten.

Bij een papieren schenking van €50.000 komt €3.000 jaarlijkse rente neer op gemiddeld €250 per maand. Dat is een rekensom voor de begroting; het schrijft niet voor dat je de rente maandelijks moet overmaken.

Stel dat er na de vaste lasten €400 per maand overblijft. Reserveer je daarvan €250 voor de rente, dan resteert €150 voor andere uitgaven en tegenvallers. Een belastingvoordeel voor later kan daardoor samengaan met weinig ruimte op je huidige rekening.

Maak die berekening ook voor de situatie waarin één partner overlijdt, een pensioen verandert of onderhoud aan de woning nodig is. De Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie adviseert bij schenken eerst na te gaan of voldoende inkomen en vermogen overblijven voor het eigen levensonderhoud en onverwachte uitgaven.

Dat de hoofdsom nog niet op de rekening van je kind staat, betekent niet dat de schenking buiten de schenkbelasting valt. Ook hier tellen de vrijstellingen, de omvang van de gift en de relatie tussen schenker en ontvanger mee.

Een voorbeeld van €50.000 zegt daarom alleen iets over de rente bij die hoofdsom. Het is geen bedrag dat iedere ouder zomaar belastingvrij op papier kan schenken.

De gewone mogelijkheden om belastingvrij aan kinderen te schenken vragen hun eigen beoordeling. Leg bij een grotere gift ook vast wie eventuele schenkbelasting betaalt en uit welk beschikbaar geld dat gebeurt.

De ontvanger krijgt een vordering, terwijl het geld mogelijk pas veel later beschikbaar komt. Dat kan gevolgen hebben voor belasting en toeslagen.

Ouders kunnen dus niet volstaan met hun eigen voordeel berekenen. Vraag ook wat de afspraak betekent voor de aangifte en vermogenspositie van het kind. De Belastingdienst wijst erop dat beide partijen de papieren schenking in de inkomstenbelastingaangifte moeten verwerken.

De Consumentenbond noemt bij de voor- en nadelen van schenken op papier eveneens de jaarlijkse rente, mogelijke notariskosten en extra belasting voor de ontvanger.

Wil je de schenking tijdens je leven uitbetalen, bijvoorbeeld na verkoop van de woning? Dan is voor het vastleggen van die schenking volgens de Belastingdienst geen notaris nodig. Dat is een andere situatie dan de hierboven beschreven aftrek op een latere erfenis.

Bespreek daarom vooraf wanneer het geld opeisbaar wordt en welk voordeel je beoogt. Vraag om een berekening voor beide partijen, inclusief jaarlijkse rente en kosten. Bij €50.000 begint de praktische afweging met een eenvoudige vraag: kun je de bijbehorende rentebetaling ieder jaar dragen?