Totale anarchie in Utrecht: Chauffeurs rennen voor hun leven, OV is ingestort na wissel

Het klinkt als een scène uit een derderangs actiefilm, maar voor de buschauffeurs in de Domstad is het de dagelijkse, keiharde realiteit. Vakbond CNV luidt de noodklok en noemt de situatie "onhoudbaar". En dat is nog zacht uitgedrukt. Als meer dan 25 procent van je personeelsbestand uitvalt, heb je geen 'probleempje', dan is je hele organisatie failliet.

De oorzaak? Een desastreuze aanbesteding waarbij de provincie Utrecht waarschijnlijk weer voor een dubbeltje op de eerste rang wilde zitten, gecombineerd met de grove incompetentie van Transdev. Roosters kloppen niet, bussen vallen uit, en het personeel is niet getraind voor de nieuwe voertuigen. Het resultaat: 1 op de 6 ritten valt uit, zelfs in de toch al uitgeklede dienstregeling.

Het meest schokkende verhaal dat nu naar buiten komt, tekent de wetteloosheid die is ontstaan. Vakbondsonderhandelaar Kathelijne van der Voort vertelt over een incident van gisteren: "Gisteren is een chauffeur achtervolgd, tot op het punt dat ze zich voor haar veiligheid moest opsluiten in haar cabine".

De reden? Ze moest de reizigers vertellen dat de bus een andere route ging rijden. Omdat het "blijkbaar de vierde rit al was die uitviel", sloegen de stoppen door bij het publiek. Natuurlijk is het frustrerend als je bus niet komt. Maar dat geeft niemand het recht om een hardwerkende vrouw, die ook maar de dupe is van het falende management, de stuipen op het lijf te jagen.

Dit is waar we zijn beland. De chauffeurs zijn de kop van Jut. Ze worden uitgescholden, bespuugd en bedreigd, simpelweg omdat hun bazen er een puinhoop van maken.

Het pijnlijke is: iedereen zag dit aankomen. De Telegraaf werd in december al gewaarschuwd door insiders. "Het tekort is nu al groot. Je gaat zien dat na de eerste maand er veel en veel meer mensen zich ziek gaan melden," zei een bron toen.

En wat deden Transdev en de provincie? Niets. Ze drukten door. Transdev probeert de cijfers nu zelfs nog te bagatelliseren door te spreken van een "lichte toename" van het ziekteverzuim. Een lichte toename? Een kwart zit thuis! Dat is geen toename, dat is een leegloop. Het toont de arrogantie van een bedrijf dat de realiteit niet onder ogen wil zien.

En laten we de olifant in de kamer niet vergeten: de obsessie met 'vergroening'. Bij de overstap naar elektrisch busvervoer zijn er enorme laadproblemen. En wat is de oplossing? Er worden dieselaggregaten ingezet om de elektrische bussen op te laden.

U leest het goed. In de heilige strijd tegen CO2 laten we het OV instorten, om vervolgens vuile dieselaggregaten te laten draaien om de 'schone' bussen te redden. Het is de ultieme metafoor voor het failliet van het klimaatbeleid: symboolpolitiek die in de praktijk totaal niet werkt en handenvol geld kost.

Komende zondag gaat er een nieuw "dienstenpakket" in, een eufemisme voor een nog verder uitgeklede dienstregeling. Maar zelfs dat gaat niet werken. CNV heeft al vernomen dat het rooster ook dan niet uitkomt met het beperkte personeel. De provincie Utrecht erkent nu dat de nieuwe roosters "geen toverformule" zijn.

"Die kritiek snap ik, maar dat gaan we evalueren," zegt een woordvoerder van de provincie. Evalueren? Terwijl uw personeel zich opsluit uit angst voor klappen? Er valt niets te evalueren! De aanbesteding is mislukt. De provincie heeft zich laten verblinden door mooie praatjes en een te lage prijs, en nu betalen de chauffeurs en de reizigers de rekening.

Het is tijd dat de verantwoordelijken in het provinciehuis en bij Transdev hun biezen pakken. Tot die tijd is de bus pakken in Utrecht een gevaarlijk avontuur geworden.