Man repareert met een steeksleutel het achterwiel van een omgekeerde fiets in een houten schuur.

UWV krijgt gelijk: fietsen verkopen was geen hobby, man met WIA moet €51.384,66 terugbetalen

Economie•17 okt , 17:30

Wilt u DDS vaker zien?

Stel DDS in als voorkeursbron op Google.

Een man met een volledige WIA-uitkering moet €51.384,66 bruto aan UWV terugbetalen, omdat hij jarenlang fietsen opknapte die via Marktplaats werden verkocht. Hij voerde aan dat de advertenties en de bankrekening bij zijn vrouw hoorden, maar dat maakte niet uit, oordeelde de rechtbank op 4 september 2026. Doorslaggevend was dat hij volgens de rechtbank het werk zelf deed: hij kluste aan de fietsen, verplaatste fietsen en goederen, maakte foto's en plaatste advertenties.

De man krijgt sinds november 2010 een WIA-uitkering omdat hij volledig arbeidsongeschikt is. In december 2023 kreeg UWV via de FIOD een melding van twee melders die hun naam wel hadden opgegeven. Volgens hen handelde hij al zes jaar op grote schaal, in totaal zo'n 1.000 fietsen, plus onder meer aanhangwagens en spelcomputers. UWV stelde daarna een onderzoek in, onder meer via Marktplaats, de politie en waarnemingen bij een garagebox van de man.

Eerst trok UWV de uitkering vanaf 1 januari 2019 in en vorderde €134.663,13 bruto terug, omdat het recht op uitkering niet meer vast te stellen zou zijn. Tijdens de rechtszaak bracht de man nieuwe stukken in en deed UWV nader onderzoek. Daarna schatte UWV de mogelijke omzet uit de advertenties op €96.807 en rekende 80 procent daarvan toe aan hem en 20 procent aan zijn vrouw. Het terug te betalen bedrag daalde zo naar €51.384,66, en dat bedrag bleef bij de rechtbank overeind.

Wat UWV als inkomsten ziet

Heb je een WIA-uitkering, dan moet je volgens artikel 27 van de Wet WIA zo snel mogelijk alle informatie aan UWV geven waarvan je redelijkerwijs kunt begrijpen dat die invloed kan hebben op je recht op uitkering of de hoogte ervan. Dat heet de inlichtingenplicht. Doe je dat niet en krijg je daardoor te veel, dan herziet UWV de uitkering en vordert het te veel betaalde geld terug.

Daarbij telt niet alleen geld dat op je eigen rekening binnenkomt. De rechtbank keek naar werk dat in het economisch verkeer geld waard is. Als aannemelijk is dat je zulk werk doet, mag UWV ervan uitgaan dat je er ook geld of iets van waarde voor krijgt. De facturen voor onderdelen stonden op naam van zijn vrouw, maar werden volgens UWV grotendeels van zijn rekening betaald. Haar inschrijving bij de Kamer van Koophandel dateerde pas van de zomer van 2024, aan het eind van de periode. Betaalt je werkgever je WIA-uitkering samen met je loon uit, lees dan ook wat er in 2027 met je nettoloon gebeurt.

De man wees er nog op dat volgens een UWV-rapport over 2019 tot en met 2024 maar €716,81 via Marktplaats door hem zelf was ontvangen. Volgens de rechtbank had hij echter geen controleerbare inkomensgegevens overgelegd waaruit bleek dat de schatting van UWV niet klopte.

Wanneer je spullen mag verkopen zonder te melden

Dat betekent niet dat elke verkoop op Marktplaats een probleem is. De rechtbank schrijft zelf dat het hier niet ging om incidentele verkoop van privégoederen, die in beginsel niet gemeld hoeft te worden. Het grote aantal advertenties maakte er structurele handel van. Dat het een bezigheid was om een trauma te verwerken, had de man volgens de rechtbank niet met concrete, bijvoorbeeld medische, gegevens onderbouwd.

UWV maakt dat onderscheid ook zelf. Op de lijst van inkomsten bij een WIA-uitkering staat dat je geld uit niet-commerciële verkoop van je eigen tweedehands spullen niet hoeft door te geven. Inkomsten uit commerciële internetverkoop geef je wel door, net als betaald werk of opdrachten, zoals klussen, oppassen en hobby's. Nieuwe inkomsten meld je binnen een week, een wijziging in je inkomsten binnen twee dagen.

Je oude fiets of te kleine kinderkleding verkopen valt dus onder je eigen spullen. Spullen opknappen om ze door te verkopen zag de rechtbank in deze zaak als werk. Voor WW staat op een aparte UWV-pagina welke inkomsten je doorgeeft. Heb je bijstand, vraag het dan na bij je gemeente.

Hoe UWV je inkomen mag schatten

Het bewijs ligt eerst bij UWV: dat moet aannemelijk maken dat je werk deed waarmee je geld verdiende. Lukt dat, dan moet jij met objectieve en controleerbare gegevens laten zien dat het anders zit. Geef je geen concrete gegevens over je werk en inkomen, dan mag UWV je inkomen schatten. Dat volgt volgens de rechtbank uit vaste rechtspraak van de Centrale Raad van Beroep. Andersom heeft UWV ook termijnen: is UWV te laat met je WIA-beslissing, dan kun je een dwangsom krijgen.

Daar ging het voor de man mis. Een inhoudelijk gesprek met UWV kwam volgens het dossier niet tot stand. Ook tijdens de rechtszaak weigerde hij opnieuw om uitleg te geven, merkt de rechtbank op. Zijn argumenten dat UWV de kosten had moeten aftrekken en dat hooguit 1 procent van de omzet bij hem hoorde, haalden het niet. Wie een wijziging te laat doorgeeft, riskeert naast de terugvordering ook een boete; die boete kan in 2027 dalen van 50 naar 5 procent.

Zijn verzet leverde wel iets op. Omdat UWV het besluit tijdens de procedure aanpaste, daalde de vordering met €83.278,47, en moet UWV hem €2.802 aan proceskosten en €51 griffierecht vergoeden.

Bij twijfel: zo pak je het aan

Vraag het aan UWV voordat je gaat verkopen of klussen, en bewaar het antwoord. UWV vraagt zelf om contact op te nemen als je niet zeker weet of je iets moet doorgeven.
Houd bij wat je verkoopt, voor hoeveel, en wat je ervoor hebt betaald. Juist zulke controleerbare gegevens ontbraken in deze zaak.
Ga in op een uitnodiging van UWV en geef open antwoord. Zonder uitleg mag UWV schatten.
Verkoopt je partner, maar knap jij de spullen op of plaats jij de advertenties, meld dan jouw aandeel.

Krijg je toch een terugvordering, dan kan UWV volgens artikel 77 van de Wet WIA geheel of gedeeltelijk van terugvordering afzien als daar dringende redenen voor zijn. De man in deze zaak deed daar geen beroep op. Heb je zulke redenen, noem ze dan zelf in je bezwaar.

Lees ook

Verkoop je regelmatig iets of klus je voor anderen naast je uitkering, zet dan vandaag op een rij wat je de afgelopen maanden hebt gedaan en verdiend, en leg het bij twijfel voor aan UWV.

Wil je vaker zulke uitleg over je geld in je tijdlijn? Like en volg DDS op Facebook.