Weinig pensioen en geld vast in je huis? Deze aanvulling is soms mogelijk

Voor iemand met een koopwoning klinkt aanvullende bijstand misschien als iets waarvoor hij toch niet in aanmerking komt. Er staat immers een huis op naam. Toch is dat te kort door de bocht.

De Aanvullende Inkomensvoorziening Ouderen, meestal AIO genoemd, is bedoeld voor mensen op AOW-leeftijd die in Nederland wonen en onvoldoende inkomen en vermogen hebben. De SVB beoordeelt of aan de voorwaarden wordt voldaan.

Een onvolledige AOW kan aanleiding zijn om dit te controleren. Ook met volledige AOW kan in bepaalde huishoudsituaties een aanvulling mogelijk zijn, bijvoorbeeld wanneer er een jongere partner is. Het gaat steeds om het geheel van de situatie. De SVB beschrijft voor wie AIO bedoeld is.

Bij een eigen huis kijkt de SVB naar de overwaarde. Daarbij wordt de WOZ-waarde verminderd met de resterende hypotheekschuld. Afhankelijk van die overwaarde kan een gewone aanvulling of ondersteuning in de vorm van een renteloze lening mogelijk zijn.

Er geldt ook een belangrijke voorwaarde: wie via de bank een extra hypotheek op de overwaarde kan krijgen om van te leven, krijgt volgens de SVB geen AIO-aanvulling. Kan dat niet, dan kan een lening via de AIO mogelijk wel in beeld komen.

Bij een geldlening boven 5.000 euro is een notariële krediethypotheek nodig. De bijbehorende kosten komen voor rekening van de aanvrager. Als die niet zelf betaald kunnen worden, kan de SVB ze voorschieten en bij de lening optellen. Dit zijn de AIO-regels voor een koopwoning.

Daarmee is meteen duidelijk waarom “renteloos” niet hetzelfde is als “gratis”. Het geld kan de maandelijkse financiële druk verlichten, maar er ontstaat wel een schuld.

Een lage AOW is op zichzelf onvoldoende om de uitkomst te bepalen. De SVB kijkt ook naar andere inkomsten en naar het vermogen van de aanvrager en een eventuele partner.

Denk bij vermogen aan geld op betaal- en spaarrekeningen en bepaalde andere bezittingen. Gewone spullen die nodig zijn voor het huishouden worden anders behandeld. Ook wordt niet iedere ontvangen tegemoetkoming op dezelfde manier verrekend: huurtoeslag en zorgtoeslag worden volgens de SVB bijvoorbeeld niet van de AIO afgetrokken. Zo beoordeelt de SVB inkomsten en vermogen.

Dat maakt een volledige inventarisatie belangrijk. Alleen het AOW-bedrag invullen en de rest schatten, kan een verkeerd beeld geven. Verzamel liever eerst de laatste pensioenoverzichten, bankgegevens, WOZ-beschikking en hypotheekinformatie.

DDS legde eerder uit hoe een AIO-aanvulling bij een laag inkomen werkt. Bij een koopwoning komt daar de beoordeling van de woning bij.

Wie een mogelijke lening bespreekt, doet er goed aan verder te vragen. Welk bedrag wordt maandelijks verstrekt? Hoe loopt de schuld op? Welke kosten komen erbij? En wat staat er in de overeenkomst over terugbetaling?

Laat die antwoorden op papier zetten. Dat geeft gelegenheid om ze rustig door te nemen, eventueel met iemand die helpt bij de administratie. Een overzicht van het maandbudget hoort daarbij, maar ook een overzicht van de schuld na één of meerdere jaren.

Het kan verleidelijk zijn uitsluitend te kijken naar het acute tekort. Als de energierekening betaald moet worden, voelt de rest ver weg. Toch hoort bij een goede beslissing ook de vraag wat de gekozen oplossing later betekent voor de woning en de financiële ruimte.

De SVB heeft een AIO-check waarmee je kunt nagaan of een aanvraag zinvol kan zijn. Een eerste controle is nog geen toekenning, maar kan wel duidelijk maken welke gegevens nodig zijn.

Bespreek daarbij uitdrukkelijk dat je een eigen woning hebt. Vraag welke vermogensvrijstelling op dat moment geldt en hoe de overwaarde in jouw aanvraag wordt behandeld.

Een koopwoning is geen reden om te doen alsof er geen financieel probleem kan bestaan. Tegelijk verdient een lening een zorgvuldige afweging. Wie beide kanten laat beoordelen, weet beter welke ondersteuning werkelijk beschikbaar is.