Naar inhoud springen
Nederlands echtpaar van rond de vijftig wandelend hand in hand door een rustige Gelderse straat in herfstlicht

Grond voor bewind op erfdeel dochter onjuist: rechter vindt haar man geschikt om het geld te beheren

Economie•

Wilt u DDS vaker zien?

Stel DDS in als voorkeursbron op Google.

Voeg DDS toe op Google
Volg ons op Google Nieuws
Een ouder mag in het testament bepalen dat het erfdeel van een kwetsbaar kind onder bewind van zussen of broers komt te staan, maar zo'n maatregel blijft niet vanzelf overeind als het kind daar bezwaar tegen maakt. Zeker niet wanneer de partner van dat kind zelf professioneel bewindvoerder is en de geldzaken al jaren netjes regelt. In een op 20 november 2026 gepubliceerd vonnis van de Rechtbank Gelderland in Zutphen gaat de wettelijke grond onder het levenslange bewind dan ook van tafel.
Voor erfgenamen maakt dat juridische verschil direct uit wat ze met hun erfenis kunnen doen. Zolang een testamentair bewind geldig is, kun je er meestal niet zomaar onderuit door je legitieme portie, het wettelijke minimumdeel in geld, op te eisen. Verklaart de rechter de reden in het testament onjuist, dan kan het kind zijn legitieme portie in geld opeisen zodra die uitspraak onherroepelijk is.

Levenslang bewind op basis van één kaal wetsartikel

In deze Gelderse familiezaak overleed de moeder in 2025. In haar testament uit oktober 2023 had ze vastgelegd dat al haar kinderen evenveel erfden. Alleen voor één dochter, die een verstandelijke beperking en epilepsie heeft en parttime op een sociale werkplek werkt, bouwde moeder een slot in. Haar volledige erfdeel kwam levenslang onder bewind van twee zussen, terwijl een broer als executeur werd aangewezen.
Opvallend was hoe mager die keuze op papier stond. Het testament gaf geen enkele concrete uitleg waarom de dochter niet zelf met het geld zou kunnen omgaan, maar verwees alleen naar artikel 4:75 in Burgerlijk Wetboek Boek 4.
De dochter aanvaardde de erfenis beneficiair en stapte naar de rechtbank, nadat de rechter haar termijn op tijd had verlengd. Ze is al sinds 1998 getrouwd, heeft een zoon en gaf haar echtgenoot in september 2025 via de notaris een algemene volmacht in een levenstestament. Belangrijker nog: haar man is van beroep bewindvoerder en verzorgt haar geldzaken al jaren probleemloos.

Waarom de wet de lat voor de familie zo hoog legt

Onder artikel 4:75 lid 1 BW mag een bewind alleen aan de legitieme portie worden tegengeworpen om twee redenen: het kind is niet in staat het vermogen zelf te beheren, óf schuldeisers zouden het geld anders meteen wegslepen. Schulden waren er niet, dus de vier broers en zussen moesten bewijzen dat de eerste grond opging.
Daarbij is het volgens de wetsgeschiedenis lang niet genoeg dat iemand zelf moeite heeft met rekeningen en bankzaken. De familie moet aantonen dat het kind het beheer ook niet aan een betrouwbare, geschikte ander kan toevertrouwen. En precies daar liep het betoog van de broers en zussen stuk.
Zij hielden vast aan de wens van hun moeder en schetsten een donker beeld van het huwelijk. Ze spraken over isolatie en vreesden dat hun zwager er bij een toekomstige scheiding met het geld vandoor zou gaan. Als onderbouwing haalden ze een melding bij Veilig Thuis uit 2005 aan, aantekeningen uit 2017 en een gesprek uit 2023 over zijn gezondheid.

Oude zorgen leggen het af tegen bijna dertig jaar huwelijk

De rechtbank in Zutphen prikte die argumenten stuk voor stuk door. Het stel is bijna dertig jaar na hun trouwdag nog steeds samen, en de melding uit 2005 leidde destijds nooit tot hulpverlening of ingrijpen. Dat er in oude notities stond dat de dochter weinig vrienden had, bewees evenmin dat haar man haar isoleerde: ze ging gewoon naar haar werk, had goed contact met zijn familie en reisde in 2023 nog samen met haar moeder en zussen naar Parijs.
Aan de geschiktheid van de echtgenoot hoefde de rechter al helemaal niet te twijfelen, aangezien hij beroepsmatig andermans financiën beheert. In het vonnis van 21 oktober 2026 trok de rechtbank daarom een harde streep door het testamentaire bewind: "Dat leidt ertoe dat de in het testament opgenomen gronden voor het bewind onjuist zijn."

Let op twee strakke wettelijke deadlines

Wie zelf te maken krijgt met een testamentair bewind waar hij het niet mee eens is, kan zich geen uitstel veroorloven. Volgens artikel 4:75 lid 2 BW moet je binnen drie maanden na het overlijden naar de rechter stappen om de grond van het bewind aan te vechten. In deze zaak verlengde de rechter die termijn op verzoek. Win je de zaak, dan start een tweede klok: binnen precies één maand nadat het vonnis onherroepelijk is geworden, moet je de bewindvoerders schriftelijk laten weten dat je jouw legitieme portie vrij in geld wilt ontvangen.
Overweeg je als ouder zelf om het erfdeel van een kind onder bewind te zetten, neem dan nooit genoegen met een standaardzin die alleen een wetsartikel noemt. Schrijf samen met de notaris concreet op waarom bewind nodig is en denk goed na over wie je als bewindvoerder benoemt. Zodra een familie na het overlijden tegenover elkaar staat, overleeft een vaag geformuleerd bewind de rechtszaal zelden.
Wil je vaker zulke uitleg over je geld in je tijdlijn? Like en volg DDS op Facebook.
Ga verder met lezen
loading
Dit vind je misschien ook leuk
Laat mensen jouw mening weten

Loading