Een achttiende verjaardag brengt nieuwe geldzaken mee. Ook de zorgverzekering verandert: er komt premie bij en zorg kan onder het eigen risico vallen. Blijft een kind bij VGZ zonder wijzigingen op de polis van een ouder staan, dan krijgt het hetzelfde eigen risico als die ouder. Een vrijwillige verhoging kan daardoor ongemerkt worden overgenomen. Dat kan een bewuste keuze zijn. Maar een premievoordeel dat bij het inkomen en de spaarbuffer van een ouder past, hoeft voor een jongvolwassene niet even geschikt te zijn. De polis verdient daarom aandacht vóór de eerste onverwachte rekening.
Wat gebeurt er als je niets verandert?
VGZ beschrijft op zijn
pagina over 18 jaar worden verschillende mogelijkheden. Een kind kan op de ouderlijke polis blijven, een ander pakket kiezen of een eigen polis afsluiten.
Bij ongewijzigd meeverzekerd blijven gaan de bestaande pakketten mee. De verzekeraar vermeldt daarbij uitdrukkelijk dat het kind ook hetzelfde eigen risico krijgt. Heeft de ouder vrijwillig eigen risico, dan krijgt het kind dat eveneens.
Dat maakt ‘niets doen’ een keuze met financiële gevolgen. Kijk daarom niet alleen of de basisverzekering doorloopt, maar ook welke instelling voor het eigen risico wordt toegepast.
Deze automatische overname is hier vastgesteld voor VGZ. Bij een andere verzekeraar moet je de eigen voorwaarden controleren.
Het verschil kan oplopen tot honderden euro’s
Het verplichte eigen risico bedraagt in 2026 €385 voor een volledig kalenderjaar. Daarbovenop kan een vrijwillige verhoging van maximaal €500 worden gekozen.
Voor een heel jaar kan het totale eigen risico daarmee €885 bedragen. Dat is een bedrag dat je mogelijk zelf moet betalen wanneer je zorg gebruikt die eronder valt. Het is geen vaste rekening die iedereen jaarlijks ontvangt.
De
Rijksoverheid legt uit dat tegenover een vrijwillige verhoging korting op de premie staat.
Vergelijk dus twee bedragen: de premie die je bespaart en het extra risico dat je moet kunnen dragen. Alleen naar de maandelijkse korting kijken geeft een onvolledig beeld van de keuze.
In het verjaardagsjaar geldt een lager jaarbedrag
Wie gedurende het jaar 18 wordt, krijgt niet automatisch het volledige verplichte jaarbedrag voor zijn rekening. Het eigen risico wordt voor de resterende verzekerde periode naar rato berekend.
VGZ geeft het voorbeeld van iemand die in juli 18 wordt. Vanaf augustus blijven vijf maanden over. Voor het verplichte eigen risico komt dat in het voorbeeld neer op €160,42.
Premie en eigen risico beginnen vanaf de maand na de achttiende verjaardag. De eerste premiefactuur kan al in de verjaardagsmaand komen, omdat premie vooruit wordt betaald.
Controleer daarom goed op welke maand een afschrijving betrekking heeft. Een factuur in augustus kan bijvoorbeeld de premie voor september zijn. Dat voorkomt onnodige verwarring over een te vroege rekening.
Aanpassen kan rond de verjaardag
VGZ noemt voor ouders een aanpassingsperiode vanaf twee maanden vóór de verjaardag tot en met het einde van de maand erna. De wijziging kan via Mijn VGZ worden doorgegeven.
Gebruik die gelegenheid om samen naar de verzekering te kijken. Welke zorg wordt al gebruikt? Zijn behandelingen gepland? En is er voldoende geld beschikbaar als een eigenrisicorekening binnenkomt?
Die vragen geven meer houvast dan de algemene uitspraak dat jongeren weinig zorg nodig hebben. Ook iemand die zich gezond voelt, kan onverwacht onderzoek of behandeling nodig hebben.
Bewaar de bevestiging van de gekozen verzekering. Daarop moet duidelijk staan welk eigen risico is afgesproken en vanaf wanneer de wijziging geldt.
Niet alle zorg valt onder het eigen risico
Het eigen risico geldt niet voor iedere vorm van zorg. Een huisartsconsult valt bijvoorbeeld niet onder het verplichte eigen risico. Medicijnen of onderzoek dat de huisarts voorschrijft, kunnen daar wel onder vallen.
Daarom zijn uitspraken als ‘ik ga alleen naar de huisarts, dus ik krijg nooit een rekening’ te stellig. Het gaat om de afzonderlijke zorgprestatie en de vergoeding daarvan.
Maak thuis ook afspraken over wie eventuele rekeningen betaalt. Op de polis van de ouder blijven staan, zegt nog niet welke onderlinge afspraak ouder en kind daarover hebben gemaakt.
Een korte bespreking vooraf is eenvoudiger dan achteraf ruzie over een bedrag dat niemand had gereserveerd.
Zorgtoeslag moet je apart bekijken
Vanaf de maand na de achttiende verjaardag kan recht op zorgtoeslag ontstaan. Daarvoor gelden onder meer inkomens- en vermogensvoorwaarden.
De toeslag volgt niet automatisch uit de eerste premieafschrijving. Controleer het recht en regel zo nodig de aanvraag. De
informatie over zorgtoeslag helpt daarbij.
Kijk vervolgens naar het volledige maandplaatje: premie, eventuele toeslag en geld dat je opzij wilt zetten voor zorgkosten. Daarmee wordt zichtbaar wat de verzekering werkelijk van het budget vraagt.
De belangrijkste controle blijft klein: open de nieuwe polis en zoek het eigen risico op. Zo voorkom je dat een keuze die ooit voor de ouder is gemaakt pas bij een rekening door het kind wordt ontdekt.