Heb je als zelfstandig ondernemer een kind gekregen en geen ZEZ-uitkering aangevraagd? Dan hoeft het recht op die uitkering niet volledig verloren te zijn. UWV laat aanvragen met terugwerkende kracht toe tot maximaal één jaar terug. De aanvraagdatum is daarbij bepalend: hoe langer je wacht, hoe groter het deel van de uitkeringsperiode dat buiten bereik kan raken. Dat is een ander uitgangspunt dan ‘aanvragen kan tot een jaar na de bevalling’. De regeling kijkt terug vanaf het moment van aanvragen. Bovendien begint een zwangerschapsuitkering normaal gesproken al vóór de geboorte.
Wie pas rond de eerste verjaardag ontdekt dat de regeling bestaat, kan daardoor niet zonder meer de volledige oorspronkelijke periode betaald krijgen.
De uitkering begint normaal al vóór de geboorte
ZEZ staat voor Zelfstandige en Zwanger. De regeling biedt onder voorwaarden een zwangerschaps- en bevallingsuitkering aan
vrouwen die zelfstandig werken.
Volgens de Rijksoverheid duurt de uitkering ten minste zestien weken. De gebruikelijke start ligt vier tot zes weken vóór de dag na de vermoedelijke bevallingsdatum. Na de bevalling resteert minimaal tien weken.
Het gaat dus niet alleen om de tijd waarin een kind al geboren is. Bij een late aanvraag moet ook het eerdere deel van de uitkeringsperiode worden bekeken.
Noteer daarom zowel de uitgerekende datum als de werkelijke geboortedatum wanneer je uitzoekt wat nog mogelijk is. Alleen de leeftijd van je kind geeft onvoldoende informatie.
Zo werkt de terugwerkende kracht
UWV geeft zelf een voorbeeld van iemand die recht had op ZEZ van 1 mei tot 22 augustus 2023, maar pas op 1 juli 2024 aanvraagt. Zij krijgt dan alleen de periode van 1 juli tot 22 augustus 2023 betaald. Mei en juni liggen inmiddels verder dan een jaar in het verleden.
De praktische betekenis is duidelijk: wachten kan een deel van een mogelijke nabetaling kosten. Een aanvraag die vandaag nog een bepaalde periode bereikt, bereikt diezelfde periode later mogelijk niet meer.
Dat voorbeeld is een toelichting op de termijn, geen belofte dat iedere late aanvraag wordt toegekend. Je moet ook aan de overige voorwaarden voldoen. UWV beschrijft zowel de termijn als de benodigde gegevens op de
pagina over de ZEZ-uitkering.
Ook bij minder ondernemersuren kan recht bestaan
De hoogte van de uitkering hangt onder meer af van het aantal gewerkte uren en je inkomsten. Wie in het kalenderjaar vóór de start van de uitkering minstens 1.225 uur als zelfstandige werkte, krijgt volgens de regeling de maximale ZEZ-uitkering, gekoppeld aan het minimumloon.
Minder uren werken betekent niet automatisch dat je helemaal geen recht hebt. Dan wordt naar de relevante winst of inkomsten gekeken. Dat onderscheid is belangrijk voor deeltijdondernemers en mensen die nog maar kort een bedrijf hebben.
Ook meewerkende partners kunnen onder de regeling vallen. Hetzelfde geldt voor bepaalde andere zelfstandige beroepsbeoefenaren. Controleer dus je feitelijke werksituatie, niet alleen of je jezelf in het dagelijks leven ‘zzp’er’ noemt.
Een eigen verzekering sluit ZEZ niet vanzelf uit
Sommige ondernemers hebben daarnaast een arbeidsongeschiktheidsverzekering. De Rijksoverheid meldt dat een zwangerschapsuitkering uit zo’n verzekering de ZEZ-uitkering niet beïnvloedt. Andersom kan de verzekeraar bij de eigen betaling wel rekening houden met ZEZ.
Dat vraagt om controle van twee afzonderlijke regelingen. De vraag of UWV moet betalen is niet automatisch dezelfde als de vraag hoeveel een particuliere verzekeraar daarnaast uitkeert.
Wie vrijwillig voor de Ziektewet bij UWV verzekerd is, kan weer met een andere berekening te maken krijgen. Vermeld bestaande verzekeringen en
uitkeringen daarom bij het uitzoeken van je situatie.
Welke gegevens leg je klaar?
Voor de aanvraag vraagt UWV onder meer om je burgerservicenummer, inkomstengegevens, gewerkte uren en de vermoedelijke bevallingsdatum. Verzamel daarvoor je belastingaangifte en urenadministratie, voor zover die relevant zijn voor de gevraagde periode.
Kijk ook of je eerder al een aanvraag of beslissing hebt ontvangen. Een afgewezen aanvraag en een nooit ingediende aanvraag zijn verschillende situaties.
De
Rijksoverheid beschrijft de aanvraagroute voor zelfstandigen. Wie al is bevallen, kan bij UWV laten beoordelen welk deel van de periode nog voor betaling in aanmerking komt.
Wacht daarbij niet op een nieuwe algemene aanvraagronde. Het gaat om jouw individuele recht en jouw aanvraagdatum.