Minister Sterk belooft een harde aanpak van zorgfraude, maar het register tegen fraudeurs ligt na zes jaar nog altijd op de plank

Het gaat om Zorg en Research uit Enschede. Dat bureau begeleidt mensen die het zwaar hebben, vaak met een verslaving of psychische problemen. De directeur werd in 2009 veroordeeld voor zijn rol in een piramidespel, en zat in 2015 drie maanden vast voor illegale vuurwerkhandel, meldde RTV Oost via de NOS. Begin dit jaar zette Menzis Zorgkantoor de samenwerking stop. Volgens de verzekeraar werd er zorg gedeclareerd die niet was geleverd, en kregen cliënten niet waar ze recht op hadden, schreef Oost.

Het echtpaar achter het bureau stapte daarna naar de rechter om eerherstel te eisen. Dat eerherstel kwam er niet: de voorzieningenrechter wees de eisen in augustus af, al loopt er nog een bodemprocedure. Maar uit dat vonnis bleek wel iets anders: van de ongeveer dertig cliënten kregen er toen nog negen zorg van hetzelfde bureau. Het geld daarvoor kwam uit een andere bron dan Menzis, schreef Oost. In oktober meldde RTV Oost dat het bureau was gaan samenwerken met een zorgaanbieder in Midden-Nederland, buiten het werkgebied van Menzis.

Van Meetelen wilde iets heel eenvoudigs weten. Welke instanties wisten hiervan, sinds wanneer, en wie heeft er daadwerkelijk ingegrepen? Minister Sterk antwoordt in het Kamerantwoord dat die gegevens "niet bekend" zijn bij het kabinet. Daarna volgt een lesje over wie er wél verantwoordelijk is. Gemeenten, zorgverzekeraars en zorgkantoren moeten maar beter opletten bij hun inkoop. Zorgaanbieders moeten maar beter kijken naar het verleden van hun mensen.

Iedereen is dus verantwoordelijk, behalve de minister die over fraudebestrijding in de zorg gaat. Dat staat gewoon in haar takenpakket op de site van de Rijksoverheid.

Het mooiste komt daarna. Sterk wijst zelf op het Waarschuwingsregister zorgfraude. Daarmee kunnen gemeenten, zorgverzekeraars en zorgkantoren elkaar waarschuwen voor fraudeurs, zodat die niet elders opnieuw kunnen beginnen. Precies wat hier misging, dus. En dan schrijft ze: "Dit register is echter nog niet operationeel."

Nog niet operationeel? De wet waarop het register rust, werd al in 2020 ingediend en trad op 1 januari 2025 in werking, blijkt uit het Staatsblad. De VNG liet een jaar geleden al weten dat het register "er nog niet" is, en dat gemeenten tijdens de behandeling van de wet "steeds kritischer" waren geworden over het register. Een jaar later is het er nog steeds niet. Het kabinet is nog altijd "in gesprek" met de VNG, en de subsidie om het register in te voeren komt pas per 2027.

Zes jaar praten. Nul fraudeurs tegengehouden met dit register.

Wat heeft de minister in 2026 dan bereikt, wilde de PVV'er ook horen. Het antwoord: een verwijzing naar twee brieven, wetswijzigingen die "ook tijd" vragen, meer toezicht "vanaf 2027", en een voortgangsbrief in het tweede kwartaal van 2027. Is de overheid zelf medeschuldig aan al die weggelekte miljoenen? Haar antwoord past in één woord: "Nee." Het is volgens haar "een gezamenlijke opgave".

Dat is het CDA ten voeten uit. Veel woorden over samenwerking, partners en een versterkte aanpak, en ondertussen gebeurt er niets. Het zijn dezelfde kartelpartijen die al jaren roepen dat ze zorgfraude keihard gaan aanpakken. Het register hadden ze dus allang kunnen hebben.

Twee groepen. Allereerst de kwetsbare cliënten zelf. Mensen met een verslaving of een psychische aandoening, die afhankelijk zijn van een bureau waarvan de verzekeraar zegt dat het niet-geleverde zorg declareerde. Zij kunnen niet even een andere aanbieder bellen.

En dan jij. Want elk zorgbureau dat geld opstrijkt voor zorg die niet geleverd wordt, betaal je met je premie en je belastinggeld. Dat geld is weg, en de fraudeur zoekt gewoon een volgende geldkraan.

Minister Sterk, stop met praten over gezamenlijke opgaven en zorg dat dat register er komt. Niet in 2027, maar nu. Fraudeurs wachten ook niet op jouw voortgangsbrief.