Who Lost Iraq?

Je kon erop wachten: met de val van Mosul aan de jihadisten van het ISIS-leger draait het debat in de VS weer om de vraag ‘Who Lost Iraq?’.

Voor de critici van de Irakoorlog, waartoe in 2003 ook Barack Obama hoorde, is het antwoord duidelijk. Als George W. Bush niet aan die onzalige ‘illegale oorlog’ was begonnen, zat Amerika nu niet met de huidige ellende. Voor hen is het onverdragelijk dat die vermaledijde neoncons van toen nu weer het hoogste woord voeren. Zij verwijten Obama dat hij in 2011 alle Amerikaanse troepen heeft teruggetrokken, waardoor de stabiliteit die in 2007 werd bereikt als gevolg van een door president Bush besloten ‘surge’ in de waagschaal is gesteld. De opmars van het ISIS-leger bewijst dat, anders dan wat Obama de Amerikanen wenste te doen geloven, Al-Qaida nog helemaal niet is verslagen en dat de huidige president een verkeerd beeld van de wereld heeft. Amerika kan niet op afstand leiden, en al helemaal niet met een president die ‘rode lijnen’ straffeloos laat overschrijden en zo duidelijk laat blijken dat hij niet militair wenst in te grijpen.

Mij lijkt dit een hopeloze discussie, vooral omdat beide partijen allebei gelijk hebben, en allebei ongelijk. Ze hebben allebei gelijk omdat de denkbeelden waarmee de regering-Bush orde op zaken dacht te stellen in Irak te rooskleurig waren, zoals ook Obama een veel te rooskleurig beeld had van hoe het Midden-Oosten zich zou ontwikkelen als de Amerikanen daar weer de aftocht zouden blazen. Het is allemaal ‘I told you so’, wat altijd zeer improductief is en voor interne verdeeldheid zorgt. In werkelijkheid heeft ‘het grotere Midden-Oosten’ het vermogen om elke Amerikaanse president van welke politieke kleur ook er slecht uit te laten zien. Wat de Amerikanen ook doen, ze doen het nooit goed.

Wat niet wil zeggen dat de Amerikanen dan maar helemaal niks hadden moeten doen. De inval van Saddam Hoessein in Koeweit in augustus 1990 bedreigde alle Amerikaanse bondgenoten in de regio, en het was goed dat de operatie Desert Storm daar een eind aan maakte. De eerste Golfoorlog in 1991 was voor de Amerikanen bovendien een daverende militaire overwinning, zoals de inval in Irak in 2003 aanvankelijk ook op rolletjes liep. Iedereen die denkt dat het Midden-Oosten er beter had uitgezien, als de Amerikanen toen niet hadden ingegrepen en Saddam hadden laten zitten bedriegt zichzelf. Kijk naar Bashar al-Assad in Syrië, in vergelijking met Saddam altijd het mindere kwaad, en maak u een voorstelling van de regio als na 2003 het VN-sanctieregiem tegen Irak was ontmanteld. Saddam had dan de vrije hand gekregen en (met een angstig Saudi-Arabië dat nog meer om Amerikaanse bescherming verlegen zou zitten) de grootste oliereserves ter wereld voor het grijpen gehad.

Dat begrepen de Democraten, die onder Bill Clinton al op het punt stonden om met Saddam af te rekenen, ook. Clinton pakte in 1999 echter eerst Kosovo en Slobodan Milosevic aan, een hapje dat makkelijker leek, op meer instemming bij de Europese bondgenoten kon rekenen, en vergeleken met Irak ook ‘het mindere kwaad’ was. Na 9/11 veranderde in de VS de kijk op het gevaar uit de moslimwereld totaal, en lag het opschudden van het Midden-Oosten naar Amerikaanse zin voor de hand. Het geduld met de regio, die steeds weer (ook onder zogenaamde bondgenoten) nieuwe gifslangen voortbracht, was helemaal op. Niet alleen de Republikeinen steunden de regime change in Irak, massavernietigingswapens of niet, ook de Democraten deden dat. Hillary Clinton, die toen voor de invasie stemde, kan wel zeggen dat dit achteraf gezien fout was (wat trouwens beslist geen aanbeveling voor haar eigen oordeelskracht nu is), maar iedereen met gevoel voor verhoudingen wist dat de Amerikanen met Saddam nog een appeltje te schillen hadden. De slachter van Bagdad moest gewoon weg, en het was tevens duidelijk dat hij niet op eigen houtje zou verdwijnen, of omdat oppositiegroepen in Irak zelf dat zouden kunnen bewerkstelligen. (Alle oppositie in Irak zat gevangen en was zijn leven niet zeker.)

Dat er na de invasie veel is misgegaan, is duidelijk. Maar al het geweld waaraan Irak ten prooi viel, was wel helemaal van eigen moslimmakelij. Het getuigt van kwade wil om daar de Amerikanen (specifieker: de regering-Bush) de schuld van te geven. En Obama had de Amerikaanse troepen in 2011 nooit zo geruisloos kunnen terugtrekken, als voorheen de ‘surge’ van Bush niet zo succesvol was. Een tactiek (een strategie was het niet) die Obama later voor Afghanistan heeft overgenomen. Ik zou zeggen dat de inval in Irak in 2003 grotendeels onvermijdelijk was en voortvloeide uit hoe Amerika in de wereld stond. Zeker na 9/11. Maar hetzelfde geldt voor Obama’s latere terugtocht. In 2008 kozen de Amerikanen Obama als ‘anti-Bush’, als een nieuwe progressieve president die oorlogen zou beëindigen en geen nieuwe zou beginnen. Welnu, dat heeft hij ook gedaan. Obama, die ook nog Osama bin Laden uitschakelde, heeft woord gehouden, en als in de tussentijd Irak al verloren is gegaan (gewonnen was het nooit echt), dan heeft de Amerikaanse publieke opinie daarin de meeste ‘schuld’. Dat wil zeggen: zij had geen geduld meer voor Irak, zoals ook het geduld met Saddam in 2003 op was.

Al deze overwegingen gaan voorbij aan het feit dat het in hoofdzaak het Midden-Oosten zelf is, en de moslimwereld en de Arabieren in het bijzonder, dat er zo’n grote pan van heeft gemaakt. Of de Amerikanen nu wel ingrijpen (zoals in Irak), of niet (zoals in Syrië), steeds blijkt de regio een nog grotere beerput dan gedacht. Daarom is het fout om de fout steeds bij Amerika te zoeken, of bij respectievelijke presidenten als Bush of Obama, die elkaars tegenpolen zijn, maar beiden ook in een respectabele Amerikaanse traditie staan. ‘Who lost Iraq?’ is de foute vraag. Erger, de toestand in het Midden-Oosten is zo verraderlijk dat er helemaal geen goede vragen meer zijn. De ervaring heeft geleerd dat militair ingrijpen in de regio hoogstens tijdelijk iets oplost, zoals de ervaring ook heeft geleerd dat elke westerse militaire aftocht tijdelijk is. Het meest hardleers zijn de Arabieren, die steeds van de prins geen kwaad weten, maar het in de regio wel van kwaad tot erger hebben gemaakt. Stop dus met alle kritiek op Bush of Obama. Zij waren (en zijn) van goede wil, maar kunnen het ook niet helpen. Wat overigens een fatalistische en meer op de regio toegesneden conclusie is waar het Westen (en zeker het missionaristische Amerika niet) zich nooit in alle gemoedsrust bij kan neerleggen.

‘Who lost Iraq?’ Ik zou zeggen: wordt vervolgd.


Waardeer jij de artikelen op DagelijkseStandaard.nl? Volg ons dan op Twitter!

In dit artikel

Wie op onze website reageert, gaat akkoord met ons huisreglement.

12 reacties

  1. Wilhelmson

    Wat mij bezwaarlijk soort is het ‘de arabieren’ , terwijl men over van oost naar west over Pathanen, Koerden, Perzen , Turken , Arabieren , Egyptenaren en noord Afrikanen en Berbers heeft. Ik vergeet er waarschijnlijk daarbij nog een paar. Laat dit laatste net reden zijn om meer doordacht om te gaan wie onze vrienden zouden kunnen zijn. Dit laatste ontkennen tegen hun eigen experts in , heeft de Amerikanen alvast hun hachje gekost. Het is namelijk niet alles peis en vree in het land van de ‘arabier’. Dat zou een integellente eerste stap kunnen zijn. Hierbij waren in de 19 e eeuw de Engelsen bijvoorbeeld toch veel intelligenter …. Kulturele , naast religieuse en economische verschillen weet je. Perzen en Arabieren bvb hebben een eeuwige vendetta …. Het moet niet altijd Arabier en islam zijn. Laat de islam maar in zijn eigen bloederig sopje koken ….

  2. Sjoerd

    Een Dirk-Jan van Baar die ik gewoon uitlees! Dat mag ook wel eens gezegd worden 🙂

     

    Verder heb ik aan het artikel zelf weinig aan toe te voegen: correcte analyse, volgens mij.

  3. Rob Spier

    Irak is een succes. Moslims vallen als vliegen, de levensstandaard scheurt met een noodgang naar beneden, de hele regio is instabiel, de verwachting is een geweldige oorlog tussen Iran-Irak-Syrië enerzijds en de rest van die plofkippen anderzijds.

     

    Ik hoop eigenlijk dat ze de dag na het WK beginnen dan kan ik het grote scherm laten hangen . Na afloop begin een handeltje in berenvellen en knotsen in die regio, reken maar dat er vraag naar is.

  4. Eelco91

    Briljant artikel van de heer van Baar. Oorspronkelijk, rationeel en gewoon waar. Geen woord te veel. 

  5. Janbert

    Nog even dit

     

    “Obama, die ook nog Osama bin Laden uitschakelde”

     

    Natuurlijk heeft Obama Osama niet uitgeschakeld; dat hebben de seals en de inlichtingendiensten gedaan gebaseerd op het ” net” dat onder Bush is opgebouwd.  Obama heeft alleen maar het papiertje ondertekend om Osama uit te schakelen.

     

    “SEALs slam Obama for using them as ‘ammunition’ in bid to take credit for bin Laden killing during election campaign”
    http://www.dailymail.co.uk/news/article-2137636/Osama-bin-Laden-death-SEALs-slam-Obama-using-ammunition-bid-credit.html

     

    “Bush built the “gun” that killed Osama, Obama just pulled the trigger”
    http://hotair.com/greenroom/archives/2011/05/06/bush-built-the-gun-that-killed-osama-obama-just-pulled-the-trigger/

  6. Jan Gajentaan

    Tja, de analyse is in grote lijnen wel correct, maar de conclusie (zowel Bush als Obama valt niets te verwijten, het ligt allemaal aan de Arabieren zelf) is mij toch iets te gemakkelijk.

    Als je eenmaal de beslissing neemt om je ergens mee te gaan bemoeien dan moet je instaan voor de gevolgen, of je moet je er niet mee bemoeien.
    De westerse mogendheden hebben het besluit genomen om Kadaffi weg te bombarderen; dan kunnen ze nu niet wegdraaien als er in grote delen van Libië op grove wijze mensenrechten worden geschonden door allerlei losgeslagen groepen.
    Zelfde verhaal geldt voor Irak. En ook voor Syrië: Obama heeft onlangs nog een half miljard USD dollar gevraagd om oppositionele groepen in Syrië te steunen met militair materiaal. Dat is dus een grove schending van de soevereiniteit van dat land. Dan moet je ook instaan voor de gevolgen.

    Dus als de oppositie in Syrie de macht grijpt en vervolgens een bewind vestigt dat in sommige opzichten erger is dan dat van Assad, dan roepen we ook weer dat het allemaal de schuld is van de Arabieren? Op die manier geef je een vrijbrief aan westerse mogendheden om telkens te militair interveniëren in Arabische landen, maar geen enkele verantwoordlijkheid te nemen voor de gevolgen. Dat lijkt mij geen correcte redenering.

    Als je geen verantwoordelijkheid wilt voor die landen is dat wat mij betreft prima, maar dan ook stoppen met alle bemoeienissen en groep X of Y niet meer ondersteunen met geld of militaire middelen!
     

  7. frankgielis

    Goed artikel…complimenten

  8. Bes Tolen

    De Amerikaanse buitenlandse politiek is in toenemende mate onverstandiger geworden. Er zitten altijd al in Amerika dezelfde belanghebbende groepen (oligarchisch ingesteld), die een agressieve imperialistische politiek willen. Dat is al vanaf eind negentiende eeuw. Het heeft steeds tot escalatie geleid wat een belangrijk deel van de politici weliswaar nooit wilde maar die hebben nogal eens het onderspit gedolven. Diverse oorlogen zijn door Amerika’s toedoen geëscaleerd. Hier horen de wereldoorlogen bij. [Tot degenen, die daarmee problemen hadden, behoorde ook Eisenhower als uitvoerend generaal in WO2.]. Daar horen ook de Joego-Slavische oorlogen bij. Momenteel lijkt het er op, dat diezelfde belangengroepen zo sterk zijn dat Amerika zowel binnenslands als nog meer al haar zogeheten bondgenoten volop kan plunderen. Overigens zijn er overeenkomstige groepen in Engeland en die uit de voormalige Sovjet-Unie komen en daar wellicht nog op verschillende plaatsen zitten. Dat is zeker van invloed. Amerika zal de komende jaren wel steeds meer op wantrouwen van grote groepen oplettende burgers in de diverse landen kunnen rekenen. Voorlopig heeft overal de veramerikanisering ook veel succes. De individuen worden overal met behulp van omvangrijke staatspropaganda steeds meer tot leeghoofden gereduceerd. Hoe aardig zijn de mensen al geworden en hoe vals om aan het gewenste gedrag te voldoen. De westerse wereld heeft in werkelijkheid geen principes meer in de betekenis van eigen hoogstaande morele uitgangspunten maar moet voldoen aan de tomeloze politieke wil van Amerika. Imperialisme. Die zich vooral heel sterk financieel economisch laat gelden. Met rampzalige gevolgen. [De EU zie ik hier als verlengstuk van de Amerikaanse politiek. Men accepteert zonder tegenwicht de  financiële politiek.]. Mensenrechten en democratie worden uitgekiend gebruikt als misleidend propagandamiddel. Wel om aan de eigen belangen van de te belazeren volken afbreuk te doen. Een schoonmaak van de politiek waar de burgers wat aan hebben, dient zich niet aan. Achteruitgang van Europa dreigt zelfs vreselijke proporties aan te nemen. 

  9. Janbert

    Toen Obama de troepen terugtrok uit Irak was het land stabiel en Al Qaida was in Irak gebroken. Dit alles na de grote militaire operatie ( the surge). 

     

    Er werd toen al gewaarschuwd dat als Obama alle troepen zou terugtrekken , het vacuum dat daardoor ontstond, zou worden opgevuld met Jiadisten. Dat is precies wat er gebeurt is.

     

    Dus ja, Obama heeft Irak verloren.

     

    Maar natuurlijk zullen de media ,die Bush haten en Obama lief hebben, Bush de schuld van alles geven en Obama de hand boven het hoofd houden.

     

    Wat ook word vergeten is dat o.a Obama Kadaffi in Libie heeft weggebombardeerd waardoor de weg werd vrijgemaakt voor de Jiadisten in dat land en Obama’s steun aan het Moslim Broederschap waardoor deze organisatie legitimiteit kreeg. (in zijn Cairo speech)

     

    En natuurlijk is eigenlijk alles begonnen met President Carter die de Sjah van Perzie heeft laten vallen als een baksteen waardoor er een Islamitsch bewind aan de macht kwam in Iran.

    http://spectator.org/articles/59687/jimmy-carters-legacy-war

     

    Afganistan is Obama’s oorlog (zoals hij zelf heeft gezegd) maar een oorlog waarin hij niet schijnt gelooft te hebben. Ondanks dat heeft hij troepen de dood ingestuurd.  Dat heeft althans Gates gezegd.

     

    “Former defense secretary Robert Gates has delivered a scathing critique of President Barack Obama’s handling of the war in Afghanistan in a revealing new memoir, US media reported Tuesday.”

    http://www.defensenews.com/article/20140107/DEFREG02/301070032/Gates-Obama-Didn-t-Believe-His-Own-War-Strategy

     

  10. Robert Lemm

    Irak was een van de kunstmatige (en mislukte) staten die voortkwamen uit het Brits-Franse akkoord van 1916.

  11. François

    In welke efteling-wereld leeft die Van Baar toch. Een regeltje als “Stop dus met alle kritiek op Bush of Obama. Zij waren (en zijn) van goede wil, maar kunnen het ook niet helpen” is werkelijk te onnozel voor woorden. Men zou verwachten dat iemand die zich historicus noemt, zich in alle zijden van de materie verdiept en van daaruit een aardig belezen inzicht weet te produceren. Het tegendeel is telkens het geval bij deze auteur. Dit is een potsierlijke nos-achtige groep twee nonsense waar iemand die ook maar een beetje belangstelling in de materie heeft, helemaal niks mee kan. Behalve een diepe zucht slaken uiteraard. Zucht.

  12. Bob Fleumer

    Wat is dat toch met de stukken van VanBaar, meestal begin ik te lezen zonder te kijken wie de schrijver is, na zo’n 5 regels denk ik dat zal van Baar wel wezen en ja hoor daar is ie weer.

    Ik loop verdorie altijd vast in die woordenbrij, man ga toch bricken!

Reacties zijn gesloten.

e-mail:

 
Ja, ik ga ermee akkoord dat Dagelijkse Standaard mij incidenteel commerciële emails stuurt.