Opname in een verpleeghuis zonder partner in je koophuis: na 2 jaar stopt de hypotheekrenteaftrek en valt het huis in box 3

Ga je vanwege ouderdom of om medische redenen in een verzorgings- of verpleeghuis wonen, dan blijft je koophuis niet vanzelf onbeperkt je eigen woning voor de belasting. Het hangt ervan af of je fiscale partner in het huis blijft wonen. Is dat niet zo, dan kun je volgens de Belastingdienst nog tot 2 jaar na de datum van opname de hypotheekrente aftrekken. Daarna valt de woning, samen met de hypotheekschuld, in box 3.

Van zo'n opname is volgens de Belastingdienst sprake als je een indicatiestelling hebt van het Centrum indicatiestelling zorg (CIZ). De regeling gaat dus over een opname vanwege zorg, niet over een tijdelijk verblijf elders.

Blijft je fiscale partner in de woning wonen, dan blijft het huis je eigen woning en kun je de kosten blijven aftrekken. Dat zijn de betaalde rente over de hypotheek of lening, en periodieke betalingen voor de rechten van erfpacht, opstal of beklemming. Je geeft daarnaast gewoon het eigenwoningforfait aan; in 2026 is dat 0,35 procent van de WOZ-waarde bij een WOZ-waarde van meer dan €75.000 tot en met €1.350.000.

Woonden jullie ongehuwd samen en waren jullie fiscale partners op het moment van de opname, dan staan jullie daarna niet meer op hetzelfde adres ingeschreven. Toch blijven jullie fiscale partners, tenzij één van jullie de Belastingdienst per brief laat weten geen fiscale partners meer te willen zijn, of één van jullie een andere fiscale partner krijgt.

Heb je geen fiscale partner, of gaat je fiscale partner ook in een verzorgings- of verpleeghuis wonen, dan kun je nog tot 2 jaar na de datum van opname de hypotheekrente en kosten aftrekken. Na die 2 jaar heb je geen recht meer op renteaftrek. De woning valt dan inclusief de schuld in box 3, bij je vermogen.

Een voorbeeld: ben je op 1 november 2024 opgenomen en woont er geen fiscale partner meer in het huis, dan kun je nog tot 1 november 2026 hypotheekrente aftrekken. Daarna telt het huis met de hypotheekschuld mee in box 3. Houd de datum van opname dus goed bij, want daar begint de termijn van 2 jaar, niet op een later moment, bijvoorbeeld wanneer je het huis leeghaalt.

Verhuur je de woning binnen 2 jaar na je opname aan iemand anders, dan kun je geen hypotheekrente en kosten meer aftrekken. De woning valt dan in box 3 als onderdeel van je vermogen, ook al zijn de 2 jaar nog niet om.

Laat je binnen die 2 jaar iemand anders in de woning wonen die er vóór je opname nog niet woonde, dan vraagt de Belastingdienst je een brief te sturen waarin je je situatie uitlegt. Die stuur je naar het postadres van je belastingkantoor.

Valt het huis in box 3, dan telt het mee als vermogen. Volgens de Belastingdienst kan een hoger vermogen gevolgen hebben voor inkomensafhankelijke regelingen, zoals toeslagen en je eigen bijdrage aan het verzorgings- of verpleeghuis. Het moment waarop de renteaftrek stopt, is dus ook het moment om na te gaan wat het huis in box 3 betekent voor die regelingen.

Krijgen jullie zorgtoeslag of huurtoeslag, dan heeft de opname ook daarvoor gevolgen, afhankelijk van waar de opgenomen partner staat ingeschreven. Dienst Toeslagen legt dat uit op de pagina's over zorgtoeslag en huurtoeslag bij een opname in een zorginstelling.

Wil je vaker zulke uitleg over je geld in je tijdlijn? Like en volg DDS op Facebook.