Onbemande systemen worden de norm bij de Nederlandse krijgsmacht

GILZE-RIJEN (ANP) - Drones en andere 'onbemande systemen' worden de standaard bij Defensie. Door de doorbraak van onbemande vliegtuigjes, voertuigen, bootjes en robots op het slagveld én die van bijvoorbeeld kunstmatige intelligentie moet ook de Nederlandse krijgsmacht "wezenlijk" anders worden, staat in de maandag gepresenteerde defensieplannen voor de komende jaren.

Bemande vliegtuigen en andere wapens blijven voorlopig ook nog nodig en worden niet afgedankt. Zo koopt Defensie onder meer extra F-35's en luchtverdediging. Maar "Defensie kiest voor onbemenst waar dat kan", met "de ambitie" dat zulke wapens over vijf jaar goed zijn voor meer dan de helft van de klappen die zij uitdeelt, schrijven minister Dilan Yesilgöz en staatssecretaris Derk Boswijk in hun Defensienota.

Tegelijkertijd laat de oorlog in Oekraïne ook zien dat het op volhouden aankomt. Prat gaan op het modernste wapentuig volstaat niet als de oorlog jaren voortsleept en uitdraait op een race tussen de eigen wapenindustrie en die van de vijand. Daarom moeten geslonken en altijd al te krappe voorraden worden aangevuld. En de industrie moet klaarstaan om snel veel bij te maken, en razendsnel de laatste truc van de tegenstander te pareren of een nieuw snufje in te zetten. De innovatiekracht waarmee Oekraïne nu het initiatief op Rusland lijkt te hebben teruggewonnen.

Defensie maakt zich niet alleen op voor een grote oorlog, maar moet Nederland ook beter kunnen verdedigen tegen bijvoorbeeld sabotage-acties in "de grijze zone" van nu. Daarom komen er bijvoorbeeld meer marechaussees en worden speciale eenheden versterkt.

Er is volgens de Defensienota haast geboden. "De vraag is of Nederland en Europa op tijd sterk genoeg zijn" als Rusland, zodra het niet meer vastzit in Oekraïne, zich tegen Europese NAVO-landen zou kunnen keren. Over onzekerheid of Europa dan op de VS kan rekenen, rept de nota niet. Wel moet Europa sterker worden, eigen inlichtingen vergaren en uitwisselen en militairen en wapens beter kunnen verplaatsen.