Koop of verkoop je via Vinted? AI-foto’s kunnen gebreken verbergen en als nepbewijs worden gebruikt

Dat hoeft niet automatisch fraude te betekenen. Steeds meer verkopers gebruiken kunstmatige intelligentie om hun advertentiefoto’s aantrekkelijker te maken. Het probleem begint wanneer AI niet alleen de achtergrond opruimt, maar ook de werkelijkheid verandert.

Een verkleurde plek kan verdwijnen. Een trui kan een iets andere kleur krijgen. Kreukels, slijtage en kleine beschadigingen worden door beeldsoftware soms als ongewenste onregelmatigheden weggepoetst. De koper ziet dan niet langer het artikel dat daadwerkelijk in de kast ligt, maar een opgepoetste digitale versie.

Uit onderzoek van de NOS naar AI-foto’s op Vinted blijkt dat het verschijnsel geen uitzondering meer is. De redactie vond binnen een uur tientallen advertenties met beelden die met AI waren gemaakt of verbeterd.

Er bestaat een belangrijk verschil tussen het verwijderen van een rommelige slaapkamer op de achtergrond en het aanpassen van het product zelf. Een neutrale achtergrond kan een advertentie overzichtelijker maken zonder de koper te misleiden.

Anders wordt het wanneer de kleur, pasvorm of staat van het artikel wordt veranderd. Vinted schrijft in zijn eigen uitleg over een goede artikelbeschrijving dat gebreken in de advertentie moeten worden genoemd én op de foto’s zichtbaar moeten zijn.

Dat valt ook te begrijpen. Bij een tweedehands aankoop kan een kleine beschadiging het verschil maken tussen een goede koop en een miskoop. Een vlek die op de foto onzichtbaar is gemaakt, wordt niet minder echt wanneer de koper het pakket opent.

Vinted zegt dat AI als hulpmiddel niet verboden is, zolang de afbeelding een nauwkeurige voorstelling van het artikel blijft. Kunstmatige intelligentie gebruiken om iemand bewust op het verkeerde been te zetten, is volgens het platform niet toegestaan.

De risico’s beperken zich niet tot kopers. Ook verkopers kunnen door gemanipuleerde foto’s geld verliezen.

Er zijn volgens de NOS verhalen van kopers die na ontvangst van een artikel een foto produceren waarop plotseling ernstige schade te zien is. Met AI kan een kras, scheur of ander gebrek worden toegevoegd dat er bij verzending niet was. Zo’n afbeelding wordt vervolgens bij Vinted ingediend als bewijs dat het product beschadigd of verkeerd beschreven was.

Voor het platform ontstaat dan een lastig probleem. De koper toont een overtuigend beeld van schade, terwijl de verkoper stelt dat de foto niet echt is. Wanneer het geschil verkeerd afloopt, kan de verkoper zowel het product als de verkoopopbrengst kwijtraken.

Het is daarom niet overdreven om het inpakproces bij duurdere artikelen vast te leggen. Maak vlak voor verzending duidelijke foto’s van alle kanten. Fotografeer serienummers, merklabels en eventuele bestaande gebruikssporen. Leg daarna vast hoe het artikel wordt ingepakt en maak ten slotte een foto van de gesloten verpakking en het verzendlabel.

Dat biedt geen absolute garantie, maar het zorgt wel voor een dossier dat meer bevat dan het ene betwiste beeld van de koper.

Ontvang je een artikel dat duidelijk afwijkt van de advertentie, reageer dan snel. Volgens de regels van Vinted Kopersbescherming moet een probleem binnen twee dagen na de aflevermelding worden doorgegeven.

Dat gebeurt via de knop ‘Ik heb een probleem’ in het gesprek met de verkoper. Wie te lang wacht of alvast op ‘Alles is oké’ drukt, loopt het risico dat de bestelling wordt afgerond en de betaling automatisch aan de verkoper wordt vrijgegeven.

Vinted beschouwt onder meer een verkeerde kleur, een niet-gemelde beschadiging, ontbrekende onderdelen en namaak als voorbeelden van een artikel dat duidelijk anders is dan beschreven.

Een kledingstuk dat alleen niet mooi staat of niet goed past, valt daar niet automatisch onder. Het moet echt gaan om een relevant verschil tussen de advertentie en het ontvangen artikel.

Kopers kunnen het risico verkleinen door bij een opvallend perfecte advertentie om aanvullende beelden te vragen. Vraag bijvoorbeeld om een onbewerkte foto bij daglicht, een close-up van het label of een beeld van een specifiek detail naast een handgeschreven briefje met de datum.

Een echte particuliere verkoper die het product daadwerkelijk bezit, kan zo’n aanvullende foto meestal eenvoudig maken. Iemand die alleen over gegenereerde beelden, stockfoto’s of afbeeldingen van een buitenlandse webshop beschikt, kan daar meer moeite mee hebben.

Controleer ook de rest van het profiel. Staan er tientallen gloednieuwe artikelen in allerlei maten? Gebruikt iedere advertentie dezelfde kunstmatige webshopachtergrond? Zijn merk, materiaal en herkomst vaag omschreven? Dan is extra voorzichtigheid verstandig.

Verkopers doen er goed aan niet alleen screenshots, maar ook de oorspronkelijke foto- en videobestanden te bewaren. Originele bestanden bevatten vaak gegevens over het moment waarop ze zijn gemaakt. Ook een verzendbewijs, trackinginformatie en de volledige communicatie via Vinted kunnen later belangrijk worden.

Stuur betalingen en afspraken niet buiten het platform om. Een koper die vraagt om via WhatsApp verder te praten of rechtstreeks geld over te maken, haalt een belangrijk deel van het geschil buiten het zicht van Vinted.

AI maakt een slechte advertentie in enkele seconden fraaier. Dat is op zichzelf niet altijd verkeerd. Maar tweedehands kopen draait voor een belangrijk deel om vertrouwen in wat je ziet. Zodra kunstmatige intelligentie de werkelijke staat van een product vervangt door een ideale versie, is het geen digitale poetsbeurt meer. Dan kan een koopje uiteindelijk gewoon geld kosten.