Heinen koopt Markuszower met 95 miljoen, en wat er verder in de achterkamer is afgesproken, noemt hij doodleuk 'vertrouwelijk'

Dat staat zwart op wit in een brief van woensdag van VVD-minister Heinen en staatssecretaris Eerenberg. Kamerlid Mona Keijzer had dinsdag in de Kamer gevraagd om een brief over "welke voorstellen door welke partijen gedaan zijn", voor welk bedrag en voor welk jaar. Het antwoord past op één pagina. "De inhoud van de gesprekken met fracties in de Tweede Kamer en het kabinet is vertrouwelijk."

VVD-minister Heinen mag elk bonnetje van jou zien, maar jij mag niet weten wat hij in de achterkamer afspreekt. En dat over een plan dat volgens premier Jetten structureel 9 miljard euro per jaar opbrengt.

Dit kabinet heeft geen meerderheid en moet dus stemmen bij elkaar sprokkelen. Dat is geen geheim. Het geheim is wat die stemmen hebben gekost. En uitgerekend dat wil de schatkistbewaarder van Nederland niet vertellen.

Heinen verwijst de Kamer in die brief naar de nota's van wijziging en naar het verslag van eerdere debatten. Daar moet ze het maar mee doen. Wat er aan tafel is geboden, wat er is geweigerd en wat er nog op de plank ligt voor de stemming van 12 november, blijft in de la.

De Grondwet is daar nochtans helder over. Volgens artikel 68 geven ministers de Kamer de inlichtingen die ze vraagt, tenzij dat in strijd is met het belang van de staat. Een onderonsje met een Kamerfractie valt daar niet onder. Dit gaat over de prijs van een stem, betaald uit jouw zak.

Heinen doet alsof de Kamer op bezoek is in zijn eigen winkel. Dat is precies de oude Haagse cultuur van de VVD: jij krijgt de nota, de partijen krijgen de deal, en wie vragen stelt, krijgt een standaardbriefje.

Een deel van de bonnetjes kennen we, want die staan in de Kamerbrief van 3 november. Er gaat cumulatief 95 miljoen euro naar veiligheid, en structureel 25 miljoen per jaar, na wensen van onder meer de Groep Markuszower en 50PLUS. Markuszower sprak volgens het ANP onder meer met Heinen zelf, en mede door die gesprekken kwam het kabinet op die 95 miljoen. Na gesprekken met onder andere Volt gaat er cumulatief 33 miljoen naar digitalisering en AI. De btw-verhoging op sierteelt schuift na gesprekken met BBB door naar het Belastingplan 2028.

Het lijkt wel een veiling. Elke fractie een eigen kavel, en de hamer valt in een kamer waar jij niet bij mag. Wie een Belastingplan bij elkaar koopt, betaalt met andermans geld.

Zie hoe scheef dat is. Structureel 25 miljoen voor veiligheid tegenover een plan dat volgens Jetten structureel 9 miljard opbrengt. Dat is volgens een rekensom van DDS nog geen 0,3 procent. Daarvoor krijgt het kabinet de stemmen die het in de Tweede Kamer nodig heeft om de rest erdoorheen te krijgen.

Natuurlijk is geld voor de politie goed. In een land waar 10.000 aangiftes van zware misdrijven bleven liggen, mag er best wat bij. Maar dat hoort beleid te zijn, omdat de veiligheid het nodig heeft, en geen wisselgeld voor een stemming over de belasting. De agent op straat is geen ruilmiddel.

Dan Markuszower zelf. Hij zei dinsdag tegen de NOS dat "het inmiddels kinderachtig zou zijn om tegen te stemmen", en in het debat legde hij uit waarom: hij wil verkiezingen voorkomen. "Dus wat doen nieuwe verkiezingen nu? Niks of in het ergste geval Jesse Klaver als premier." Over box 3 zei hij in hetzelfde debat: "Schaf die hele box gewoon af."

Zijn definitieve stem hangt volgens hem nog af van de laatste versie. Maar de richting is duidelijk. Markuszower wil box 3 afschaffen en is bereid te stemmen voor een plan dat hem niet afschaft. Hij pleit voor fors lagere belastingen op energie en brandstof, en staat klaar om een kabinet aan een meerderheid te helpen dat de inkomstenbelasting voor werkenden laat oplopen. Wie zo goedkoop van zijn principes af is, moet zijn kiezers op zijn minst vertellen wat hij ervoor krijgt.

D66 haalt intussen de neus op. Oosterhuis zegt dat er geen samenwerking is, en dat het Markuszower vrij staat om plannen te steunen. De partij pakt zijn stemmen dus aan, betaalt ervoor en loopt met een grote boog om hem heen. Zo'n stem is voor D66 alleen goed genoeg als niemand kijkt.

Heinen moet vóór de stemming van 12 november op tafel leggen welke fractie wat heeft gevraagd, wat ze heeft gekregen en wat daar nog aan vastzit. Geen samenvatting, geen beslisnota vol zwarte balken, maar de lijst.

Doet hij dat niet, dan moet de Kamer weigeren te stemmen over een plan waarvan ze niet weet wat het heeft gekost. Een volksvertegenwoordiger die blind tekent, tekent voor de achterkamer, en voor de volgende minister die dezelfde truc uithaalt.

Heinen behandelt de volksvertegenwoordiging als een lastige klant. Jij bent zijn enige echte klant, en jij hebt recht op de bon.