Je zorgverzekeraar incasseert ook zonder zorggebruik: zo werkt de afrekening van je voorschot

Iedere maand gaat er naast je zorgpremie ook €38,50 van je rekening. Zelfs als je nauwelijks zorg gebruikt. Dat kan kloppen als je hebt gekozen om het verplichte eigen risico vooraf in termijnen te betalen. Blijkt later dat je niet het hele bedrag nodig had, dan krijg je het ongebruikte deel terug. Wanneer dat gebeurt, verschilt per verzekeraar.

Het gaat hier om een voorschotregeling. Je spreidt vooraf het mogelijke eigen risico over het jaar, zodat een zorgrekening niet ineens een groot bedrag uit je maandbudget haalt.

Dat is iets anders dan een betalingsregeling voor een rekening die je al hebt ontvangen. En het is ook iets anders dan je gewone zorgpremie. Alleen omdat je weinig zorg hebt gebruikt, krijg je die premie niet terug.

Het verplichte eigen risico bedraagt in 2026 €385. Bij verschillende verzekeraars kunnen deelnemers aan een voorschotregeling dat bedrag in tien delen van €38,50 betalen.

Die incasso’s volgen het afgesproken schema. Ze hoeven dus niet samen te vallen met een ziekenhuisbezoek, onderzoek of andere zorgkosten. Daardoor kan er geld worden afgeschreven terwijl je in het zorgkostenoverzicht nog nauwelijks iets ziet staan.

Zorginstituut Nederland legt uit dat het overgebleven bedrag wordt terugbetaald wanneer iemand het eigen risico vooraf of in termijnen heeft betaald en het niet volledig heeft gebruikt.

Controleer daarom eerst de omschrijving van de afschrijving. Gaat het om een voorschot op je eigen risico, om premie of om een concrete zorgrekening? Zonder dat onderscheid is niet te zeggen of een terugbetaling te verwachten is.

Bij ASR en Ik kies zelf van ASR loopt de regeling in 2026 van februari tot en met november. Deelnemers betalen tien termijnen van €38,50.

Wie minder dan €385 aan verplicht eigen risico heeft gebruikt, krijgt het verschil volgens de verzekeraar in april van het volgende jaar automatisch terug. Voor voorschotten over 2026 gaat het dus om april 2027.

Daarvoor gebruikt ASR het rekeningnummer dat bekend is. Het is verstandig dat te controleren wanneer je inmiddels van bank bent veranderd.

De regeling kent daarnaast deelnamevoorwaarden. Bij ASR is vooruitbetalen op deze manier bijvoorbeeld niet mogelijk als je een hoger vrijwillig eigen risico hebt gekozen. De maandelijkse €38,50 is dus geen standaardafschrijving die iedere verzekerde hoort te herkennen.

Menzis hanteert eveneens tien termijnen van februari tot en met november. De afrekening volgt daar volgens de gepubliceerde regeling in mei van het volgende jaar.

Op dat eindoverzicht staat hoeveel verplicht eigen risico daadwerkelijk is gebruikt. Is er te veel vooruitbetaald, dan betaalt Menzis het verschil binnen drie weken na het overzicht terug.

Wie bij Menzis zit, hoeft dus niet meteen te denken dat er iets misgaat als iemand bij een andere verzekeraar in april al geld heeft ontvangen. De betaalmaand van een buurman of familielid zegt weinig over jouw regeling.

Menzis maakt bovendien onderscheid tussen deze vooraf gekozen spreiding en een betalingsregeling voor een bestaande rekening. Kijk in je eigen verzekeringsomgeving welke afspraak op jouw naam staat.

Een eenvoudig rekenvoorbeeld maakt het verschil duidelijk. Stel dat je over 2026 in totaal €385 vooruitbetaalt en uiteindelijk €140 verplicht eigen risico verschuldigd bent. Dan resteert €245 om terug te krijgen.

Gebruik je het volledige verplichte eigen risico, dan blijft van dat voorschot niets over. Zijn er helemaal geen kosten die ermee verrekend moeten worden, dan kan het hele vooruitbetaalde bedrag terugkomen.

Ook Univé beschrijft het terugbetalen van ongebruikt, vooruitbetaald eigen risico. Het gaat steeds om geld dat je zelf eerder hebt ingelegd. Je krijgt geen extra vergoeding omdat je gezond bent gebleven.

Kijk bij het controleren daarom naar het bedrag aan eigen risico dat werkelijk is verwerkt. Alleen het aantal doktersbezoeken tellen is niet voldoende om de afrekening na te rekenen.

Een terugbetaling betekent niet in alle gevallen dat er nooit meer een rekening over dat zorgjaar komt. ASR en Menzis waarschuwen dat zorgverleners soms later declareren. Als daardoor alsnog eigen risico verschuldigd is, kan de verzekeraar dat opnieuw in rekening brengen.

Bewaar daarom het afrekeningsoverzicht. Komt er later een bedrag bij, dan kun je controleren bij welk zorgjaar het hoort en of een deel eerder is terugbetaald.

Bij ziekenhuiszorg kan de toerekening aan een jaar bovendien ingewikkelder zijn dan de datum waarop je de rekening ontvangt. DDS schreef eerder over een behandeling waarbij twee keer eigen risico kan spelen.

Voor deelnemers aan een voorschotregeling is de praktische controle eenvoudig: hoeveel heb je betaald, hoeveel eigen risico is gebruikt en wanneer rekent jouw verzekeraar af? Die drie gegevens vertellen of je nog geld tegoed hebt. Een afschrijving van €38,50 alleen vertelt dat niet.