Afbeelding gemaakt met ChatGPT van OpenAI

Vakantie naar Turkije mogelijk duurder door nieuw Europees vliegplan

Economie•24 jul , 13:30

Wilt u DDS vaker zien?

Stel DDS in als voorkeursbron op Google.

Vliegtickets naar onder meer Turkije, Noord-Afrika en delen van het Midden-Oosten kunnen vanaf 2029 duurder worden. De Europese Commissie wil een groter deel van de internationale luchtvaart opnemen in het Europese handelssysteem voor CO2-uitstoot. Luchtvaartmaatschappijen zouden daardoor voor meer vluchten emissierechten moeten kopen.

Voor vakantiegangers is vooral de vraag wat daarvan in de ticketprijs terechtkomt. Daarover bestaat nog geen concreet bedrag. Het voorstel is nog geen definitieve wet en moet eerst door het Europese wetgevingsproces. Het is daarom te vroeg om te stellen dat een vliegticket een bepaald aantal euro’s duurder wordt.

Wel is duidelijk dat de maatregel de kosten van sommige vluchten kan verhogen. Luchtvaartmaatschappijen kunnen ervoor kiezen een deel daarvan door te berekenen aan passagiers.

Welke vluchten kunnen hieronder vallen?

De Europese Commissie presenteerde op 17 juli een voorstel om het emissiehandelssysteem voor de luchtvaart uit te breiden. De voorgenomen uitbreiding richt zich vanaf 2029 op vertrekkende vluchten vanuit de Europese Economische Ruimte naar bestemmingen buiten dat gebied.

Daarbij wordt volgens de uitwerking een afstandsgrens van 5.000 kilometer gebruikt, gemeten vanuit Frankfurt als Europees referentiepunt. Hierdoor kunnen bijvoorbeeld vluchten richting Istanbul, Turkse vakantiebestemmingen, Noord-Afrika en bepaalde bestemmingen in het Midden-Oosten binnen het nieuwe systeem vallen.

Lees ook

Intercontinentale vluchten naar veel verder gelegen bestemmingen, zoals de Verenigde Staten of Oost-Azië, vallen in deze voorgestelde eerste uitbreiding niet automatisch onder dezelfde regeling. Een nadere beschrijving van de routes die in beeld zijn, staat in de toelichting op de voorgenomen uitbreiding.

Dat onderscheid kan tot opvallende situaties leiden: een relatief korte internationale vlucht kan wel onder de Europese CO2-prijs vallen, terwijl een veel langere vlucht voorlopig buiten de uitbreiding blijft.

Hoe werkt de Europese CO2-prijs?

Binnen het Europese emissiehandelssysteem moeten bedrijven rechten inleveren voor de CO2 die zij uitstoten. Die emissierechten hebben een marktprijs. Hoe meer uitstoot onder het systeem valt en hoe duurder de rechten worden, hoe hoger de kosten voor de betrokken onderneming.

De luchtvaart valt al gedeeltelijk onder dit systeem. De regels zijn momenteel vooral gericht op vluchten binnen de Europese Economische Ruimte. De Commissie wil die werking uitbreiden omdat de internationale aanpak volgens Brussel onvoldoende uitstootvermindering oplevert.

Op haar officiële informatiepagina over luchtvaartemissies schrijft de Europese Commissie dat de luchtvaart een van de snelst groeiende bronnen van broeikasgasuitstoot is. Met het nieuwe voorstel wil Brussel de prikkel vergroten om zuinigere vliegtuigen en duurzamere brandstoffen te gebruiken.

Wat betekent dit voor de ticketprijs?

Een CO2-heffing wordt formeel betaald door de luchtvaartmaatschappij, maar dat betekent niet dat de reiziger er niets van merkt. De maatschappij kan de extra kosten verwerken in het basistarief, een toeslag of een aangepaste prijsstrategie.

Hoe groot het effect wordt, hangt af van verschillende factoren:

de toekomstige prijs van emissierechten;
het brandstofverbruik per vlucht;
het gebruikte vliegtuigtype;
het aantal passagiers over wie de kosten kunnen worden verdeeld;
de mate van concurrentie op de route;
de vraag of luchtvaartmaatschappijen de kosten volledig doorberekenen.

Een concreet prijskaartje noemen is daarom nu onverantwoord. De regels moeten bovendien nog worden goedgekeurd en kunnen tijdens onderhandelingen veranderen.

Het meest waarschijnlijke scenario is niet dat alle tickets op één dag met hetzelfde bedrag stijgen. De kosten zullen eerder onderdeel worden van het dynamische prijssysteem waarmee luchtvaartmaatschappijen hun tarieven voortdurend aanpassen.

Internationale luchtvaartorganisatie is kritisch

De internationale luchtvaartorganisatie ICAO heeft zich kritisch over de Europese plannen uitgelaten. In een verklaring over de voorgestelde uitbreiding waarschuwt de organisatie dat luchtvaartmaatschappijen met overlappende klimaatregelingen te maken kunnen krijgen.

Internationale vluchten vallen namelijk ook onder CORSIA, het wereldwijde compensatiesysteem voor de luchtvaart. ICAO vreest dat een afzonderlijke Europese uitbreiding kan leiden tot dubbele lasten en conflicten met de internationale aanpak.

De Europese Commissie stelt daar tegenover dat de wereldwijde regeling tot dusver onvoldoende effect heeft en dat Europa daarom aanvullende stappen moet zetten.

Nog niet boeken uit angst voor 2029

Voor consumenten is er op korte termijn weinig reden om een vakantie halsoverkop naar voren te halen. De beoogde invoeringsdatum ligt pas in 2029 en het voorstel kan nog worden aangepast. Ticketprijzen worden de komende jaren bovendien door veel meer factoren bepaald, waaronder brandstofkosten, belastingen, luchthavenheffingen en beschikbare capaciteit.

Lees ook

Wel bevestigt het voorstel een bredere trend: vliegen krijgt steeds nadrukkelijker een prijs voor de veroorzaakte uitstoot. Populaire bestemmingen buiten de Europese Unie kunnen daardoor geleidelijk duurder worden.

Wie later een reis vergelijkt, doet er goed aan niet alleen naar de kale ticketprijs te kijken. Bagage, stoelreservering, vervoer naar de luchthaven en mogelijke milieutoeslagen bepalen gezamenlijk wat een vakantie werkelijk kost.