Schurkenstaat Turkije (2): christenen

Foto:

‘Turkije’ is een recent land dat niet ontstaan is door organische natievorming op een historisch territorium maar door de vernietiging van het autochtone christendom en de historische volkeren van Klein-Azië met als culminatie: genocide op de Armeniërs (1915), genocide op de Arameëers (1915), en deportatie van Pontus-Grieken (1921).

Dit analoog met het Arabische Nabije Oosten waar de verspreiding van de Arabieren en islam rechtstreeks verbonden is met de vernietiging van het christendom in zijn oudste geboorteplaatsen. Vandaag is dit zowel in de Arabische wereld als Turkije een onverwerkt verleden omdat de morele confrontatie hiermee onvermijdelijk botst met het taboe van kritiek op de islamitische ideologie en het verbod daarop in de sharia. Als gevolg worden vandaag christenen in Turkije (0,2 %) nog steeds vervolgd en gehaat, zelfs al gaat het om verwaarloosbare minderheden.

Armeniërs
90.000. Een bevriend zakenman vertelde me ooit over zijn Armeense zakenpartners die hun kinderen Turkse namen gegeven hadden om agressies van Turken te vermijden. Ze hadden nooit hun paspoort mee omdat die de religie vermelden, wat bij contact met politie steeds leidt tot pesterijen en problemen. Meestal laten ze enkel hun rijbewijs zien. Hun bedrijf lag achterin een groot herenhuis, dat werd afgeschermd met drie zware gepanserde deuren, waarschijnlijk omdat de geschiedenis aan Armeniërs leert dat Turkse pogroms (cf. Istanbul-pogrom in 1955, pogroms in Sumgaït, Bakou, Kirovabad in 1988) tegenover niet-moslims zo kunnen opflakkeren. Het meest choquerende vond ik zijn verhaal over de Armeense school die rond zich drie muren van zeven meter op elkaar had gebouwd om te beletten dat Turkse voorbijgangers glazen flessen over de muur gooiden. Het ging om een kleuterschooltje.

Ook hier vallen weer de parallellen met christenvervolger Egypte op: ook daar staat religie vermeld op het paspoort met aanverwante misbruiken als gevolg, worden meisjes ontvoerd en onder dwang uitgehuwelijkt (jaarlijks 700, 2 per dag), en vind je rond vele koptische kerken en scholen hoge muren om zich te beschermen tegen agressies van voorbijgangers.

Arameëers
10.000. In de jaren 1987-94 hebben zowel Koerdische milities als Turkse militairen tijdens hun onderling conflict in het Zuid-Oosten Arameeërs verjaagd uit hun historische gebieden. In een toegeving richting EU enkele jaren geleden had Turkije Arameeërs opgeroepen terug te keren naar hun dorpen. Toen sommigen dat daadwerkelijk deden, stak het Turkse leger bosbranden aan die hun dorpen en de omliggende landbouw (vijgen, amandelen) vernielde die voor hen noodzakelijk is om te overleven.

Een tweede voorbeeld van deze januskop is de recente beslissing om de door Turkije geconfisceerde gronden van het Aramese Mor Gabriel-klooster terug te geven. Uiteindelijk geeft men zogezegd terug wat men nooit heeft gehad. Juridisch en historisch is het onmogelijk om aan te tonen dat één van de oudste kloosters ter wereld – uit de vierde eeuw dus ouder dan de islam (7e eeuw) en de Turkse aanwezigheid in Anatolië (15e eeuw) – onrechtmatig staat gebouwd op grondgebied van de Turkse staat. Ondertussen houdt men ook de aandacht weg van de verplichte sluiting van de Grieks-Orthodoxe theologische school van Heybeliada (Halki) en andere discriminaties: het verbod op seminaries, eigen godsdienstlessen, de onmogelijkheid voor niet-islamitische organisaties om immobiliën te verwerven, de tweede Turkse directeur die wordt aangesteld in christelijke privéscholen met vetorecht over alle beslissingen. Al deze maatregelen zijn onderdeel van een langetermijnstrategie om het resterende, historische christendom van Klein-Azië te doen verdwijnen.

Tussen nationalisme en islam
Het politieke probleem van de autochtone christelijke volkeren in Turkije is dat ze gevangen zitten in een Turkse staat tussen twee vuren: enerzijds, de islam die alle christenen als rechteloze, tweederangsburgers ziet (dhimmi’s); en anderzijds het Turkse nationalisme dat geen andere volkeren verdraagt op een recent verturkst territorium. Het Turkse nationalisme is net als het Arabisch nationalisme eigenlijk een seculiere vermomming van het islamitische imperialisme waarin religie (islam) vervangen wordt door ras (arabier en Turk). Vroeger was elk door de islam veroverd gebied voor eeuwig islamitisch, nu elk door Arabieren/Turken veroverd gebied Arabisch/Turks. Net zoals het Arabisch nationalisme de Koerden verdrukte om de imperialistische illusie vol te houden dat het Nabije Oosten Arabisch is, verdrukten de kemalisten Koerden en christelijke volkeren om de historische fictie vol te houden dat Klein-Azië en Anatolië in oorsprong Turks is. Het enige voordeel van de oriëntaalse christenen (en alawi’s) in het Nabije Oosten is dat ze zich gemakkelijker konden voordoen als ‘Arabieren’ (eigenlijk verarabiseerd) en het Arabisch nationalisme naar hun hand zetten, terwijl Armeniërs, Arameëers en Grieken zichzelf onmogelijk als Turken konden presenteren.

Er zijn voor deze christelijke volkeren in de huidige politieke constellatie geen opties en geen hoop op verbetering tenzij via druk van het Westen. Maar op lange termijn is het uitstel van executie zolang Turken niet in het reine komen met hun verleden en de rol van de islam daarin.

Envoi
Recent opperde de Turkse premier Erdogan dat het Grieks-Orthodoxe van Halki enkel kan worden heropend als Athene, een stad zonder moskeeën, in ruil twee moskeeën bouwt. “Wanneer we iets teruggeven, verwachten we ook iets terug te krijgen,” zei Erdogan.

Laat dit tot u doordringen. Eén seminarie op een klein eiland, voor een door hen gedecimeerde historische bevolking, nu van verwaarloosbare grootte (4000 Grieks-Orthodoxen in heel Turkije), ouder dan de islam, ouder dan het bestaan van Turkse volk zelf, werd door hen gesloten en in ruil voor heropening vraagt men twee moskeeën, voor Turkse migranten die illegaal en niet langer dan tien jaar in het land zijn, in één van werelds meest historische steden, een stad die niets met de islam te maken heeft?

Ondertussen geeft de EU Turkije subsidies (5 miljoen euro) om moskeeën te bouwen op het bezette Cyprus, terwijl Turkije, na al wat christelijk en Grieks is te hebben vernietigd, brutaal weigert om enkele van de verwoeste Griekse kloosters te laten restaureren. De EU betaalt dus de bezetters ten gunste van gebouwen die getuigen van de bezetting. Een triestig symbool voor het lot van Europa onder de EU.

De gewetenloosheid waarmee Turken de christenen en het christendom behandelen, is dezelfde schofterigheid waarmee ze ook Europeanen zullen behandelen wanneer ze de kans krijgen. Vele Europeanen zijn vandaag gedechristianseerd, en zij geven niet om het lot van christenen in de islamwereld. Zij beseffen niet, naast het enorme morele en geestelijke verlies, naast het verlies aan historisch bewustzijn, hoe zij samen met het christendom iets heel vitaal zijn kwijtgeraakt, namelijk een spiegel voor het gevaar.

Katrien Spruyt is een Belgische arabiste/islamologe die de actualiteit van het nabije Oosten op de voet volgt. Deel 1 van deze drieluik staat hier.


Waardeer jij de artikelen op DagelijkseStandaard.nl? Volg ons dan op Twitter!

In dit artikel

Like nu onze nieuwe pagina voor nieuws en opinie!