Wie ziek op een WIA-beslissing wacht, krijgt €100 per dag als UWV ook de termijn van de rechter mist

Werkgevers die op een beslissing over een (ex-)werknemer wachten, kregen van dezelfde rechtbank vier maanden. UWV gaf in alle zaken dezelfde reden voor de vertraging: een tekort aan verzekeringsartsen. De uitspraken kwamen op 12 en 13 november 2026 online.

Hieronder lees je hoe lang UWV erover mag doen, wat je kunt doen als het te laat is en wat de rechter dan beslist.

Voor een WIA-aanvraag staat in de wet een termijn van acht weken. UWV haalt dat al lang niet. Daarom verlengde het die termijn per 1 januari 2026 tijdelijk naar zestien weken, in overleg met het ministerie van Sociale Zaken. Dat geldt ook voor een herbeoordeling.

Bij bezwaar is het anders. Je hebt zes weken om bezwaar te maken. Daarna heeft UWV in de regel dertien weken. Gaat je bezwaar over een besluit na een keuring door een verzekeringsarts of arbeidsdeskundige, dan is dat zeventien weken. Vraagt UWV advies aan een deskundige van buiten, dan wordt het eenentwintig weken.

UWV mag de termijn één keer verlengen zonder jouw toestemming. Stel: je maakt bezwaar tegen een WIA-besluit dat op een keuring berust. Dan zit je volgens een berekening van DDS op ongeveer 23 weken na het besluit, of 29 weken als UWV verlengt. Welke termijn voor jou geldt, staat in de brief die je van UWV kreeg.

Is de termijn voorbij zonder beslissing, en zonder brief dat UWV meer tijd nodig heeft? Dan is UWV te laat. Je kunt dan een melding te late beslissing doen, met het formulier van UWV of met een gewone brief. Dat heet ook wel in gebreke stellen.

UWV probeert daarna binnen twee weken te beslissen. Lukt dat niet, dan gaat een dwangsom lopen. Die bedraagt €23 per dag voor de eerste veertien dagen, €35 voor de veertien dagen daarna en €45 voor de rest. Na 42 dagen stopt de teller. Het maximum is €1.442.

Het kabinet overwoog dit jaar om die dwangsom bij WIA-aanvragen tijdelijk te schrappen. DDS schreef eerder over dat plan en de twijfel van de minister. Zolang de wet niet verandert, geldt de dwangsom gewoon.

Twee weken na je melding mag je ook in beroep bij de rechtbank. Je hoeft dan niet eerst nog bezwaar te maken. Dat beroep gaat alleen over de vraag of UWV te laat is, niet over de inhoud van je WIA.

Volgens de wet moet UWV na een gewonnen beroep binnen twee weken beslissen. In bijzondere gevallen mag de rechter een langere termijn geven. De rechtbank Midden-Nederland vindt het tekort aan verzekeringsartsen zo'n bijzonder geval.

Ze sluit aan bij een uitspraak van drie rechters van 9 januari 2025. Daarin staat het onderscheid. Voor een werknemer gaat het om het recht op een uitkering en dus om zijn inkomen. Voor een werkgever gaat het om lagere lasten. Daarom krijgt UWV bij werknemers twee maanden en bij werkgevers vier.

Een voorbeeld is ECLI:NL:RBMNE:2026:7985, een uitspraak van 2 november 2026 die op 12 november online kwam. Een vrouw maakte op 4 maart 2026 bezwaar tegen een WIA-besluit. UWV ontving haar ingebrekestelling op 10 september. Op 29 september ging ze in beroep. UWV gaf toe dat het te laat was. Het moet nu binnen twee maanden na verzending van de uitspraak beslissen.

In een zaak van een schoolstichting als werkgever, ECLI:NL:RBMNE:2026:7987 van 4 november, kreeg UWV vier maanden. UWV vroeg in sommige zaken om nog meer tijd, maar dat wees de rechtbank af.

Ook wie voor de tweede keer naar de rechter moest, kreeg opnieuw twee maanden. Een hogere dwangsom gaf de rechtbank daar niet. Bij UWV is volgens de rechtbank "geen sprake van onwil, maar van een ernstig tekort aan mankracht".

De uitspraken zijn gedaan zonder zitting. Wie het er niet mee eens is, kan binnen zes weken verzet doen.

Mist UWV de nieuwe termijn, dan betaalt het €100 voor elke dag te laat. Het maximum van €15.000 is na 150 dagen bereikt. Stel: UWV beslist twintig dagen na het einde van de termijn. Dan krijg je €2.000.

Het griffierecht krijg je terug. Voor een particulier is dat bij een uitkeringszaak €54 in 2026. Schreef een advocaat of andere beroepsmatige hulp je beroepschrift, dan kende de rechtbank daarnaast €467 aan proceskosten toe. Wie het zelf deed, kreeg alleen het griffierecht terug.

De dwangsom na je melding kan daarbovenop komen. In een zaak van een werkgever stelde de rechtbank die vast op het maximum van €1.442.

Niet elke rechtbank rekent met twee maanden. De rechtbank Den Haag gaf UWV in september negen weken in ruim twintig zaken. De rechtbank Rotterdam koos op 30 juli 2025 voor dertig weken bij werknemers, gerekend vanaf het moment dat het beroep binnenkomt. Het bedrag van €100 per dag, tot €15.000, is volgens die rechtbank landelijk beleid van de rechtbanken.

UWV kondigde de langere termijn van zestien weken aan in een persbericht van 1 december 2025. Als oorzaak noemt UWV het groeiende aantal aanvragen en het tekort aan verzekeringsartsen. UWV schrijft daar ook dat dwangsommen "hun werking hebben verloren".

De minister van Sociale Zaken schreef de Tweede Kamer op 23 juni 2026 over de wachttijden. Eind maart wachtten ruim 11.000 mensen langer dan zes maanden op een eerste WIA-beoordeling. Volgens de prognose van UWV loopt de achterstand op tot ongeveer 100.000 à 150.000 wachtenden in 2030. Herbeoordelingen doet UWV dit jaar alleen nog bij schrijnende situaties.

UWV geeft voorrang aan de WIA-aanvraag van wie twee jaar ziek is, en aan beoordelingen voor de Wajong. Dat zijn de beoordelingen die bepalen of iemand inkomen krijgt.

Wacht je op je eerste WIA-beslissing, dan belt UWV je twee weken voordat de uitkering zou ingaan. In dat gesprek kijkt UWV of je een voorschot kunt krijgen. Is je werkgever eigenrisicodrager voor de WGA, dan belt UWV niet en betaalt je werkgever het voorschot.

Zoek eerst de brief op waarin UWV je aanvraag of bezwaar bevestigt, en eventuele brieven over verlenging. Daarin staat tot wanneer UWV mag beslissen. Is die datum voorbij, stuur dan de melding en bewaar een kopie met de datum van verzending. Na twee weken zonder beslissing loopt de dwangsom en kun je in beroep. Dat kost je €54 griffierecht, dat je terugkrijgt als de rechter je gelijk geeft.