Nieuwe Game of Thrones-serie onder vergrootglas om gebrek aan vrouwelijke rollen

A Knight of the Seven Kingdoms is gebaseerd op de korte verhalen van George R.R. Martin, beter bekend als de Dunk and Egg-novelles. Deze verhalen spelen zich ongeveer negentig jaar vóór de gebeurtenissen uit Game of Thrones af. De hoofdrollen zijn weggelegd voor ridder Ser Duncan the Tall, bijgenaamd Dunk, en zijn jonge schildknaap Egg, die later bekend zal worden als Aegon Targaryen.

De televisieserie is ontwikkeld door Ira Parker en Martin zelf en wordt uitgezonden via HBO en HBO Max. De eerste reeks bestaat uit zes afleveringen en staat gepland voor 19 januari. Opvallend is dat de serie al vóór de première is verlengd met een tweede seizoen.

De kern van de kritiek draait om representatie (hoe kan het ook anders?). Omdat het verhaal vrijwel volledig wordt verteld vanuit het perspectief van Dunk en Egg, zijn vrouwelijke personages minder prominent aanwezig. Dat betekent ook dat de serie waarschijnlijk niet voldoet aan de Bechdel-test: een meetinstrument dat kijkt of er minimaal twee vrouwelijke personages met elkaar praten over iets anders dan mannen.

Dat gegeven wordt door sommige critici gezien als een probleem, vooral in een tijd waarin representatie in populaire series nauwlettend wordt gevolgd. Tegelijkertijd is het belangrijk om te benoemen dat het niet halen van deze test niet automatisch betekent dat een serie vrouwonvriendelijk is of vrouwen volledig buitensluit. De test zegt iets over aanwezigheid, niet over kwaliteit of nuance van personages.

De Dunk and Egg-verhalen spelen zich af in een uitgesproken feodale samenleving, waarin ridderlijkheid, oorlog en macht vrijwel volledig in handen zijn van mannen. Dat is geen creatieve keuze van de serie, maar een bewuste afspiegeling van het fictieve Westeros zoals Martin dat heeft opgebouwd. Vrouwen hebben in dat tijdperk vaak een beperkte maatschappelijke rol, iets wat ook in eerdere Game of Thrones-series duidelijk naar voren kwam.

Vrouwelijke personages die wél voorkomen, bevinden zich meestal binnen die grenzen. Denk aan adellijke vrouwen, herbergiers of politieke figuren met invloed achter de schermen. Hun aanwezigheid is subtieler, maar niet per definitie betekenisloos.

De kritiek op A Knight of the Seven Kingdoms komt opvallend vroeg. Zonder afleveringen gezien te hebben, wordt de serie nu al langs moderne meetlatten gelegd. Dat mag, maar het risico is dat context en intentie daarbij ondergesneeuwd raken. Deze serie vertelt een kleinschaliger verhaal dan Game of Thrones: geen wereldwijde oorlogen of draken, maar twee reizigers op de weg door Westeros.

Of de serie uiteindelijk meer had kunnen doen met vrouwelijke personages, zal pas blijken na uitzending. Voor nu staat vast dat A Knight of the Seven Kingdoms trouw blijft aan zijn bronmateriaal. En dat bronmateriaal draait nu eenmaal om twee mannen, hun keuzes en hun plaats in een harde, hiërarchische wereld.