Zorgmedewerker Dominique hoorde anderhalf jaar bijna niets na haar aangifte, en Van Weel (VVD) wil geen onafhankelijk toezicht

Dat is het verhaal van zorgmedewerker Dominique. Pointer (KRO-NCRV) zond op 27 augustus een uitzending uit over aangiftes die blijven liggen, en verspreidde via sociale media een fragment over haar. BBB-Kamerlid Caroline van der Plas stelde er op 1 september Kamervragen over. Op 26 oktober kwamen de antwoorden van minister David van Weel van Justitie (VVD), mede namens de minister van Langdurige Zorg, Jeugd en Sport. Ik heb ze helemaal gelezen. Het is een document vol begrip en zonder één harde toezegging.

Wat vindt Van Weel ervan dat Dominique na anderhalf jaar nauwelijks iets van politie of OM had gehoord? Hij noemt het "onwenselijk". Dat is ambtenarentaal voor: jammer.

En dan het mooiste. Wat gaat de minister doen zodat Dominique alsnog duidelijkheid krijgt? Volgens Van Weel heeft de politie inmiddels contact met haar en zijn er excuses aangeboden voor de vertraging. Inmiddels. Dus na de uitzending, na de Kamervragen, na anderhalf jaar.

Excuses op bestelling, geleverd na een Kamervraag.

Hoeveel zorgmedewerkers hebben geen Pointer achter zich staan? Geen Kamerlid dat vragen stelt? Die wachten nog steeds. En weet je hoe Van Weel weet hoeveel dat er zijn? Dat weet hij niet. Op de vraag waarom niet wordt bijgehouden of slachtoffers na hun aangifte op tijd worden ingelicht, antwoordt hij dat dat met de huidige systemen "administratief niet mogelijk" is.

De staat die van jou elke euro in een systeem weet te vinden, kan niet bijhouden of een aangevallen zorgmedewerker ooit een telefoontje krijgt.

Er bestaan wel degelijk regels. Politie en OM hebben de zogeheten Eenduidige Landelijke Afspraken, de ELA, voor geweld tegen mensen met een publieke taak, zoals zorgmedewerkers. Die afspraken zijn net herzien en op 30 september naar de Kamer gestuurd. Volgens Van Weel geldt "onverkort" dat geweld tegen hulpverleners altijd opvolging moet krijgen.

Van der Plas vroeg het enige wat ertoe doet: wat gebeurt er als politie of OM zich er niet aan houden? Welke consequenties volgen er? Lees het antwoord drie keer en je vindt er geen enkele consequentie in. Van Weel schrijft dat politie en OM zich eraan "gecommitteerd" hebben, en daarom vindt hij de afspraken niet vrijblijvend. Politie en OM gaan zichzelf monitoren, en zijn ministerie praat daar één keer per jaar met ze over.

Afspraken zonder gevolgen zijn geen afspraken. Het zijn folders.

Onafhankelijk toezicht dan? Van der Plas vroeg of de minister de naleving periodiek en onafhankelijk wil laten controleren. Nee. De afspraken zijn in 2020 en 2025 al onafhankelijk geëvalueerd, en Van Weel ziet "geen noodzaak" om dat nu te herhalen. Een vaste termijn waarbinnen een slachtoffer iets moet horen? Staat er niet in. Eén vast aanspreekpunt voor het slachtoffer? Praktisch niet haalbaar, want het gaat om duizenden zaken per jaar.

Duizenden zaken per jaar. Dat is geen excuus, minister. Dat is precies het probleem.

En dan nog dit, helemaal onderaan. Van der Plas wilde haar vragen beantwoord hebben vóór het politiedebat van 9 september. Het antwoord van het ministerie: "Dit is helaas niet gelukt." Het antwoord kwam bijna zeven weken na dat debat. Zelfs de Kamer laat Van Weel wachten.

Laten we wel wezen. De mensen die dit land draaiende houden, de verpleegkundigen, de begeleiders in de ggz, de ambulancebroeders, krijgen een klap en daarna een stilte. Ondertussen heeft een VVD-minister alle tijd voor lange brieven over monitoring en stakeholders. Het is altijd hetzelfde liedje met deze partij: stoer over veiligheid in de campagne, en in het ministerie een loket waar niemand opneemt.

Mijn eis aan Van Weel: zet onafhankelijk toezicht op de naleving van de ELA, met een openbaar jaarverslag. Leg een vaste termijn vast waarbinnen ieder slachtoffer van geweld tegen een publieke taak hoort wat er met de aangifte gebeurt. En regel dat vóór de kerst, niet pas na de volgende uitzending van Pointer.