Europa bestaat niet

Volgens Angela Merkel zou de val van de euro de toekomst van ‘Europa’ in gevaar brengen. Maar bestaat ‘Europa’ eigenlijk wel?

‘Scheitert der Euro, scheitert Europa’. Vrij vertaald: als de euro het loodje legt dan zal het gedaan zijn met Europa. Met deze briljante oneliner probeert bondskanselier Merkel de binnenlandse kritiek op haar geldsmijterij in het kader van de diverse reddingsplannen de kop in te drukken. 

Maar wat is er waar van deze apocalyptische uitspraak? Dat de euro in zijn huidige vorm niet kan en niet zal overleven lijkt geen vraag meer. De verschillen, economisch en cultureel, tussen de landen van de eurozone zijn eenvoudigweg te groot. Op de top vandaag gaat het primair om de vraag wie de redding moet gaan betalen van de Franse banken die wat al te enthousiast hebben belegd in obligaties van half-failliete mediterrane landen. Maar wat daar wordt besloten kan op termijn wel gevolgen hebben voor de euro. Als de eenheidsmunt het loodje legt zou het dus gedaan zijn met ‘Europa’. Merkel zegt er niet bij wat ze onder ‘Europa’ verstaat en bij de Duitsers zal zo’n vage omschrijving al gauw beelden oproepen met een hoog Godwin-gehalte. Dat zal die kritische kiezers wel even koest houden, zo lijkt de gedachte.

Eigenlijk doelt Merkel natuurlijk op het ‘Europese project’, zoals eurofielen de voortschrijdende machtsoverdracht aan Brussel liefkozend plegen te noemen? Maar als we iets hebben geleerd van de recente ervaringen met de schuldencrisis dan is het wel dat dit ‘Europa’ meer fictie is dan werkelijkheid. De top-downbenadering werkt niet. Willen we uit de problemen komen dat moeten de zaken bottom-up worden aangepakt. Of, zoals Carla Joosten vandaag schreef:

Vage deals redden de eurozone niet. Als er niets verandert aan de Club Med-mentaliteit, is de munt verloren. Niet een top, maar een sanering van banken en landen is de remedie.

Om op het waarheidsgehalte van de uitspraak van Merkel terug te komen: het onvermijdelijke einde van de euro in zijn huidige vorm zal pijnlijk duidelijk maken dat het ‘Europese project’ op een fictie is gebaseerd. En om dit punt nader te illustreren, hieronder een paar opmerkelijke uitspraken over de schuldencrisis die de laatste tijd uit de media konden worden opgetekend.

Bolkestein: ‘Nationale belangen’

Éminence grise Frits Bolkestein en über-eurofiel Frans Timmermans mochten afgelopen zondag in Buitenhof hun licht laten schijnen over de Europese impasse. Op de vraag waar het mis ging kwam laatstgenoemde aanzetten met de grijsgedraaide grammofoonplaat dat de politici de zegeningen van ‘Europa’ onvoldoende aan hun kiezers hebben uitgelegd. Bolkestein daarentegen, tapte uit een ander vaatje:

De nationale belangen van Duitsland en Frankrijk lopen niet parallel. Nationale belangen kun je niet wegpoetsen. Politici komen er niet uit omdat de nationale belangen te zeer uiteenlopen.

De synergievoordelen van ‘Europa’ worden voortdurend overdreven en de tegengestelde nationale belangen worden voortdurend onder het tapijt geveegd. Maar ieder nadeel heb zijn voordeel: dankzij de schuldencrisis kan dit niet langer worden verdoezeld.

Afspraak is niet altijd afspraak

Behalve met die tegengestelde belangen hebben we in Europa natuurlijk ook te maken met cultuurverschillen. In landen als Frankrijk en Italië heerst de ‘latijnse’ interpretatie van afspraken en regels: rommelen, ritselen en sjoemelen als way of life. Dit werd afgelopen vrijdag heel overtuigend voor het voetlicht gebracht door Saskia Dekkers bij Pauw en Witteman [item begint na 10 minuten].

Mijn waardering voor deze correspondente, die voorheen met neo-marxistische praatjes het wangedrag van Franse relschoppers placht te vergoelijken, is aanzienlijk toegenoemen sinds haar recente reportages over de eurocrisis, maar dit terzijde. In voor iedereen begrijpelijke taal legt zij hier de cultuurverschillen tussen Frankrijk en Duisland, respectievelijk de mentaliteitsverschillen tussen Sarkozy en Merkel bloot. 

Door dit mentaliteitsverschil tussen Noord en Zuid zal dat malle plan van premier Rutte voor een eurocommissaris die landen die de regels overtreden tot de orde moet roepen, niet gaat werken.

Hefboom

Ondertussen wordt de laatste hand gelegd aan een compromis voor het EFSF. In hoeverre de Fransen hun zin krijgen is vooralsnog de vraag. Maar dat het EFSF met een zogenaamde ‘hefboomconstructie’ meer ‘vuurkracht’ zal krijgen lijkt wel zeker. De technische details zijn alleen voor ingewijden te begrijpen. Politici die erover moeten stemmen, zoals de leden van de Duitse Bondsdag vandaag, hebben meestal geen flauw idee waar het over gaat. Maar ze kunnen achteraf niet zeggen dat ze niet zijn gewaarschuwd.

Die 440 miljard aan garanties die de financieel draagkrachtige landen, waaronder Nederland, beschikbaar stellen zal meervoudig worden beleend. Hierdoor neemt de kans toe dat die garanties vroeg of laat worden ingeroepen en dat we dus moeten betalen, zo waarschuwt de Frankfurter Allgemeine.

En de prominente econoom Hans-Werner Sinn waarschuwt in een dramatische oproep aan de leden van de Bondsdag voor de gevolgen van een ‘ja’ tegen de hefboom voor het EFSF. Er is al te veel goed geld naar kwaad geld gesluisd:

Sinn appellierte an den Bundestag, bei der Abstimmung am Mittwoch der EFSF-Hebelung nicht zuzustimmen. Mit diesem Mechanismus wachse die Gefahr, dass die bestehende Kreditsumme von 780 Milliarden Euro [effectief 440 miljard, HR] komplett abgerufen und im schlimmsten Fall verloren sein werde, sagte Sinn. „Das Ganze ist eine fundamentale Abweichung von dem, was beschlossen wurde. Wenn wir jetzt hebeln, wird eine kritische Grenze überschritten“, warnte der Ökonom. Auch Deutschland drohe, sich an der EFSF-Hebelung zu übernehmen und damit seine finanzielle Bonität zu unterminieren.

Schon jetzt sei „viel zu viel“ Geld in Euro-Länder geflossen, die enorme Defizite in ihrer Leistungsbilanz hätten, rügte Sinn. „Es wird Zeit, den Geldhahn kontrolliert zu schließen.“ Die Liquiditätshilfe sei zur „Dauerhilfe“ geworden. Ohne Kehrtwende drohe Europa, „mit einem großen Knall auseinanderzufliegen“.

Er wordt volgens Sinn een kritische grens overschreden. Duitsland (en ook Nederland) zal zijn kredietwaardigheid verliezen. Het wordt tijd om de geldkraan dicht te draaien. Europa dreigt met een grote knal uiteen te spatten. Precies datgene dus, wat Merkel met deze heilloze politiek juist meent te kunnen voorkomen. 

Jiskefet

Wie zich niet wil verdiepen in de alchemistische geheimtaal van financiële analisten, maar toch wil weten welke kant het met het EFSF dreigt op te gaan, raad ik aan deze clip van Jiskefet te bekijken, Die maakt in enkele minuten duidelijk hoe de vork in de steel zit (met dank aan reageerder tipo voor deze mooie vondst)

Conclusie

Deze eurotop zal een definitieve oplossing van de schuldencrisis niet binnen bereik brengen. Tegengestelde nationale belangen en verschillen in de omgang met regels en afspraken maken dit onmogelijk. Maar dat we die 100 miljard die Mark Rutte zo genereus beschikbaar heeft gesteld aan het EFSF definitief kwijt zijn, dat is zo goed als zeker.

 

Foto: Wikimedia Commons / ArcCan

 


Waardeer jij de artikelen op DagelijkseStandaard.nl? Volg ons dan op Twitter!

In dit artikel

Wie op onze website reageert, gaat akkoord met ons huisreglement.

22 reacties

  1. Mike V.

    We hebben jaren zonder euro geleefd en we leven nog steeds.

  2. Caroline

    Hugo. Waarom is het voor hen game over? Volgens mij gaan ze stevig door op de ingeslagen weg, en ik zie niets of niemand die hen stopt.

  3. Caroline

    Geld wordt door door de banken ‘uit niets’ geschapen. Blijkbaar heeft men er geen zin meer in, in dat scheppen van geld uit niets. Waarom hebben de politici dat ons probleem gemaakt? En waarom hebben de banken er pas recent geen zin meer in, in geld scheppen uit niets?

     

     

    En waarom willen ze wel rente over dat door het ‘uit niets’ geschapen geld? En waarom gaan ze failliet (of dreigen ze daarmee) als ze op een paar van hun leningen geen rente betaald krijgen? Ze betalen toch zelf ook alleen maar rente over geleend geld, en niet over geld dat ze zelf ‘uit de lucht geplukt’ hebben, en dat ze ook nog eens een keer of tie uitlenen? En dat dan weer als vermogen want vordering in de boeken zetten, en dan weer tien keer uitlenen enzovoorts enzoverder.

     

     

    Laat ze toch gewoon omvallen. Dat zullen ze niet doen want ze kijken wel uit, en vallen ze wel, ach, dat we banken nodig hebben wil niet zeggen dat we DEZE banken nodig hebben. En waar blijven de strafrechtelijke onderzoeken toch naar de geflatteerde boeken van die banken en de ten onrechte genomen winsten. Ik word er tenminste erg achterdochtig van, dat er op dat gebied niets ondernomen wordt.

     

     

    En voor ik het vergeet: wat red je eigenlijk als je de Euro redt? Dat Europa bij niet-redden het nieuwe Atlantis is, dat is mallepraat. En dat poltiici dreigen met oorlog als we niet doen wat ze zeggen, daar weet ik ook wel een oplossing voor. Dan zetten we die politici gewoon met zijn allen gezellig op een eiland en dan vechten ze het lekker samen uit zonder dat wij er last van hebben. Nu ik dat zo opschrijf: misschien is het sowiewo geen gek idee om dat maar eens, preventief, te doen.

     

     

     

     

     

  4. Obomov

    En inderdaad, zoals ook hier al vaker betoogd is, als je de euro in gevaar wilt brengen moet je vooral alles uitkopen wat daarom vraagt. Het is moeilijk te geloven dat politici dit zelf niet inzien, vandaar dat het verleidelijk wordt naar een groter plan te zoeken; een vooropgezet idee om de munt om zeep te helpen en te vervangen door wat anders. Als de euro niet zo’n jong experiment zou zijn, zou die speculatie meer overtuiging bevatten. De meest waarschijnlijke verklaring is daarmee incompetentie en onbenul wat het vervangen van het politieke spektakel door geprivaiseerde varianten meer aantrekkelijk maakt.

  5. Karl Kraut

    Europa is net zoiets als België: want ook dat bestaat wel, maar er zijn geen Belgen. En gelijk zo bestaan er dus ook geen Europeanen. Want het enige zinnige wat er over een Europeaan te zeggen valt, is dat hij geen Afrikaan, Amerikaan of Aziaat is.

  6. tipo

    ThijsBerman schrijft op zijn eigen site:

     

    “De handel in bizarre bankproducten wordt ingedamd..”

     

    en

     

    “Iedereen vergeet dat de crisis uit
    de
    banken is gekomen, met hun wanstaltige risico’s, gedekt door rating
    agencies die enthousiast waren over dezelfde banken die vervolgens
    ineenstortten.”

    http://www.thijsberman.pvda.nl/nieuws/nieuws/2011/Eurocrisis-aderlating.html

     

    Thijs Berman heeft deels gelijk. Collateral Dept Obligations zijn een katalysator van de kredietcrisis in 2008 geweest (niet de oorzaak, dat was de US-overheid).

    Als de EFSF een hedgefund wordt dat AAA-rated CDO's gaat verhandelen en tevens verzekeringen tegen afwaardering op die CDO's uit gaat delen, dan zal de PvdA daar tegen moeten zijn. De EFSF handelt namelijk in "bizarre bankproducten" en neemt daarbij "wanstaltige risico's" op kosten van de Nederlandse belastingbetaler, terwijl ratingbureau's in den beginne wordt overgehaald om een AAA-rating aan de CDO's te geven, terwijl de onderliggende garanties nu al deels 'toxic' zijn. Het is straks heel goed mogelijk dat die CDO's een junkstatus krijgen als de ratings van 1 van de garantiestellende landen daalt, of als een land uit de Eurozone stapt, of als een default van een land dreigt.

    Thijs Berman kan onmogelijk de Collateral Dept Obligation in de VS als oorzaak van de crisis aanwijzen, om deze vervolgens in de Eurozone als oplossing te te zien.

    Ik ga er dus van uit dat Thijs Berman Ronald Plasterk gaat overtuigen, dat dit reddingspakket voor de PvdA-fractie niet werkt, omdat het bizarre bankproducten bevat.

    Anders verwijt de pot de ketel dat ie zwart ziet.
  7. Padbuffel

    De financiele markten zullen iedere schamele poging de IU(Intimidatie Unie)  te redden genadeloos afstraffen. En financiele markten reageren een stuk vlotter. We zitten met zijn allen in de Titanic, we spartelen nog wat maar de uitkomst staat vast.

  8. philippine

    Ik denk ook dat er wordt doorgedenderd. 

  9. trias politica

    De hamvraag is en blijft: gaat de Nederlandse regering mee in een scenario wat ons over een termijn van 30 jaar minstens 100 miljard euro kost (mind you, een jaar geleden luidde het nog:’we gaan eraan verdienen’…).

    Credit default swap’s en collateral debt obligations zijn financiële producten waarmee traders gemakkelijk kunnen speculeren op buitenlandse staatsschulden. Niet de onderliggende economieën vormen daarbij het uitgangspunt van hun posities, maar de verwachte politieke koers. Enig doel: winstmaximalisatie, die hun bonus bepaalt.

    Ik heb lang genoeg in de investment banking wereld gewerkt om te beseffen, dat daar maar één cultuur heerst: fee driven. All the rest is bullshit. Men heeft daar lak aan integriteit. Deze ervaringskennis mag de heer Thijs Berman meenemen bij zijn overwegingen…

    En wat ‘Europa’  betreft ? Ik schreef al eerder: het gaat niet om Griekenland. Het gaat om een streven, gevoed door politieke overwegingen van de socialisten en de groenen om een mondiaal economisch beleid te vestigen, met als doel de onderontwikkelde landen omhoog te krikken. Dát is de politieke agenda. En men denkt dat daarvoor een zo groot mogelijk Europa voor nodig is, als tegenwicht voor de VS en de BRICS. Beide noties berusten op idealistisch gefundeerde ernstige beoordelingsfouten. Ik voorspel dat de komende maanden wordt ingezet op een sleutelrol voor het IMF (omdat de EU er politiek niet uitkomt, ook vanavond niet) en dat de G20 zal worden gebruikt als politiek ‘vehicle’ om de politieke hete aardappel van de kwestie van de eigen soevereiniteit van de afzonderlijke EU lidstaten te omzeilen, door de EU toe te laten als lid. Ik ben benieuwd wat er uit de vergadering van 3 en 4 november komt.

  10. Hugo

    Trias

     

    BRIC’s en OPEC gaan niet akkoord met SDR’s omdat Het IMF onderdeel uitmaakt van het geboefte. Vergeet niet dat zodra de dollar crasht elke ander fiatvaluta ook meteen crasht. Wereldwijd zitten de banken namelijk vol met die rommel. De volgende wereldreservemunt zullen echt keiharde ounces zijn.

     

     

  11. Havank

    Helemaal eens met uw bijdrage van 21.31. uur.
    Om hun “natte droom” de verenigde staten van Europa te stichten, gooien ze alle principes overboord, en uiteindelijk zal de Duitse-en Nederlandse belastingbetaler er zwaar voor moeten boeten.
    Niet alleen brengen ze ons de nieuwe slavernij, neen, onze verzorgingsstaat, onze pensioenen, en de toekomst van ons en onze kinderen wordt verkwanseld.
    Beste trias, ik snap niet waarom we niet massaal in protest gaan.
    Vragen, vragen, vragen…

  12. trias politica

    Ja, eens met je opmerking over Angelsaksische wereld. Maar…de wereldreservemunt die zometeen voorgesteld zal worden zal niet de dollar of jouw goud zijn. Gokje ? Het zullen de SDR’s worden…

  13. trias politica

    Welnee Caroline, dat is allemaal puur individueel eigenbelang van traders, heeft niks met een complot te maken, believe me, ik heb er zelf tussen gezeten.

    De situatie is, dat het gewoon fout loopt. De Europese politiek zet nog steeds in op een illusie: één federaal Europa. Ze zien niet dat de tent in de fik staat. Ze willen het niet zien. Maar zo is het wel. Ik ben een optimist in hart en nieren, maar ik ben nog nooit zo somber geweest over de toekomst als nu. Dit gaat fout lopen. Wat nodig is zijn radicale maatregelen. Ontmanteling van het bureaucratische lichaam in BXL, oipsplitsing eurozone, devaluatie zeuro of nationale munten, kaltstellen van the last tango of Paris, een strikte monetaire sobere politiek, opzijschuiven nationale belangen met een gezamenlijke wil een economisch reddingsplan voor het Avondland te realiseren. Laat ze daar de miljarden maar instoppen. China wil wel, want Europe is hun belangrijkste afzetmarkt. VS werkt dat tegen.

    De Europese regeringsleiders maken een cruciale beoordelingsfout. Zij denken het te redden, maar ze redden het niet. Neem Griekenland. Een landje dat nog geen 3% van de Europese economie uitmaakt. Daar moet 550 miljard in. Zie je het voor je ? 550 duizend miljoen euro’s ! Twee-en-een-half keer hun Bruto Binnenlands Product ! En ook dat zal onvoldoende zijn. Wat als Spanje en Italië straks geen herfinanciering van hun schuldenberg meer op de kapitaalmarkten kunnen aantrekken ? Je gelooft dat de BRICS staan te trappelen om het Spaanse en Italiaanse lijf te redden ? Dacht het niet. Het is onomkeerbaar als men doorgaat te trachten deze muntunie in tact te laten. Laat landen hun eigen banken maar herkapitaliseren en laat de aandeelhouders maar op de blaren zitten. Waar was Sarko toen NL ABNAMRO, ING en Aegon moest redden ? Heb je hem toen gehoord ? Hetzelfde geldt voor het huishaoudboekje van de staat. Waarom zouden de Nederlandse en Duitse belastingbetalers moeten opdraaien voor de siesta’s van de knoflooklanden of the last tango of Paris ? Waarom ? Om de illusie van een mogelijke wereldharmonie in tact te laten ? Dat zijn dromers beste Caroline. Dromers. Mensen die de onderlinge verschillen in kwaliteit tussen mensen ontkennen of niet willen zien. Die geloven in gelijke welvaartsverdeling, schoonheid, harmonie en al dat fraais. Toen ik 18 was geloofde ik daar meer in dan nu, als je begrijpt wat ik bedoel..

    Nee, de harde realiteit is, dat mensen, individuen, maar ook staten eerst en vooral hun eigenbelang nastreven. Dat is de realiteit. En daar is niks mis mee, zolang het niet leidt tot geweld uiteraard. Voor de rest: allemaal gedroom van een ideale wereld. Wie nadenkt houdt enige reserve daarvoor.

  14. Hugo

    moet BRIC + OPEC zijn.

  15. Hugo

    Trias

     

    China, de EU en de VS zijn een potje blufpoker aan het doen met als inzet olie en de wereldreservemunt (lees goud) Als de dollar kan vallen doordat de euro klapt dan zijn de Chinezen maar al te bereid om daar aan mee te werken.

     

    Als er al investeerders te vinden zijn om het EFSF te vol te storten dan zul je het in de anglo amerikaanse hoek moeten zoeken. Zij hebben er alle belang bij dat de dollar zo lang mogelijk als wereldreservemunt gehandhaafd kan worden want dat betekent gratis import.

     

    De BRIC = OPEC landen die een handelsoverschot hebben willen goud als wereldreservemunt ipv waardeloze dollars. De Eu kan hier in mee maar dan moeten de zuidelijke Eu landen binnen de begroting blijven.

     

    Hou je oog op de bal!

  16. Caroline

    trias, en die winstmaximalisatie die wordt dan nagestreefd zonder dat er daartoe een complot gevormd is? Lijkt me moeilijk.

  17. trias politica

    Je benadert het te economisch. Ik wil een weddenschap met je afsluiten, ik zeg dat ze het wel gaan doen, al kost het twee jaar. En waarom ? Uiteindelijk zijn de exportmarkten bepalend. Zeker in China duurt het nog 5 tot 10 jaar voordat de interne markt kapitaalkrachtig genoeg is om de huidige omvang van de exportdaling over te nemen. Maw, men heeft geen keus. Hetzelfde geldt voor India. Brazilië zie ik als een ééndagsvlieg: die houden dit niet vol, hun inflatie ligt bovendien boven de 8%. En Rusland ? De enige onzekere troefkaart. En ik wantrouw die staat tot op het bot. Dat land is in staat om ogenschijnlijk uit het niets honderden miljarden beschikbaar te maken. Waarom ? Hun werkelijke posities worden nooit bekend gemaakt. Ik vertrouw hun politieke agenda ook niet. Aan de andere kant is ook Rusland gebaat bij relatieve stabiliteit en rust op de financiële markten. Tenzij ze een onbekende politieke agenda nastreven, maar je weet, dat ik niet in complottheoriën geloof. Wel in een streven naar machtsmaximalisatie door staten, dat wel.

  18. Hugo

    @Caroline

     

    Met wat gaan ze door? Een EFSF die met leverage opgekrikt moet gaan worden? Daar gaat geen investeerder intrappen. China niet, Brazile niet, helemaal niemand niet.

     

    De massa gaat langzaam inzien dat de euro geen echt geld is, de vraag naar de edelmetalen, goud en zilver, is niet te stoppen. Er zitten al enorme wachttijden op het fysieke spul. JP Morgan moet binnen 3 maanden van z’n zilvershorts af en dan gaat het helemaal los.

     

    De euro is finished

  19. Willem Doorsnee

    gaan we dus voor 82 miljard de boot in.. Wil heer Rutte dat even lappen voor de NL bevolking? Een loterij zonder nieten voor de EU. Snel verdiend toch? Nogmaals, WAKKER WORDEN NL !!

  20. Hugo

    @Tipo

     

    Daar heb je Berman mooi bij z’n eurofiele (eurofascistische) ballen te pakken. Maar geloof mij maar, het maakt berman niet uit hoe de EU aan het geld komt. Zo lang ze zijn salaris maar betalen.

     

    Berman is een grote viespeuk, hij en z’n kamaraden stemden weer voor een verhoging van 5% van het EU budget.

     

    http://www.elsevier.nl/web/Nieuws/Europese-Unie/320514/Europees-Parlement-wil-begroting-met-5-procent-verhogen.htm

     

    Dit soort leeft op een geheel eigen planeet en zal hoogstwaarschijnlijk op het schavot eindigen.

     

     

     

  21. Thomas Jefferson

    Alleen als de Annunaki van Niburu komen met het verlossende woord of de Euro nog te redden valt, wil ik deze optie serieus nog overwegen en steunen. Iedere andere intelligente entiteit neem ik niet meer serieus.

  22. Hugo

    @Caroline

     

    Maak je niet druk, het is game over voor de EU en trawanten.

Reacties zijn gesloten.

e-mail:

 
Ja, ik ga ermee akkoord dat Dagelijkse Standaard mij incidenteel commerciële emails stuurt.