Klaver en Ouwehand pakken de gewone Nederlander zijn vuurwerk af, maar de politie 'kan niet alles handhaven' en een Snapchat-dealer verdubbelt zijn klanten

Sinds 1 augustus mag je als gewone Nederlander geen vuurwerk meer hebben of afsteken, op sterretjes en ander F1-vuurwerk na, zet Welingelichte Kringen op een rij. Het is de initiatiefwet Veilige jaarwisseling van Klaver (toen GroenLinks-PvdA, nu PRO) en Ouwehand (Partij voor de Dieren). De Eerste Kamer nam die op 1 juli 2025 aan, met steun van onder meer D66, CDA, VVD, SGP en ChristenUnie. PVV, FVD, JA21, BBB en de Fractie-Kemperman stemden tegen.

Hoe dat verbod gaat uitpakken, liet NOS Stories deze week zien. In een enquête onder ruim 4.000 jongeren zei driekwart dat ze toch vuurwerk gaan afsteken, meldt de NOS. Representatief is die enquête niet, schrijft de NOS er zelf bij. Maar wie op oudejaarsavond weleens buiten heeft gestaan, weet hoe het zit.

De politie weet het ook. "Maar we kunnen niet alles handhaven", zegt Ko Minderhoud, de landelijke vuurwerkcoördinator van de politie. De politie controleert gerichter aan de grens, met kentekencamera's, camerabeelden en drones, en zet digitale rechercheurs in op Snapchat. Mooi op papier. Maar een agent kan niet in elke achtertuin staan. In juli waarschuwden 26 Limburgse burgemeesters al voor problemen met de handhaving, schreef Welingelichte Kringen.

De Tweede Kamer stelde bij deze wet nog een voorwaarde: het verbod mocht pas ingaan met een effectief handhavingsplan, meldde de Eerste Kamer. Nu het verbod geldt, zegt de eigen coördinator van de politie dat ze niet alles kan handhaven. Een verbod dat de politie niet kan handhaven, straft alleen wie zich er vrijwillig aan houdt.

Wie wel van het verbod profiteert, staat in hetzelfde NOS-verhaal. De NOS sprak zes illegale handelaren, die vooral zwaarder vuurwerk via Snapchat verkopen. Meerdere van hen krijgen dit jaar meer bestellingen. De 17-jarige Tobias, een schuilnaam, schat dat hij vorig jaar zo'n 200 kopers had en dit jaar al zo'n 400.

Het spul komt uit Duitsland, België en Polen, waar het gewoon in de winkel ligt. Zo jaagt Den Haag de koper van de vuurwerkwinkel om de hoek de grens over, of de armen in van een tiener met een Snapchat-account en zwaarder spul dan je hier ooit legaal kon kopen.

En wie zich wel aan de regels houdt, wordt hard aangepakt. Volgens de OM-richtlijn kost bezit van tot 25 kilo consumentenvuurwerk bij een eerste overtreding 100 euro, meldt Welingelichte Kringen. Een boete vanaf 100 euro komt volgens dat overzicht op je strafblad, en dat kan je een verklaring omtrent het gedrag kosten. De richtlijn is nog van vóór de nieuwe wet en kan worden aangepast.

Een vader die met zijn kinderen een paar vuurpijlen afsteekt, riskeert zo een strafblad. De dealer die er via Snapchat honderden verkoopt, zegt alleen wat voorzichtiger te zijn geworden, omdat een paar vrienden zijn opgepakt. Zijn klantenkring verdubbelde intussen gewoon.

Dan de vuurwerkwinkelier. Zo'n 850 detailhandelaren raken hun verkoop rond de jaarwisseling kwijt, meldt IPLO. Zij kunnen vanaf dinsdag 3 november compensatie aanvragen bij RVO: één jaar winstderving, 15 procent opslag en 3.500 euro per verkooppunt, voor maximaal vijf verkooppunten.

Het kabinet reserveerde daarvoor 100 miljoen euro en schat de kosten op zo'n 90 miljoen, liet staatssecretaris Annet Bertram weten. De CDA-bewindsvrouw sprak van "een nette en eerlijke compensatie voor vuurwerkondernemers". De branche had om een veel hoger bedrag gevraagd, meldde het ANP. Let op het verschil: importeurs krijgen volgens het kabinet drie jaar winstderving, de winkelier op de hoek één jaar.

Eén jaar winst, voor een handel die Den Haag met één wet heeft opgeheven. Volgend jaar is er niets meer te verkopen, en het jaar daarna ook niet. Met één jaar winst koop je een handel niet af. Je zet hem bij het grofvuil.

Is een verbod niet gewoon veiliger? Elk jaar vallen er gewonden, en hulpverleners worden bekogeld. Dat is waar. Maar wie een agent of ambulancemedewerker bekogelt, overtrad al de wet, met of zonder verbod. Klaver en Ouwehand pakken niet de relschopper aan, maar de familie die om middernacht samen in de straat staat.

Het verbod is betutteling in zijn zuiverste vorm. De overheid wantrouwt de gewone Nederlander, en de echte boef lacht erom.

Het kabinet moet het verbod opschorten zolang er geen handhaving is die werkt, precies zoals de Kamer zelf als voorwaarde stelde. Lukt dat niet, schaf het verbod dan af. En geef de vuurwerkwinkeliers in elk geval een compensatie die hun verlies echt dekt, niet een fooi van één jaar.

Oud en nieuw was een feest van de straat, van buren en van families. Klaver en Ouwehand hebben het overgedragen aan de Snapchat-dealer. Jij mag ernaar kijken, vanachter het raam.