Restauratie Potters Stier klaar, doek eind februari weer op zaal

DEN HAAG (ANP) - De restauratie van het schilderij De Stier van Paulus Potter is na anderhalf jaar afgerond. Vanaf eind februari is het beroemde schilderij uit de zeventiende eeuw weer te zien in de 'Potterzaal' van museum Mauritshuis in Den Haag. "Het gehele werk is ontdaan van vergeelde vernislagen, de overschilderingen uit het verleden zijn verwijderd, beschadigingen hersteld en het schilderij 'straalt' weer", meldt het museum.

Het publiek kon de afgelopen anderhalf jaar meekijken met de restauratie van het doek. "Ons doel is steeds geweest zo dicht mogelijk bij de intentie van Potter te komen, zoals hij De Stier in 1647 schilderde. We mogen zeggen dat dat ons is gelukt", zeggen restauratoren Abbie Vandivere en Jolijn Schilder. "Het was een reis door de tijd, door al die eeuwen sinds het ontstaan van het schilderij."

In de laatste fase kwam het restauratieteam voor een aantal "ethische dilemma's" te staan. "Hoever ga je met retoucheren zónder het werk van Potter aan te tasten?" Een van de dilemma's draaide om een extra takje dat werd toegevoegd aan de boom nadat het schilderij in 1795 werd geroofd door Franse revolutionaire troepen. Het doek werd toen meegenomen naar Parijs, waar het in het Louvre kwam te hangen. Daar werd een beschadiging opgemerkt en met het takje verhuld.

"Omdat die toevoeging nooit de bedoeling van Potter is geweest én die tak, hoe klein ook, de totale compositie beïnvloedde, is lang gediscussieerd wat met de tak te doen", leggen de restauratoren uit. Uiteindelijk is besloten het takje over te schilderen op een manier die terug te draaien is. De stier heeft nu meer ruimte boven zich, wat volgens het restauratieteam recht doet aan Potters oorspronkelijke intentie.

Eerder werd al bekend dat Potter tijdens het schilderen van het doek nogal wat heeft veranderd. Zo liep het houten hek eerst door onder de kop van de stier en stond er een grote plant rondom de koe. Ook later onderging het werk wijzigingen. Zo werd ontdekt dat het borsthaar van de boer tijdens een restauratie in de jaren 70 voller was teruggeschilderd dan Potter had gedaan. "Helemaal volgens de laatste mode!" Bij de huidige restauratie heeft de boer "een lichte wax" gekregen en zijn de haren subtieler teruggeschilderd.