Van den Brink schuift de strengere taaleis voor een Nederlands paspoort voor zich uit en wil zelfs geen datum noemen

VVD-Kamerlid Martens-America vroeg het hem gewoon: wanneer begint u? En gaat het voorstel nog vóór het einde van 2026 naar de Raad van State? Het antwoord, dat de Kamer op 3 november kreeg, is een kunststukje van vaagheid.

Van den Brink schrijft dat er een wijziging van het Besluit naturalisatietoets nodig is. Het traject is "opgestart". Er wordt gewerkt aan "de nadere uitwerking". Het is "de bedoeling" om het voorstel dit jaar nog in consultatie te brengen. Daarna gaat het naar de Raad van State, en daarna treedt het "zo spoedig mogelijk" in werking.

Merk je wat er ontbreekt? Een datum waarop de nieuwe eis ingaat. Geen maand, geen jaar, niets. Op de directe vraag of het voor eind 2026 naar de Raad van State gaat, verwijst de minister terug naar zijn eerdere antwoord. Dat is beleefd Haags voor: nee.

Waarom dan zo traag? Omdat het "zorgvuldig" moet. Dat woord gebruikt Van den Brink in één alinea twee keer. Een hogere taaleis "vraagt veel van de uitvoerende partijen", schrijft hij, want er moeten extra examens komen. Hij wil het proces zorgvuldig doen, zodat het in de praktijk goed uitgevoerd kan worden.

Examens. Dat is het grote obstakel. Nederland kan wel een complete stikstofwet over boeren uitstorten en een Belastingplan door de Kamer jagen dat niemand begrijpt, maar een taalexamen op een iets hoger niveau, dat is ineens heel ingewikkeld.

En de vraag of de maatregel zo snel mogelijk moet komen, voor de integratie van nieuwkomers? Daar zegt de minister geen ja op. Hij zegt dat hij "sterk" hecht aan goede kennis van het Nederlands. Hechten. Dat kost niets.

Dit is geen papieren kwestie. Zolang de nieuwe regel er niet is, krijgen nieuwkomers hun Nederlandse paspoort op het oude, lagere niveau. Elke maand dat Van den Brink zorgvuldig zit te zijn, worden er mensen Nederlander die het gesprek bij de bakker, op het schoolplein of in de huisartsenpraktijk niet goed kunnen voeren. Dat paspoort neem je ze daarna niet zomaar meer af.

Wie merkt dat? Niet de minister in zijn ministerie. De juf die ouders niet kan uitleggen hoe het met hun kind gaat, merkt het. De wijkagent merkt het. De oudere Nederlander in een wijk waar hij zijn eigen buren niet meer verstaat, merkt het. Integratie begint bij taal, en precies daar treuzelt het kabinet.

Het CDA wil graag de partij van normen en waarden zijn. Dan hoort daar een norm bij die je ook echt invoert. Van den Brink moet de Kamer vóór de kerst een harde datum geven: het voorstel ligt vóór 1 januari bij de Raad van State, en de nieuwe eis geldt voor elke aanvraag vanaf 2027. Anders is deze afspraak uit het coalitieakkoord gewoon een praatje voor de bühne.