Juridische waanzin: Rechter dwarsboomt grenscontroles regering-Merz en zet Schengen boven nationale veiligheid

Je verzint het werkelijk niet. Het hele Schengen-kaartenhuis wankelt niet vanwege een zware politieke crisis, maar omdat een hoogleraar strafrecht de tijd had om de staat voor de rechter te slepen. De man was vorig jaar nota bene op de terugweg van de viering van '40 jaar Schengenverdrag' toen hij bij de Duitse grens vanuit Luxemburg werd gecontroleerd. Dat schoot bij hem in het verkeerde keelgat, waarna hij naar de rechtbank in Koblenz stapte.

En met succes, want de rechter oordeelde dat de controles het vrije verkeer van personen onterecht inperken. De regering-Merz verdedigde de controles volkomen terecht door te wijzen op de uitzonderingsclausule voor de openbare orde en binnenlandse veiligheid.

Volgens de Duitse autoriteiten komen er simpelweg te veel migranten naar binnen, waaronder individuen die strafbare feiten hebben gepleegd, en is de instroom onhoudbaar. Maar de rechter schoof dit argument koeltjes terzijde: de onderbouwing van de staat zou "te vaag" zijn en niet aantonen dat de opvangcapaciteit daadwerkelijk tekortschiet.

De uitspraak is een flinke politieke hoofdpijndossier voor bondskanselier Friedrich Merz, die in mei 2025 aantrad. Zijn regering weigert vooralsnog te buigen en stelt dat de rechterlijke uitspraak puur en alleen betrekking heeft op het specifieke geval van de klagende hoogleraar. De regering gaat dan ook in hoger beroep en laat de broodnodige grenscontroles voorlopig gewoon in stand.

De inzet voor Merz is torenhoog, want zijn geloofwaardigheid staat op het spel. NOS-correspondent Duitsland Charlotte Waaijers verwoordt de politieke realiteit in Berlijn treffend:

Daarbij speelt de hete adem van de rechtse oppositie een cruciale rol. Waaijers analyseert de strategie van de regering:

Terwijl de Duitse regering worstelt met de wetgeving, klinkt er ook in Nederland steeds meer gemor. Burgemeesters in de grensregio, zoals Hubert Bruls van Nijmegen en zijn collega Boumans uit Doetinchem, klagen al maanden steen en been over files en ongelukken door de controles.

Natuurlijk is verkeershinder vervelend, maar het toont tegelijkertijd het stuitende gebrek aan prioriteiten. In plaats van pal te staan voor maatregelen die de ongecontroleerde migratiestroom en grensoverschrijdende criminaliteit een halt toeroepen, maakt men zich liever druk om een langere reistijd.

Zolang het Europese Schengenverdrag dwingender is dan de veiligheid van de eigen burgers, blijven we in West-Europa overgeleverd aan de grillen van klagende hoogleraren en wereldvreemde rechters. Het wordt tijd dat de politiek de controle weer opeist!