Afbeelding gemaakt met Gemini AI van Google

Maandag opent subsidiepot van €318 miljoen voor hoge stroomkosten

Economie28 jul , 10:30

Wilt u DDS vaker zien?

Stel DDS in als voorkeursbron op Google.

Voeg DDS toe op Google
Energie-intensieve bedrijven kunnen vanaf maandag 3 augustus compensatie aanvragen voor een deel van hun hoge elektriciteitskosten. Voor de nieuwe aanvraagronde is ruim 318 miljoen euro beschikbaar.
De regeling is bedoeld voor industriële ondernemingen die via hun stroomrekening indirect de kosten van het Europese emissiehandelssysteem betalen. De groep bedrijven die een aanvraag kan indienen, is dit jaar uitgebreid.
Naast bijvoorbeeld koper- en aluminiumproducenten komen nu ook bepaalde producenten van kunstmest, glas, steenwol, keramische tegels en organische chemische basisproducten in aanmerking.
Aanvragen kan tot en met 30 september 2026.

Stroomproducent berekent CO₂-kosten door

Europese elektriciteitsproducenten moeten binnen het emissiehandelssysteem EU ETS rechten kopen voor de CO₂ die zij uitstoten. Voor iedere ton uitstoot moet een emissierecht worden ingeleverd.
Die kosten blijven niet volledig bij de energieproducent. Ze worden gedeeltelijk verwerkt in de elektriciteitsprijs die zakelijke en particuliere afnemers betalen.
Voor een huishouden is dat effect onderdeel van de normale energierekening. Bij een fabriek die enorme hoeveelheden elektriciteit gebruikt, kunnen de indirecte ETS-kosten echter in de miljoenen lopen.
Nederlandse industriebedrijven concurreren bovendien met producenten in landen waar geen vergelijkbare CO₂-prijs geldt. Een fabriek buiten de Europese Unie kan daardoor soms tegen lagere energiekosten produceren.
Om dat concurrentienadeel gedeeltelijk te beperken, bestaat de Subsidieregeling Indirecte Kosten Compensatie ETS, afgekort tot IKC-ETS.

Ruim 318 miljoen euro beschikbaar

De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland meldt dat voor de aanvraagronde van 2026 in totaal 318,239 miljoen euro beschikbaar is.
De subsidie vergoedt niet simpelweg de volledige elektriciteitsrekening. Het gaat om een berekende compensatie voor het gedeelte van de kosten dat samenhangt met het Europese emissiehandelssysteem.
Bedrijven moeten actief zijn in een sector die volgens de Europese regels een bijzonder risico op concurrentienadeel of productieverplaatsing loopt. Ook gelden aanvullende voorwaarden rond energieverbruik, productiegegevens en verduurzaming.
De exacte hoogte van de vergoeding verschilt daardoor per onderneming.

Meer sectoren toegelaten

De doelgroep is in 2026 uitgebreid. Producenten in verschillende energie-intensieve sectoren kunnen nu voor het eerst of opnieuw onderzoeken of zij aan de voorwaarden voldoen.
RVO noemt onder andere producenten van:
  • kunstmest;
  • keramische tegels;
  • glas;
  • steenwol;
  • organische chemische basisproducten;
  • koper;
  • aluminium.
Dat betekent niet dat ieder bedrijf dat met glas, tegels of chemische producten werkt automatisch recht heeft op geld. De precieze bedrijfsactiviteit en sectorclassificatie zijn doorslaggevend.
Een onderneming die alleen eindproducten verkoopt of grondstoffen verwerkt, kan bijvoorbeeld onder een andere categorie vallen dan de producent van het basismateriaal.
Bedrijven moeten daarom eerst controleren of hun activiteiten onder de officieel aangewezen bedrijfstakken vallen.

Kabinet wil vertrek van productie voorkomen

De subsidie moet zogenoemde CO₂-weglek tegengaan. Daarmee wordt bedoeld dat een bedrijf zijn productie verplaatst naar een land buiten Europa omdat energie en uitstoot daar goedkoper zijn.
In zo’n geval verdwijnt de productie uit Nederland, maar neemt de mondiale uitstoot niet noodzakelijk af. Wanneer het andere land minder strenge milieuregels of vervuilendere energiecentrales heeft, kan de uitstoot zelfs stijgen.
Daar komen economische gevolgen bij. Nederland verliest investeringen, industriële kennis, leveranciers en banen wanneer energie-intensieve fabrieken sluiten of vertrekken.
Met de compensatie probeert de overheid het verschil met buitenlandse concurrenten gedeeltelijk te verkleinen. Tegelijkertijd blijft het ETS bestaan als financiële prikkel om de uitstoot terug te dringen.
Dat leidt tot een opmerkelijke constructie: de Europese overheid maakt stroom via de CO₂-prijs duurder, waarna de Nederlandse overheid honderden miljoenen beschikbaar stelt om een deel van die hogere kosten weer te compenseren.

Elektrificatie vergroot de spanning

De regeling raakt aan een breder probleem voor de Nederlandse industrie. Van bedrijven wordt verwacht dat zij minder aardgas en andere fossiele brandstoffen gebruiken. Veel productieprocessen moeten daarom worden geëlektrificeerd.
Dat kan alleen wanneer voldoende elektriciteit beschikbaar en betaalbaar is. Juist daar lopen bedrijven tegen obstakels aan. Het stroomnet zit in veel regio’s vol en de Nederlandse elektriciteitskosten zijn voor bepaalde industriële gebruikers hoog.
Een bedrijf dat van een gasgestookt proces overstapt op elektrische machines, kan daardoor weliswaar direct minder uitstoten, maar financieel kwetsbaarder worden voor hoge stroomprijzen en netkosten.
De IKC-ETS-subsidie lost de problemen met netcongestie of elektriciteitsprijzen niet volledig op. De regeling kan wel voorkomen dat de indirecte CO₂-kosten de doorslag geven bij een besluit om productie te verminderen of te verplaatsen.

Aanvragen vanaf 3 augustus

De aanvraagperiode opent op maandag 3 augustus 2026 om 09.00 uur. Bedrijven kunnen hun aanvraag indienen tot woensdag 30 september om 17.00 uur.
Gezien de ingewikkelde berekening en sectorvoorwaarden is het onverstandig om pas in de laatste week te beginnen. Ondernemingen moeten gegevens over hun elektriciteitsverbruik, productie en bedrijfsactiviteiten verzamelen en controleren.
RVO organiseert op donderdag 20 augustus bovendien nog een webinar over de voorwaarden en het aanvraagproces.
Voor consumenten is deze subsidie niet rechtstreeks beschikbaar. Toch gaat het om publiek geld en om een regeling die invloed kan hebben op Nederlandse fabrieken, werkgelegenheid en de prijzen van industriële producten.
Met een subsidiepot van ruim 318 miljoen euro is het bovendien geen kleine tegemoetkoming. De aanvraagronde laat vooral zien hoe groot de financiële gevolgen van het Europese emissiehandelssysteem inmiddels zijn voor bedrijven die dag en nacht grote hoeveelheden elektriciteit nodig hebben.
Ga verder met lezen
loading
Dit vind je misschien ook leuk
Laat mensen jouw mening weten

Loading