Barcelona in brand: 600 gemaskerde jongeren plunderen het centrum naar Frans voorbeeld, en Den Haag denkt: hier gebeurt dat niet

De cijfers liegen niet. Volgens burgemeester Jaume Collboni kwamen er zo'n 500 mensen op af, meldt de gemeente Barcelona zelf. Op het hoogtepunt waren het er volgens El País ongeveer 600. Rond de honderd werden opgepakt. Een kwart daarvan is minderjarig. Veertien zaken werden vernield of leeggehaald, waaronder computerwinkels en een juwelier. De brandweer moest zo'n dertig keer uitrukken voor branden in containers en op straat. De Catalaanse minister van Binnenlandse Zaken, Núria Parlon, sprak van 33.

Spaanse linkse commentatoren zullen er straks vast een sociaal verhaal van maken. Woningnood, jongeren zonder toekomst, je kent het riedeltje. Maar zelfs de socialistische burgemeester wil daar niets van weten. Hij zei letterlijk dat het "solo ha sido violencia gratuita y vandalismo" was: zinloos geweld en vandalisme, zonder enig doel, aldus El País. De jongeren probeerden zelfs het tentenkamp tegen woningnood op het plein binnen te dringen. De organisatoren en deelnemers van dat kamp hielden ze tegen. Ze wilden hun vreedzame actie niet laten kapen, zei woordvoerster Kiara Monroy.

Dit was geen protest. Dit was een rooftocht met een hashtag. Een jongen die stond te filmen, zei tegen El País dat hij niet wist waarom iedereen er was, en dat het volgens hem om het geld ging. Dat zegt alles.

Hoe kwamen al die jongeren op hetzelfde moment op hetzelfde plein? Via chatgroepen met honderden leden en oproepen op sociale media, zonder aangemelde demonstratie. De bedoeling was om na te doen wat er in Frankrijk gebeurt, noteert El País. Parlon ontkende het "efecto espejo", het spiegeleffect met de onrust in Parijs, niet. Collboni zei het nog duidelijker: dit soort oproepen "recorren Europa", ze trekken door heel Europa.

Laat die zin even zakken. Een socialistische burgemeester en een socialistische minister geven toe dat er een golf door Europa rolt. Een rel is tegenwoordig een format, net als een dansje. Eerst Frankrijk, daarna Italië, nu Spanje. De politie had ook in Barcelona de zaak onderschat: de Mossos hadden het ingeschat als een klein risico, niveau 2 op een schaal van 4.

En Nederland? Wij hebben al een datum. Op 31 oktober staat er een Generatie Z-protest op het Malieveld gepland, en JA21 vroeg minister Van Weel al of hij Franse taferelen in Den Haag kan voorkomen.

Eén ding doet Barcelona wel goed. De gemeente gaat juridisch achter de daders aan om de schade te verhalen. Collboni waarschuwt dat ook de ouders of voogden van de minderjarige relschoppers de gevolgen gaan voelen. Meloni deed al iets vergelijkbaars in Italië met haar decreet: wie sloopt, betaalt. Frankrijk pakt plunderaars de uitkering af.

Nederland heeft voorlopig vooral mooie woorden. Na de jaarwisselingen bleef de schade grotendeels bij de belastingbetaler en de winkelier liggen. Wie nu nog doet alsof het Malieveld een picknickkleed is, heeft de afgelopen weken niet opgelet.

Minister Van Weel moet vóór 31 oktober aan de Kamer laten zien hoe hij plunderaars direct oppakt, hoe ze de volledige schade zelf betalen, ook via de ouders als het om minderjarigen gaat, en hoe ze hun uitkering kwijtraken als ze er een hebben. Geen begripsgesprekken, geen jongerenwerkers met een thermoskan koffie. Een harde lijn, voordat de chatgroep naar het Nederlands wordt vertaald.