LUXEMBURG (ANP) - Ondanks miljardeninvesteringen in defensie is het onzeker dat de EU in 2030 zijn defensieparaatheid op orde heeft. Dat concludeert de Europese Rekenkamer (ERK) in een donderdag verschenen analyse. De coördinatie tussen Europese en nationale financieringsstromen over de inzet van de vele extra vrijgemaakte miljarden euro's moet worden verbeterd, adviseert de ERK. Als dat niet gebeurt, kan dat leiden tot versnipperde investeringen en dubbel werk, waarschuwt de Rekenkamer.
Als het extra geld niet goed wordt ingezet, kan dat bovendien leiden tot tekorten van defensiematerieel, belangrijke componenten en/of geschoold personeel, tekent de ERK aan.
De Europese Commissie stelde in maart 2025 dat de komende jaren 800 miljard euro nodig is voor de noodzakelijk geachte herbewapening van Europa. In 2030 moet Europa voldoende capaciteit hebben om tegenstanders af te schrikken en een goedlopende defensie-industrie hebben, zei voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen vorig jaar maart.
Beleid verschoven
De ERK ziet dat het beleid van de EU en de lidstaten is verschoven van crisisrespons naar defensiegereedheid. De gecombineerde defensie-uitgaven van de EU-landen zijn tussen 2020 en 2025 met bijna 80 procent gestegen, meldt de Rekenkamer. Dit geld wordt gebruikt voor het vergroten van de militaire capaciteit en ondersteuning aan Oekraïne.
"De EU heeft diverse initiatieven gelanceerd om lidstaten te stimuleren samen te werken en hun defensie-inspanningen te bundelen. Toch is het cruciaal om oog te hebben voor de bestaande risico's", zegt ERK-lid Marek Opioła.
Leningen
De Rekenkamer maakt zich er zorgen over dat de EU steeds vaker gebruikmaakt van leningen die door de EU-begroting worden gedekt. Het gaat daarbij onder andere om 150 miljard euro van de eerder genoemde 800 miljard euro. Die heeft de Europese Commissie op de kapitaalmarkt geleend en dat vervolgens weer aan lidstaten geleend voor gezamenlijke defensieprojecten. De EU heeft daarnaast 90 miljard euro geleend voor Oekraïne, waarvan 60 miljard euro voor defensie is bestemd.
"Het toenemende gebruik van met schulden gefinancierde defensie-uitgaven en door de EU gedekte leningen kan de budgettaire houdbaarheid ondermijnen. Daardoor kan de vermindering van de overheidsschuld vertraging oplopen en de druk op de EU-begroting toenemen", waarschuwt de Rekenkamer.