Een Europees Monetair Fonds: de grote eurosprong voorwaarts

Juncker bij een bezoek aan minister-president Rutte in februari 2014. Bron: Minister-president / Flickr.
Foto: Juncker bij een bezoek aan minister-president Rutte in februari 2014. Bron: Minister-president / Flickr.

Gisteren en vandaag kwamen de leiders van de EU-lidstaten bijeen om over de toekomst van de Unie te praten. Geen oeverloze debatten, maar spijkers met koppen moesten er worden geslagen. Want de tijd was nu rijp om stevig door te pakken, nu het ergste van de crisis achter ons ligt, aldus Juncker c.s. Eén van de belangrijkere beleidsterreinen betreft de eurozone. Die zou verdiept en versterkt moeten worden. Tot een heus Europees Monetair Fonds aan toe. Maar hoe verstandig zijn die plannen?

‘Praktische oplossingen voor echte problemen’, zo vatte EU-president Donald Tusk zijn boodschap aan de Europese regeringsleiders voorafgaand aan de Europese top van 19 en 20 oktober 2017 in een brief samen. Geen schier oneindige debatten over Europese vergezichten, maar ‘Management by Decision Notes’, besluitvormingsstukken voor probleemonderwerpen, betoogde de Pool. Daadkracht en leiderschap zijn nodig in plaats van het kenmerkende trage Europese besluitvormingsproces.

De indruk moest ten sterkste worden vermeden dat de Europese leiders een nieuwe vlucht naar voren voorbereiden, waarbij opnieuw nationale bevoegdheden op grote schaal worden overgedragen aan Brussel. Toch is dat precies wat er momenteel gaande is. In samenspraak met de Europese Commissie (EC).

Het begon vorig jaar met het Plan der Vijf Presidenten, gevolgd door een Witboek over de Toekomst van de eurozone, dat werd afgerond met het Reflection Paper van de EC. Hierin pleitte Commissievoorzitter Juncker onder andere voor een verdere verdieping van de eurozone. Plannen die op warme steun van de nieuwe Franse president Macron kunnen rekenen. Niet toevallig kwamen beide heren afgelopen donderdag samen aan bij de Europese top:

Macron is als een politieke feniks voor Frankrijk. Zijn beweging bestaat koud anderhalf jaar en reeds nu domineert hij het Europese politieke toneel. Het in Brussel goed ingevoerde nieuwsagentschap Politico schreef over Macron: ‘It’s all about Emmanuel’. Daarbij verwijzend naar het grote aantal onderwerpen die Macron in korte tijd op de agenda had weten te krijgen: variërend van vergaande Europese militaire samenwerking tot aan verdieping van de eurozone en van strengere aanpak ‘sociale dumping’ van arbeidsmigranten tot aan een nieuw systeem voor Europese verkiezingen.

Een van de problemen van de EU is nog altijd de eurozone, ondanks de zelffelicitaties van de Europese Commissie over haar gevoerde crisismanagement van de afgelopen zeven jaar tijdens de eurocrisis. Er liggen nu plannen voor om de eurozone ingrijpend te verdiepen, waarbij het Europees Stabiliteits Mechanisme (ESM) moet worden getransformeerd tot een heus Europees Monetair Fonds (EMF) ter vervanging van het huidige Internationale Monetaire Fonds (IMF) uit Washington.

Dit zijn ingrijpende besluiten die voor Nederland grote gevolgen zullen hebben. Minister-president Rutte mag dan een afkeer hebben van ‘Europese vergezichten’, toch zal ook hij er niet aan ontkomen om duidelijk aan te geven waar hij staat. Kersvers parlementariër Thierry Baudet deed in het recente Kamerdebat over het Regeerakkoord een dappere poging om Rutte te verleiden kleur te bekennen, maar de antwoorden van de premier bleven vooralsnog tamelijk flets:

Toch zal het derde kabinet Rutte niet kunnen vermijden om klare wijn te schenken over de Europese plannen, zegt ook Rem Korteweg van denktank Clingendael. ‘Een gebrek aan een gedeeld beeld zou weleens een belangrijke splijtzwam kunnen worden in een nieuw kabinet.’ Want weliswaar toont Rutte zich in Den Haag steeds EU-kritisch, in Brussel tekent hij altijd braaf bij het volgende Europese kruisje.

En er staat het nodige te gebeuren. Een apart eurozoneparlement met mogelijk een eigen minister van Financiën, een permanente voorzitter van de eurogroep, en last but not least een heus EMF, waarvoor het ESM de basis moet leggen. Huidig eurogroepvoorzitter Jeroen Dijsselbloem had eerder dit jaar al aangegeven dat het ESM omgebouwd moet worden naar een Europees IMF, en we weten nu ook waarom: hij wordt parttime strategisch adviseur van datzelfde ESM.

In januari van volgend jaar treedt Dijsselbloem af als voorzitter van de eurogroep. Het is nog niet bekend wie hem zal opvolgen. Het is ook nog niet bekend hoe de precieze rolverdeling tussen een nieuwe (permanente) voorzitter van de eurogroep en de beoogde voorzitter van het EMF zal zijn. Volgend jaar omstreeks mei/juni worden daarover knopen doorgehakt, is de planning van de Raad van regeringsleiders.

En ook nog niet bekend is waarmee de Raad van State zal komen. Volgende maand komt zij met een advies aan de regering over hoe de Economische en Monetaire Unie (EMU) binnen de huidige verdragskaders versterkt kan worden. Zulks naar aanleiding van een motie van CDA-kamerlid Omtzigt. Het ligt niet in de lijn der verwachtingen dat haar advies sterk zal afwijken van wat de AIV (Adviesraad Internationale Vraagstukken) deze zomer naar buiten bracht. Als dat inderdaad het geval is dan betekent dit, dat Nederland meegaat in de plannen van Juncker en Macron en dat er grote bevoegdheden worden overgedragen naar Brussel. Volgens de vice-voorzitter van de AIV, Alfred van Staden, is een verdieping en versterking van Europese samenwerking op economisch gebied ‘onvermijdelijk’ en moet Nederland haar verzet tegen een sterker Brussel laten varen.

Toch wekt deze gang van zaken voor de neutrale toeschouwer bevreemding. Immers, het was destijds in 2010 zowel voor het Duitse als Nederlandse parlement een absolute voorwaarde dat het IMF betrokken zou worden bij de redding van de zwakke eurozone lidstaten. Die IMF-steun werd noodzakelijk geacht wegens de kennis en ervaring die het IMF heeft inzake het weer op de rit krijgen van in financiële moeilijkheden verkerende landen.

Echter, wat bleek tijdens de redding van Griekenland? Het IMF wilde een noodzakelijke gedeeltelijke schuldkwijtschelding tegen de zin van de twee andere leden van de trojka, de Europese Centrale Bank (ECB) en de EC. Volgens het IMF werd er politiek bedreven door de EC, terwijl die vond dat het IMF ‘te lastig’ werd. Vandaar dat er nu in Brussel wordt gepleit voor een eigen Europees IMF. Dan kunnen de eventuele problemen op zijn Brussels worden opgelost.

Met het permanente noodfonds ESM heeft Brussel dan een instituut in handen waarmee ongelimiteerd fondsen ter beschikking kunnen worden gesteld om zwakke eurozone lidstaten en dito banken te redden. Met andere woorden: niet langer de ECB als backstop voor probleemgevallen, maar de portemonnee van de eurozone-belastingbetaler.

Maar er is helemaal geen reden toe om het IMF aan de kant te schuiven en een EMF daarvoor in de plaats te stellen. Integendeel. Met het verdwijnen van het IMF verdwijnt ook de enige niet-gepolitiseerde speler aan de onderhandelingstafel. De plannen van de Commissie en Macron roepen derhalve vele vragen op.

De Nederlandse regering zou er goed aan doen om goed op haar zaak te letten, want zonder meer meegaan met deze plannen betekent dat Nederland in een fuik zwemt waaruit terugkeer niet meer mogelijk is. Ons parlement zal dus voor een prangende vraag komen te staan, waarbij haar bestaansrecht de facto aan de orde is. Immers, als je niet meer over het geld gaat, dan ga je in feite nergens meer over. Het kabinet-Rutte III heeft dus enkele heikele vragen te beantwoorden.


Waardeer jij de artikelen op DagelijkseStandaard.nl? Volg ons dan op Twitter!

In dit artikel

Wie op onze website reageert, gaat akkoord met ons huisreglement.

Reageer

16 reacties

  1.   

    Door het verval van de rechtspopulistische c.q. eurosceptische partijen, de stevige positie van pro-Europese leiders als Macron, Merkel en Rutte en het trieste drama van de Brexit heeft de EU de wind in de rug en is democratisch gelegitimeerd de komende jaren enkele forse stappen te zetten op weg naar de federale staat Europa. Die stappen zullen gezet worden op het financieel-monetaire vlak, Defensie en het immigratiebeleid, alledrie thema’s die op nationaal niveau niet effectief kunnen worden opgelost.

    Voor Eurosceptici zijn het geen vrolijke tijden maar het is goed dat het elan in Europa terug is.

    1.   

      Voorlopig word er nog niks gezet dombo jou wensdenken wil nog lang niet zeggen dat dat ook uitkomt DOPPERTJE GA JE TABLETJE SLIKKEN

    2.   

      Kijk maar eens in Spanje, hoe democratisch het er aan toe gaat.

  2.   

    En maar afgeven op Poetin en Erdogan,ze zijn zelf geen haar bete,zoals het er nu toegaat,verbleekt zelfs Noord Korea bij de de plannen die de nieuwe NSB,ERS in Brussel tegen de wil van de meeste GEWONE! LEES GEWONE BURGERS van europa door de strot wil drukken!!!
    Zeg maar alvast dag tegen de enorme PENSIOENPOT van de hardwerkende GEWONE werknemers!!
    Een gewone gevangenisstraf is VEEEEEL te WEINIG voor deze naoorlogse NSB,ERS!!!!!!!

    1.   

      Juist verwoord, het zijn NSBers en eens komt de tijd dat men met hen afrekent!

  3.   

    Weer een stapje verder om Nederland aan Brussel te verkopen. Rutte doet veel voor zijn toekomstige baan.

  4.   

    Rutte is een aalgladde aartsleugenaar (geen cent meer naar Griekenland) die zijn kiezers heeft gefopt, belogen en bedrogen. Hij is namelijk gewoon een links liberale D’66 eurofiel. Niks meer, niks minder. Het tweelingbroertje van Pechtold. Wel een beetje hilarisch dat al die mensen die VVD hebben gestemd op het verkeerde been zijn gezet. Maar kijk eens goed naar die man… Kijk eens naar de bovenste foto. Altijd maar grijnzen, altijd maar dat masker. Zo iemand heeft iets te verbergen. Rutte manipuleert alles en iedereen. Ik vind het echt een enge man.

  5.   

    Onze enige hoop is Oostenrijk en het oosten van Europa

  6.   

    In de hoop dat Oostenrijk flink dwars gaat liggen is er nog een klein beetje hoop
    Want Rutte probeert op allerlei manieren zijn baantje in Brussel veilig te stellen met leugens bedrog en hoogmoed Wie stop hem af in Nederland

  7.   

    Ik vind de landverraders van nu net zo erg en net zo schuldig als die in de jaren 40. En onbegrijpelijk dat nog steeds zo veel mensen achter die pro eu politiek staan. Maar ja, hoeveel mensen durfden vroeger tegen de Duitsers te ageren, daar waren de Nederlanders toen al niet sterk in.

  8.   

    De hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid is een politieke post in de Europese Unie. Informeel wordt de functie soms “minister van Buitenlandse Zaken van de Europese Unie” genoemd. Deze functie wordt op dit moment ingevuld door Federica Mogherini. Deze dame heeft de volgende achtergrond:

    A member of the Italian Communist Youth Federation from 1988, in 1996 Mogherini joined the Youth Left after the dissolution of the Italian Communist Party.

    Een ras-echte communiste dus!!! Haha, en sommigen dachten dat er nog hoop is!

    NEXIT NEXIT NEXIT

  9.   

    Dijsselbloem en Rutte zijn beide in de Europese unie uit op een hoge functie in de unie, dat is een vast staand gegeven!
    Het huidige kabinet heeft de meerderheid in de kamer!
    Bijkomend Rutte zal Pechtold steunen, bij een benoeming als Burgemeester van Amsterdam!
    Alleen als de burgers gaan ageren dan is er misschien een kleine kans, dat wij tegen stemmen om ons financieel over te leveren aan Brussel!
    Gaat Nederland accoord, dan is er geen weg meer terug, denk dat weinigen zich dat zullen realiseren!
    Het eerste geld (Duits en Nederlands belastinggeld) zal verdwijnen naar Macon – Frankrijk en krijgen wij net als Griekenland nooit meer terug!
    Als ik jong was ging ik vandaag nog emigreren!

  10.   

    15 Maart hadden we met deze luizen af kunnen rekenen, maar nee het volk stemde toch weer op die lachende bokkenlul, die dagelijks merkelina achter haar slissende klote kop na rent!!!!
    En dan die franse droplul, ja die fransen weten ze ook wel te kiezen, eerst die schele hollande en nu weer deze drol, ja we gaan goed hier in het westen!!

  11.   

    Ik zag bovenstaande foto, en dacht meteen : “Oguttegut, onze Nationale Broer Konijn met vriendje Jan-Kloot Korsakov samen op een statie-portret !! Wát een vertoning, als NL’er schaam ik mij kapot voor zo’n z.g. “M.P.” !
    Trouwens heeft u óók op tv gezien hoe Korsakov Juncker de 31-jarige rechtsdenkende verkiezingswinnaar Kurz wilde ontvangen? Hij gaf hem een hand en wilde hem meteen tegen zich aandrukken en kennelijk ff tongen ! De Oostenrijkse verzkiezingswinnaar gaf geen krimp en hield z’n arm strak, dus Korsakov had geen schijn van kans; dat vond Korsa niet fijn, zo’n blauwtje lopen, was aan z’n kop te zien.
    Hoezo, in de EU zitten géén viespeuken ??

  12.   

    In Duitsland kunnen ze geen cijfers overleggen met gegevens over het aantal familieleden wat de vluchtelingen na reist voor familie hereniging , Geld wordt op grote schaal bij gedrukt ,kosten stijgen de pan uit ,belasting verhogingen gebeuren nu wekelijks,voor de ouderen kan niks meer, verzekeringen premies en eigen risico stijgen elk jaar meer en meer ,asielzoekers krijgen alles,betalen de eerste 50 jaar niks,Referendum , uitslag kost veel Geld ,en als de uitslag niet bevalt gooien ze hem zo in de prullebak ,democratie wordt onderhouden door de richtlijnen die de regering aan de NPO oplegt inruil voor een ruime vergoeding voor het verspreiden van leugens ,
    Baudet,Wilders,het wordt tijd dat de Hollanders in gaan zien dat zij het niet slechter kunnen doen ,als dat stelletje wat nu de lakens uitdeelt .oude wijn in nieuwe zakken ,
    Meer is er niet veranderd met dit kabinet .

Like nu onze nieuwe pagina voor nieuws en opinie!