Yeşilgöz klaagt over een 'mislukt experiment' na de linkse deal van D66 en CDA, maar weigert uit het kabinet te stappen

Ik zeg het al sinds de formatie: een minderheidskabinet onder een D66-premier, met het CDA ernaast, was een linkse valstrik. In januari smeedden Jetten, Bontenbal en Yeşilgöz hun coalitie op landgoed De Zwaluwenberg bij Hilversum. Dit weekend zitten diezelfde kopstukken achter hetzelfde hek van Defensie om hun ruziekabinet te redden.

Premier Jetten zegde daarvoor zelfs zijn reis van zondag naar Sint Eustatius en Sint Maarten af, meldt het liveblog van BNR Nieuwsradio. Koning Willem-Alexander staat maandag dus zonder premier op Sint Eustatius. Zes kartelpolitici zitten in radiostilte in het bos bij Hollandsche Rading, en de pers blijft buiten de poort.

Vlak voor dat beraad deed de VVD nog even stoer voor haar boze kiezers. "Wat de VVD betreft is het experiment met dit minderheidskabinet mislukt", schreef de partij van Yeşilgöz vrijdagavond op de website van de VVD. Zo doet de VVD alsof dit kabinet haar per ongeluk is overkomen.

Hoe durft ze er een experiment van te maken? Yeşilgöz stapte zelf als eerste vicepremier en minister van Defensie in een kabinet zonder meerderheid. Daarmee gaf ze links de sleutel van de schatkist. Iedereen op rechts zag die bui hangen, en de VVD tekende er toch voor.

Begrijp me niet verkeerd: wat D66 en het CDA deze week flikten, is achterbaks tot op het bot. Buiten hun eigen coalitiepartner om sloten Jan Paternotte en Henri Bontenbal een akkoord met Jesse Klaver van PRO en Laurens Dassen van Volt. Zo schuiven ze een miljard euro aan extra lasten af op vermogen, spaarders en bedrijven.

En toen hun stemmen nog niet genoeg waren, haalden ze er donderdag gewoon een paar bij. De Partij voor de Dieren en DENK leverden de laatste zetels voor een krappe 76 bij de stemming in de Tweede Kamer. De dierenpartij kreeg daarvoor meer belasting op privéjets en geen duurdere treinkaartjes. Wat DENK voor de laatste zetels kreeg, vertellen Bontenbal en Paternotte er niet bij.

Zo werkt het schijnheilige CDA van Bontenbal en vicepremier Bart van den Brink zodra de stembussen dicht zijn. In de campagne praten ze vroom over het familiebedrijf en goed bestuur. In Den Haag leveren ze het mkb gewoon uit aan links.

Minstens zo stuitend was de arrogantie waarmee het CDA reageerde op de woede bij de VVD. "Als we zien wat er in de wereld aan de hand is, kunnen we ons dit gemierenneuk niet veroorloven", zei CDA-staatssecretaris Derk Boswijk in het liveblog van de NOS.

Na acht uur crisisberaad kwam premier Jetten met zalvende therapietaal. "Wij hebben allemaal gevoelens en emoties bij hoe dit de afgelopen tijd is gegaan", zei hij voor de camera's. Ondernemers worden financieel uitgekleed, en de premier maakt van zijn kabinet een praatgroep.

Met zulke partners hoort een partij die zich rechts noemt geen dag langer in één kabinet te zitten. Toch bleef Yeşilgöz vrijdag braaf meedraaien op Algemene Zaken en legde ze alleen twee vage wensen op tafel. Ze vraagt om herstel voor ondernemers en om meer balans, omdat haar partners te vaak naar links kijken.

Hoe hol dat gebrul is, bleek diezelfde avond al. Volgens CDA-vicepremier Van den Brink hebben D66, VVD en CDA afgesproken dat het kabinet het Belastingplan én de box 3-wet samen verdedigt in de Eerste Kamer. In de senaat staat VVD-minister Heinen straks dus gewoon achter Klavers linkse roofpakket.

Die dubbelrol is schaamteloos. In de Tweede Kamer stemde de VVD-fractie van Ruben Brekelmans voor de vorm tegen het Belastingplan. Aan de overkant verdedigt VVD-minister Eelco Heinen diezelfde wet straks. De Eerste Kamer kan een wet niet wijzigen, alleen aannemen of verwerpen. Heinen staat daar dus voor elke letter uit de deal met PRO, Volt en DENK.

Waarom Yeşilgöz niet zelf met dit kabinet breekt, laat zich raden. Tegenover de NOS opperde ze hooguit "dat we met z'n drieën besluiten om naar de koning te gaan". In haar eentje de VVD uit het kabinet trekken, durft ze niet. Stapt alleen de VVD op, dan staan ministers als Yeşilgöz, Heinen en Vincent Karremans zonder Kamerzetel op straat.

Daarom hengelt ze liever naar een extra partij op rechts, zodat ze haar gezicht én haar dienstauto kan redden. Alleen hielden D66 en het CDA een wannabe-VVD als JA21 bij de formatie al buiten de deur, en dat doen ze nu weer. En een extra partij redt niet het mkb, alleen het kabinet-Jetten.

Intussen roepen bange bestuurders dat het kabinet niet mag vallen. Ook MKB-Nederland vond het op televisie "heel erg zonde" als het kabinet valt. Maar een ondernemer die kromligt onder hogere lasten en regels, koopt niets voor rust in de tent onder D66 en het CDA. Zolang dit kabinet blijft zitten, halen Jetten en Bontenbal bij elke begroting hun stemmen weer op links.

Nederland heeft geen behoefte aan hogere belastingen of praatsessies in een bos, maar aan een overheid die veel minder uitgeeft. Zet het mes in de klimaatfondsen, de asielindustrie, Brussel en het dikke ambtenarenapparaat. Verlaag daarna eindelijk de lasten voor gewone, hardwerkende Nederlanders. Van een partij die rechts knippert en links afslaat, gelooft niemand nog een fel persbericht zonder daden.

Mijn boodschap aan Dilan Yeşilgöz op De Zwaluwenberg is daarom kort. Verbind er eindelijk conclusies aan en stap vandaag nog uit dit sloopkabinet! Trek je VVD-ministers terug, laat het kabinet-Jetten vallen en geef het woord terug aan de kiezer.