Naar inhoud springen
Thierry Aartsen in debat in de Tweede Kamer.
Screenshot DebatDirect

Aartsen (VVD) geeft toe: groei van de bijstand is 'met name te zien bij statushouders'

Politiek•

Wilt u DDS vaker zien?

Stel DDS in als voorkeursbron op Google.

Voeg DDS toe op Google
Volg ons op Google Nieuws
Minister Thierry Aartsen (VVD) zet het deze week zelf op papier. Het aantal mensen in de bijstand stijgt weer, en die toename is "met name te zien bij statushouders", schrijft hij. In 2024 zaten er zo'n 53.000 statushouders in de bijstand. Met de genaturaliseerde oud-statushouders erbij waren het er ruim 80.000. En het antwoord van de VVD-minister? Een verkenning.
Het staat in de Kamerbrief "Naar een Participatiewet die werkt", die Aartsen als minister van Werk en Participatie naar de Tweede Kamer stuurde. Ruim 410.000 mensen krijgen een bijstandsuitkering. Ongeveer de helft van hen zit er al langer dan vijf jaar in. Volgens de tabel in de brief is ongeveer een op de vijf bijstandsontvangers statushouder, of was dat vroeger.
Bij jongeren is het beeld nog scherper. In 2024 kwam ongeveer 60 procent van de groei bij jongeren in de bijstand door jonge statushouders. Dat is geen toeval meer, maar een duidelijk patroon in de cijfers van zijn eigen brief.

Werk is de norm, op papier

Aartsen begint zijn brief met een stevige zin. "In Nederland is werk en meedoen de norm", schrijft hij. Aan het slot herhaalt hij die zin nog eens. Ook noemt hij een uitkering "een tijdelijk vangnet, geen eindstation".
Dat klinkt goed, alleen laten zijn eigen cijfers iets heel anders zien. Ruim 80.000 mensen die ooit als statushouder binnenkwamen, zaten in 2024 in de bijstand. Dat is geen norm van werken. Dat is een norm van uitkeren.
Wie werk de norm noemt en dan zulke cijfers ziet, moet ingrijpen, niet gaan verkennen.

Verkennen, begeleiden en nog eens verkennen

Wat stelt Aartsen dan voor? Hij wil voorkomen dat nieuwkomers die in de opvang al werk vonden, dat werk kwijtraken na de verhuizing naar een gemeente. Daarvoor verkent hij oplossingen. Hij wil gebruikmaken van de expertise van de sociaal ontwikkelbedrijven. Ook kijkt het kabinet naar maatregelen binnen en buiten het gewone vangnet.
Dat komt bovenop wat er al ligt. Er is een Startnotitie en een voortgangsnotitie over werk voor nieuwkomers. Daarin noemt het kabinet drie "doorbraken" die nodig zijn: werk centraal tijdens de inburgering, meer inzet van werkgevers en nieuwkomers die al in de opvang actief zijn. In de brief staan plannen en notities, geen resultaten.
Daarbij onderzoekt hij "de meerwaarde en haalbaarheid van een voorliggende of aparte regeling", schrijft Aartsen. Misschien komt er dus een aparte regeling. Misschien ook niet. Dat weet hij zelf nog niet.
"Doel is om de instroom in de bijstand te verlagen", aldus de minister. Dat is een prima doel, maar hoeveel lager moet die instroom worden, en wanneer? In het stuk over nieuwkomers staat geen streefcijfer en geen datum. Er staat ook geen nieuwe plicht in.
Wel noemt Aartsen elders in de brief een belemmering bij de werkgevers. Hij wijst op "de beperkte bereidheid van werkgevers om mensen met een beperking en nieuwkomers aan te nemen". Zo komt een deel van het probleem bij de ondernemer te liggen. Terwijl het kabinet zelf het beleid maakt.

De gewone Nederlander betaalt

Ondertussen loopt de rekening door. De bijstand wordt betaald uit belastinggeld. Dat geld komt van de gewone Nederlander die elke ochtend naar zijn werk gaat. Voor hem is werken geen verkenning, maar gewoon wat je doet. Hij betaalt mee aan een bijstand waarin ongeveer de helft van de mensen al langer dan vijf jaar een uitkering krijgt.
Aartsen weet dat zelf ook. "De stap naar een baan moet altijd de logische en betere keuze zijn", schrijft hij. Mee eens. Maar dan moet het kabinet-Jetten die keuze ook afdwingen. Met mooie zinnen en een onderzoek naar een mogelijke regeling gebeurt dat niet.
En de bijstand staat niet op zichzelf. Ook op de woningmarkt merkt de gewone Nederlander wat migratie kost.
Het is tijd voor een harde keuze. Wie in Nederland mag blijven, moet zo snel mogelijk aan het werk. Niet na jaren begeleiding, maar vanaf het begin. Een VVD-minister zou dat als eerste moeten zeggen.
DDS op WhatsApp. Je kunt DDS ook volgen via ons WhatsApp-kanaal.
Ga verder met lezen
loading
Dit vind je misschien ook leuk
Laat mensen jouw mening weten

Loading