Thuisbatterij blijft belast met 21 procent btw: oproep om belasting te schrappen

Vereniging Eigen Huis wil dat verschil opheffen. De belangenorganisatie pleit ervoor thuisbatterijen die samen met zonnepanelen worden gebruikt eveneens onder het nultarief te brengen. Een aangenomen motie vraagt het kabinet inmiddels te onderzoeken of een regeling naar Duits voorbeeld ook in Nederland nuttig en uitvoerbaar is.

Voor huiseigenaren is één nuance essentieel: de btw is nog niet afgeschaft. Er ligt een politieke opdracht om de mogelijkheid te onderzoeken, maar er is nog geen ingevoerde belastingkorting. Wie vandaag een batterij bestelt, kan dus niet automatisch uitgaan van nul procent btw.

Het financiële belang is aanzienlijk. Stel dat een batterij inclusief installatie €8.000 exclusief btw kost. Met 21 procent btw wordt de consumentenprijs €9.680. Het verschil bedraagt in dat rekenvoorbeeld €1.680.

Bij een installatie van €12.000 exclusief btw gaat het om €2.520 belasting. De werkelijke besparing bij een eventueel nultarief hangt uiteraard af van de prijs, de installatiekosten en de vraag of leveranciers hun prijzen ongewijzigd laten.

Voor zonnepanelen op of bij een bestaande woning geldt nu al een nultarief. De Belastingdienst legt uit dat dit zowel voor de levering als de installatie geldt, mits aan de voorwaarden wordt voldaan.

Een thuisbatterij wordt fiscaal anders behandeld, hoewel die vaak direct naast de zonnepanelen en omvormer wordt geplaatst.

De discussie krijgt extra gewicht doordat de salderingsregeling op 1 januari 2027 eindigt. Onder die regeling kan teruggeleverde zonnestroom worden weggestreept tegen stroom die op een ander moment van het net wordt afgenomen.

Na het einde van salderen wordt het belangrijker om opgewekte elektriciteit direct zelf te gebruiken. Een thuisbatterij kan overdag geproduceerde zonnestroom bewaren voor de avond, wanneer het huishouden meer stroom gebruikt en de panelen weinig of niets opwekken.

Dat maakt een batterij echter niet automatisch rendabel. De uitkomst hangt af van het jaarlijkse stroomverbruik, het aantal zonnepanelen, de capaciteit en levensduur van de batterij, energieprijzen, terugleverkosten en het gekozen energiecontract.

Een te grote batterij kan een groot deel van het jaar onvoldoende worden benut. Een te kleine batterij kan op zonnige dagen snel vol zitten. Ook laadverliezen en slijtage moeten in een eerlijke berekening worden meegenomen.

Sommige consumenten kunnen de btw op een thuisbatterij nu al terugvragen. Dat betekent echter niet dat iedere eigenaar recht heeft op volledige teruggave.

Volgens de Belastingdienst moet de batterij onder meer worden gebruikt voor de in- en verkoop van stroom aan een energiemaatschappij. Ook moet de installatie beschikken over een energiemanagementsysteem waarmee in stroom kan worden gehandeld.

Wie voor de btw als ondernemer wordt gezien, krijgt bovendien met aangiften en belasting over ontvangen vergoedingen te maken. Bij privégebruik kunnen aanvullende correcties gelden. Het is daardoor iets anders dan het eenvoudige nultarief dat consumenten bij reguliere zonnepanelen op een woning kennen.

Vereniging Eigen Huis vindt dat het huidige systeem consumenten te veel richting stroomhandel duwt. Veel huishoudens willen hun zonne-energie vooral zelf opslaan en gebruiken, zonder actief te handelen op de energiemarkt of een aanvullende administratie bij te houden.

De Tweede Kamer heeft op 9 juni gestemd over een motie die het kabinet vraagt het eigen verbruik van zonnestroom te stimuleren. Daarbij moet worden bekeken of een regeling zoals die in Duitsland wordt gebruikt, al dan niet tijdelijk in Nederland kan worden toegepast.

De motie van Grinwis, Klos en Heutink vraagt nadrukkelijk om een regeling die het elektriciteitsnet ontlast. De Kamer moet hierover rond Prinsjesdag worden geïnformeerd.

Dat is minder vergaand dan een besluit om het tarief onmiddellijk naar nul procent te brengen. Het kabinet kan na onderzoek ook voorwaarden voorstellen, voor een andere stimulans kiezen of besluiten dat een btw-verlaging te duur of Europeesrechtelijk ingewikkeld is.

Vereniging Eigen Huis wil dat een mogelijk nultarief wordt gekoppeld aan duidelijke voorwaarden. Een batterij zou bijvoorbeeld bij een zonnepaneleninstallatie moeten horen en zo moeten worden aangestuurd dat hij pieken op het stroomnet niet juist verergert.

Voor consumenten die al een offerte hebben, is het verleidelijk de aankoop uit te stellen in afwachting van Prinsjesdag. Of dat verstandig is, hangt af van de persoonlijke situatie. Er bestaat geen zekerheid dat het nultarief er komt, wanneer het ingaat en of bestaande bestellingen eronder zouden vallen.

Vraag een leverancier daarom om een berekening met en zonder btw-teruggave, laat het verwachte eigen verbruik zien en controleer welke aannames over energieprijzen worden gebruikt. Een offerte die alleen een zeer korte terugverdientijd noemt zonder slijtage, laadverlies en contractkosten mee te nemen, verdient extra controle.

De oproep van Vereniging Eigen Huis maakt de kans op een fiscale wijziging concreter. Voorlopig blijft de hoofdregel echter eenvoudig: zonnepanelen op een woning kunnen onder nul procent btw vallen, maar voor de thuisbatterij geldt normaal nog 21 procent.