Buitenlandse Zaken wist het en zweeg: RSF-wapeninkoper Dagalo sprak onder valse naam in Den Haag, de politie werd nooit gebeld

Het gaat om Algoney Dagalo, de jongere broer van RSF-leider Hemedti en binnen de Rapid Support Forces verantwoordelijk voor de wapenaankopen, onthulde de NOS. Hij stond toen al op de Amerikaanse sanctielijst. Op een vredesconferentie van The Hague Peace Projects, in het Haagse gebouw van het International Institute of Social Studies van de Erasmus Universiteit, heette hij ineens 'Ahmed Musa'.

Buitenlandse Zaken, destijds onder minister Caspar Veldkamp, werd op de conferentiedag ingelicht, maar deelde die informatie niet met politie of justitie. Het ministerie wijst erop dat Dagalo een geldig visum voor drie jaar had en dat er geen arrestatiebevel of inreisverbod tegen hem bestond. Een sanctielijst, een valse naam en een militie met de kenmerken van genocide, en Buitenlandse Zaken zag geen enkele reden om de politie te bellen.

De RSF kreeg precies wat ze wilde. Een TikTok-video met Dagalo werd honderdduizenden keren bekeken en foto's van zijn optreden verschenen in Sudanese media. Den Haag, de stad van vrede en recht, als reclamebord voor een militie. Inmiddels staat Dagalo ook op een Europese sanctielijst en geldt er een inreisverbod. Te laat, natuurlijk.

Iedereen schrok achteraf. "Deze persoon was niet welkom geweest in ons gebouw als we het hadden geweten", zegt rector Ruard Ganzevoort van de Erasmus Universiteit. The Hague Peace Projects zegt pas later te hebben ontdekt "dat deze persoon zelfs op de Amerikaanse sanctielijst stond". Alleen Buitenlandse Zaken, dat het op de dag zelf wist, vond het niet nodig om iets te doen. Voorzichtigheid? Nee, gewoon wegkijken.

Het verhaal heeft een tweede, nog bizarder hoofdstuk. De Sudanees-Nederlandse jurist Osama Said is begin mei benoemd tot minister van Justitie in Tasis, de parallelle regering van de RSF, meldt de NOS. Hij heeft een Nederlands paspoort. Officieel moet hij de functie nog aanvaarden, maar hij staat al als een van de leiders op de website van de coalitie. "Ik ben inderdaad voorgedragen als minister van Justitie van Tasis", zegt hij zelf.

Said zegt dat hij zijn politieke werk op vrijwillige basis doet, vanuit Nederland. "Vrede is waar ik me dag en nacht voor inzet", aldus Said. Anette Hoffmann van Clingendael is minder romantisch: "In mijn inschatting is er niets dat deze regering zou kunnen doen zonder goedkeuring van de RSF-leider."

Nederland erkent deze regering niet. Het Europees Parlement riep al op om de RSF als terroristische organisatie aan te merken. Toch kan een Nederlander zich vanuit Nederland laten opvoeren als minister van Justitie van die beweging, en een reactie van het kabinet is er nog altijd niet. Een Nederlands paspoort als visitekaartje voor de façade van een militie. Dat het kabinet-Jetten daarover zwijgt, is een schande.

Dagalo had een geldig visum en er was geen arrestatiebevel, dus wat had Buitenlandse Zaken moeten doen? Bellen. Zo simpel is het. Een man op de Amerikaanse sanctielijst die onder een valse naam in Den Haag opduikt, is precies het soort informatie waar politie en OM iets mee moeten kunnen. Den Haag noemt zich niet voor niets de internationale stad van vrede en recht.

Of er toen iets te onderzoeken viel, weten we niet. Niemand heeft het geprobeerd. Wie wegkijkt, hoeft nooit uit te leggen wat hij had kunnen vinden.

Het past in een patroon. Den Haag is streng voor de burger die een formulier verkeerd invult, maar laat de grens wagenwijd openstaan voor wie de juiste papieren en de juiste contacten heeft. Dat zagen we ook bij de zestien Franse verdachten van het geweld in Overasselt. Wie binnen is, is binnen.

De eis: minister Tom Berendsen (CDA) van Buitenlandse Zaken stuurt de Kamer een brief waarin staat wie er op de conferentiedag wat wist, en waarom niemand de politie belde. Het kabinet zet zich in Brussel in om de RSF op de Europese terreurlijst te krijgen. En het zoekt uit of iemand die minister wordt in de schaduwregering van zo'n militie, zijn Nederlandse paspoort mag houden. Blijft Berendsen zwijgen, dan dekt hij het wegkijken van zijn eigen ministerie.

Den Haag wil de stad van vrede en recht zijn. Dan moet Buitenlandse Zaken ophouden met wegkijken als de wapeninkoper van een genocidemilitie er een praatje komt houden.