Oproepkracht en toch niet nodig op je werk? Je rooster kan je recht op loon geven

Bij oproepwerk mag een geschrapte dienst niet altijd van de loonstrook verdwijnen. Wanneer een werkgever een oproep kort voor aanvang afzegt of de werktijden verandert, kan de werknemer recht houden op betaling van de uren waarvoor hij oorspronkelijk was opgeroepen.

De precieze termijn en je cao zijn bepalend. Daarom is het bericht waarmee je werd ingeroosterd minstens zo belangrijk als het bericht waarin de dienst wordt afgezegd.

Een werkgever moet een oproepkracht in beginsel minstens vier kalenderdagen van tevoren laten weten wanneer hij moet werken. Dat moet schriftelijk of elektronisch gebeuren. Een bericht per e-mail of WhatsApp kan dus vastleggen welke uren zijn afgesproken.

Zegt de werkgever de oproep binnen vier dagen af, dan bestaat volgens de Rijksoverheid recht op loon over de opgeroepen uren. Hetzelfde geldt wanneer de werkgever binnen die termijn de werktijden verandert.

Neem een dienst van tien tot vier uur. Als de werkgever de avond ervoor meldt dat je pas om één uur hoeft te beginnen, is het verstandig niet automatisch alleen die laatste drie uur op je loonstrook te verwachten. De oorspronkelijke oproep kan ook recht geven op loon voor de geschrapte uren. Of en hoe dat in jouw geval uitpakt, hangt af van je contract en de toepasselijke regels.

De termijn werkt ook andersom. Word je korter dan vier dagen van tevoren opgeroepen, dan ben je in beginsel niet verplicht de dienst aan te nemen. Ook daarvoor kan je cao afwijkende afspraken bevatten.

Een cao mag de oproeptermijn verkorten tot minimaal één dag. Voor bepaalde vormen van seizoensarbeid gelden andere mogelijkheden. Daarom is het tijdstip waarop een bericht binnenkomt belangrijk, maar niet het enige dat je moet controleren.

Ook het soort contract doet ertoe. Bij een min-maxcontract krijg je de afgesproken garantie-uren in ieder geval betaald. Een nulurencontract heeft weer andere afspraken over het aantal uren waarvoor je beschikbaar bent. In al deze situaties is het verstandig naar het daadwerkelijke contract en de cao te kijken, in plaats van alleen naar het woord ‘oproepkracht’ in een app.

Wie al langere tijd vrijwel iedere week dezelfde uren maakt, heeft mogelijk nog een andere vraag: weerspiegelt het contract wel het normale werkpatroon? De Rijksoverheid wijst op het rechtsvermoeden van arbeidsomvang bij een gemiddeld aantal uren over de afgelopen drie maanden. Daarnaast moet een werkgever na een jaar oproepwerk onder voorwaarden een aanbod voor vaste uren doen, gebaseerd op de gemiddelde arbeidsduur in het afgelopen jaar.

Voor één geschrapte dienst hoef je die bredere discussie niet meteen te voeren. Maar als het rooster voortdurend op het laatste moment verandert, kan het de moeite waard zijn je uren over een langere periode te verzamelen.

Veel roosters worden tegenwoordig in een app aangepast. Zodra de werkgever de dienst verwijdert, zie je soms niet meer wat er eerst stond. Maak daarom een schermafbeelding van een geaccepteerde oproep. Bewaar ook het afzegbericht, met datum en tijd.

Controleer vervolgens je salarisstrook. Zijn de oorspronkelijke uren niet betaald, vraag de werkgever schriftelijk hoe de geschrapte dienst is verwerkt. Noem de datum van de oproep, de afgesproken uren en het tijdstip van afzegging. Een concreet verzoek is makkelijker te beantwoorden dan de algemene mededeling dat je loon ontbreekt.

Een werknemer die niet is komen werken, krijgt niet in alle omstandigheden betaald. Maar ‘je bent niet nodig’ is bij een late afzegging evenmin vanzelf het einde van je loonaanspraak. Juist bij een wisselend inkomen kan één dienst het verschil maken tussen een haalbare maand en een rekening die moet wachten.